Élisabeth Badinter

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Élisabeth Badinter
Data i miejsce urodzenia 5 marca 1944
Boulogne-Billancourt, Francja
Zawód feministka, filozofka, historyczka, pisarka
Narodowość francuska
Pracodawca École Polytechnique w Paryżu
Małżeństwo Robert Badinter

Élisabeth Badinter (ur. 5 marca 1944 w Boulogne-Billancourt we Francji jako Élisabeth Bleustein-Blanchet) – francuska myślicielka, feministka, historyczka i filozofka.

Działalność naukowa i społeczna[edytuj | edytuj kod]

Specjalistka od filozofii oświecenia, przedstawicielka filozofii feministycznej . Jest profesorką filozofii w paryskiej École Polytechnique w Paryżu.

Jedna z najważniejszych postaci europejskiego feminizmu, duchowa spadkobierczyni Simone de Beauvoir, rzeczniczka liberalnego feminizmu. Zajmuje się też historią kobiet.

W pracy opublikowanej w 1980 roku Historia miłości macierzyńskiej traktuje nie tyle o macierzyńskiej miłości, co o rodzicielskiej obojętności przez stulecia. Badinter przedstawia tezę, zgodnie z którą miłość macierzyńska nie stanowiła aż do początku XX wieku wartości społecznej i moralnej. Dowodzi, że matka we XVII-wiecznej Francji nie była związana więzami czułości i zażyłości z dzieckiem. Wychowywanie dzieci było znacznym obciążeniem ekonomicznym, którego rodzice starali się uniknąć. Dzieci rodziły się często, ale też, często umierały, zwłaszcza w krytycznym pierwszym roku życia - były zabijane, porzucane, oddawane na wieś, nie karmione. Towarzyszyła temu zwykle obojętność rodziców. Istotniejsze dla kobiet były obowiązki wobec męża i wspólnoty, a nie dziecka. Za tezą Badinter przemawiają też dane przedstawione przez francuskiego historyka Jean-Louis Flandrin'a (Familles. Parenté, maison, sexualité dans l'ancienne société 1976)[1]. Część historyków dowodzi jednak, że w okresie omawianym przez Badinter obojętność nie była jedynym sposobem traktowania dzieci wskazując wiele przejawów czułości i troski o dzieci (np. dużą częstotliwość wotów i modlitw o uzdrowienie małych dzieci, składanych w kościołach całej Europy).

W książce XY: tożsamość mężczyzny przedstawiła koncepcję męskiego androgynizmu. Badinter, w opozycji do Freudowskiej koncepcji pierwotnej męskości, uznaje, że męskość jest wtórna w stosunku do kobiecości, która jest pierwotna i naturalna. Tożsamość mężczyzny jest bardziej skomplikowana, gdyż musi być dopiero wytworzona, podczas gdy tożsamość kobieca jest dana. Chłopiec, który jest z natury "kobiecy", rozwija swoją tożsamość płciową poprzez negację i odrzucenie. Musi on rozwinąć swoją płciową odrębność poprzez trzykrotne zaprzeczenie: po pierwsze, że nie jest kobietą, po drugie - dzieckiem, i po trzecie - homoseksualistą. Zdaniem Badinter mężczyzna powinien wybrać drogę androgynizmu, który oznacza swobodne przemieszczanie się pomiędzy kobiecością i męskością. Ma mu to dać pogodzenie się i harmonię z samym sobą oraz stabilną tożsamość. Zdaniem krytyków Elisabeth Badinter taka koncepcja męskiej tożsamości płciowej jest skrajnie nierealistyczna i idealistyczna a koncepcja pierwotnej kobiecości, gdy spojrzeć na "materiał dowodowy" przedstawiany przez autorkę, wydaje się tak samo mało wiarygodna, co Freudowska teoria pierwotnej męskości.

Badinter śledzi też od lat rozwój światowych środowisk feministycznych. Swoje wnioski opisała w Fałszywej ścieżce - książce, która odbiła się głośnym echem we Francji. Ostro skrytykowała drogę obraną przez część amerykańskich, a potem europejskich feministek. Zdaniem Badinder ich głównym celem nie jest już walka o realne prawa kobiet, lecz rozpętanie wojny płci, w której kobieta i mężczyzna jawią się jako dwa nieodmiennie wrogie gatunki.

Badinter angażuje się też w obronę państwa laickiego.

Życie prywatne[edytuj | edytuj kod]

Jest córką Marcela Bleustein-Blancheta, założyciela Publicis Groupe, i żoną Roberta Badintera - znanego prawnika francuskiego, profesora prawa, byłego ministra sprawiedliwości Francji. Ma trójkę dzieci.

Przypisy

  1. Jean-Louis Flandrin: Historia rodziny. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Volumen, 1998, s. 240-243. Cytat: Oddając dzieci do mamki na wieś, matki z miasta często zachodziły w ciążę regularnie co roku...śmiertelność dzieci oddanych do mamki stale wzrastała w XVII w.... około 1771-1773 r.... umierało 62,5-75% dzieci...w Rouen...90% dzieci umierało u mamek przed ukończeniem pierwszego roku życia...Rodzi się [w Lyonie] 6000 dzieci każdego roku. Ponad 4000 z nich umiera u mamki...Montaigne w XVI w. nawet już nie pamiętał, ile dokładnie dzieci stracił u mamki, zaś rzemieślnicy, sklepikarze, lyońscy robotnicy doby Oświecenia, którzy przez całe życie małżeńskie płodzili tuzin czy dwadzieścioro dzieci, których większość umierała za ich życia, z pewnością nie odznaczali się większą wrażliwością.

Tłumaczenia na język polski[edytuj | edytuj kod]

Wybrane prace w oryginale[edytuj | edytuj kod]

  • L’Un est l’autre (1986)
  • Condorcet. Un intellectuel en politique (1988)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]