Ä

Ä ä

Ää. Najczęściej spotykana nazwa a-umlaut (a z przegłosem). Jest to litera alfabetu łacińskiego. Powstaje poprzez dodanie dwóch kropek nad literą A lub a. Występuje w językach germańskich (szwedzkim, niemieckim) a także w fińskim, estońskim, słowackim i wielu innych. Nie występuje natomiast we współczesnym języku polskim.

Użycie ä

znak ä na klawiaturze komputera

• W języku niemieckim ä to a z przegłosem (niem. Umlaut). A-Umlaut czyta się tam jako półotwarte /ε/ (krótkie, np. kräftig lub długie, np. Käse). Dotyczy to wymowy standardowej. W praktyce długa samogłoska /ε:/ zastępowana jest najczęściej przez półprzymknięte /e:/.

Inne samogłoski z przegłosem, występujące w języku niemieckim, to ü i ö.

• W językach norweskim i szwedzkim a-umlaut występuje podobnie jak w niemieckim. W języku norweskim współcześnie zastępowane jest przez Æ.

• W języku słowackim znak ä nazywany jest jako a z dwiema kropkami (słow. a s dvomi bodkami). Czyta się go jako /e/ lub /ä/, przy czym ta druga wymowa jest zalecana, ale rzadka.

• W języku fińskim znak ä czytamy jako samogłoskę a przednią (między a i e, ale zasadniczo bliżej a).

• W slawistycznym alfabecie fonetycznym znak ä oznacza głoskę pośrednią między polskim [a] a [e], czyli to co æ w IPA.