Łapy

Z Wikipedii

Współrzędne: 52°59'N 22°53'E / 52.983, 22.883

Łapy
Herb Łap Flaga Łap
Województwo	podlaskie
Powiat	białostocki
Gmina • rodzaj	Łapy miejsko-wiejska
Prawa miejskie	7 stycznia 1925 r.
Burmistrz	Jan Roman Czepe
Powierzchnia	12,75 km²
Położenie (punkt)	52° 59' N 22° 53' E
Wysokość	120-130 m n.p.m.
Ludność (2005) • liczba • gęstość • aglomeracja	17 392 1364 os./km² białostocka 395 000
Strefa numeracyjna	85
Kod pocztowy	18-100 do 18-101
Tablice rejestracyjne	BIA
Położenie na mapie Polski Łapy
TERC10 (TERYT)	3202602064
Urząd miejski 3 ul. Sikorskiego 2423 18-100 Łapy tel. 85 715-26-47; faks 85 715-22-56
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
[www.lapy.podlasie.pl Strona internetowa miasta]

Łapy – miasto w woj. podlaskim w powiecie białostockim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Łapy. Według danych z 2005 miasto miało ok. 17 400 mieszkańców. Ośrodek wchodzi w skład aglomeracji białostockiej liczącej 395 tys. mieszkańców.

W latach 1954–1975 Łapy były siedzibą powiatu w województwie białostockim). Od 1975 do 1998 miasto administracyjnie należało do mniejszego woj. białostockiego.

[edytuj] Ogólnie o mieście

Miasto Łapy położone jest nad rzeką Narew i wchodzi w skład Aglomeracji Białostockiej. Znajdują się w nim Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Łapach S.A. (ZNTK w Łapach S.A.), mleczarnia oraz zamknięta w lutym 2008 cukrownia.

Ponadto Łapy są ośrodkiem medycznym i edukacyjnym dla regionu gminy Łapy.

Obecnie Łapy składają się z następujących dzielnic:

• Barwiki
• Bociany
• Goździki
• Leśniki
• Osse
• Popłoniec
• Wity
• Wygwizdowo
• Zięciuki

[edytuj] Historia

Nazwa Łapy jest pochodzenia mazowieckiego i pierwotnie oznaczała przydomek rodu, który założył osadę nad Narwią. Legenda wiąże powstanie miasta Łapy ze szlachcicem Łappą herbu Lubicz, który osiadł tutaj w czasie kolonizacji mazowieckiej w XV wieku.

Pierwsze wzmianki historyczne o tych terenach pochodzą z początku XIII w. Wiadomo, że w roku 1375 Płonka Kościelna była samodzielną parafią. Początkowo Łapy stanowiły zaścianek szlachecki, gdzie szlachta od zawsze kultywowała tradycje patriotyczne. Wkrótce w wyniku rozrostu wioski powstały osady zlokalizowane na zachodnim i wschodnim brzegu rzeki Narew ( w późniejszych wiekach handlowego szlaku wodnego z miejscowości Suraż do Gdańska- XVI- XVII w. i po II wojnie światowej z Puszczy Białowieskiej do Tykocina) i po wschodniej stronie traktu Suraż – Płonka.

W wyniku powiększania się rodu powstało szereg zaścianków, takich osad jak: Rechy, Brusięta, Barwiki, Korczaki, Pluśniaki, Wągle, Wity, Zięciuki, Kosmyki, Łazie, Stryjce, Wojtysze. Niektóre z tych nazw zaniknęły, a pojawiły się nowe, takie jak: Gożdziki, Dębowizna, Bociany, Leśniki. Po III rozbiorze Polski w 1795 Łapy znalazły się pod zaborem pruskim, a w 1807 r. po układzie w Tylży ziemie te znajdowały się w Księstwie Warszawskim, następnie w 1815 r. w Królestwie Polskim. Ważnym wydarzeniem dla dalszej historii Łap był rok 1812, kiedy to dwukrotnie przemaszerowały tędy wojska napoleońskie. W latach dwudziestych XIX w. zaścianki liczyły ponad 1000 mieszkańców i 180 domów. W 1925 przez połączenie sześciu zaścianków (Łapy-Barwiki, Łapy-Leśniki, Łapy-Zięciuki, Łapy-Wity, Łapy-Gożdziki, Łapy-Bociany) powstały Łapy mające charakter osady rolniczej.

Łapy swój rozwój zawdzięczają oddaniu do użytku 15 grudnia 1862 linii kolei warszawsko – petersburskiej ze stacją kolejową w Łapach oraz wybudowaniu przez Francuzów w 1870 zakładów naprawy wagonów, co spowodowało napływ rzemieślników i robotników z okolicznych wiosek. Zakłady naprawy wagonów istnieją w Łapach do dziś pod nazwą Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego w Łapach S.A. Inwestycje te miały decydujący wpływ na urbanizację Łap, którym 7 stycznia 1925 zostały nadane prawa miejskie. W przededniu II wojny światowej miasto liczyło 8000 mieszkańców. W trakcie działań wojennych miejscowość została zniszczona w 80%. Wymordowano całkowicie ludność żydowską miasteczka.

[edytuj] Położenie

[edytuj] Pod względem geograficznym

Miasto Łapy jest usytuowane w Polsce północno–wschodniej. Zgodnie z podziałem Polski na regiony fizyczno–geograficzne dokonanym przez Kondrackiego miasto Łapy leży na Nizinie Północnopodlaskiej we wschodniej części Wysoczyzny Wysokomazowieckiej nad Doliną Górnej Narwi. Miasto znajduje się w otulinie Narwiańskiego Parku Narodowego.

[edytuj] Pod względem tranzytu

[edytuj] Drogi

Przez Łapy przebiegają dwie drogi wojewódzkie:

• 681 Roszki-Wodźki - Łapy - Brańsk - Ciechanowiec
• 682 Łapy - Markowszczyzna

Ponadto 19 km na północ od Łap przebiega droga krajowa 8 i trasa europejska E67. W przyszłości na jej miejscu ma być droga ekspresowa S8.

[edytuj] Koleje

Przez miasto przebiegają szlaki komunikacyjne:

• Linia kolejowa Białystok – Warszawa (Kolej Warszawsko-Petersburska)
• Linia kolejowa Łapy – Ostrołęka (częściowo nieczynna)

W Łapach znajduje się stacja PKP Łapy (dla wszystkich pociągów), która znajduje się w centrum miasta oraz stacja Łapy Osse (jedynie dla pociągów osobowych), która znajduje się 3 km od centrum, w dzielnicy Osse. Z Łap pociągiem można dojechać do wielu miast (Bielsko-Biała, Warszawa, Suwałki, Białystok, Wrocław, Opole, Częstochowa, Kraków, Szczecin)

[edytuj] == PKS ==

W Łapach znajduje się kilka małych przystanków PKS oraz główny przystanek - Łapy (obok dworca PKP). Obsługuje on połączenia podmiejskie w kierunku Białegostoku, Zambrowa, Siemiatycz, Bielska Podlaskiego itd.

[edytuj] Szlaki Rowerowe

Przez Łapy przebiegają:

• Czerwony szlak rowerowy – Obwodnica Rowerowa Narwiańskiego Parku Narodowego (Choroszcz – Zawady – Baciuty – Dobrowoda – Turośń Dolna – Borowskie Michały – Suraż – Łapy – Płonka Kościelna – Stara Łupianka – Jeńki – Waniewo – Kurowo-Stare Jeżewo – Tykocin – Choroszcz)
• Czerwony szlak pieszy im. Włodzimierza Puchalskiego, 36 km (Łapy "Osse" – Gąsówka-Osse – Płonka Kościelna – Płonka-Strumianka – Stara Łupianka – Bokiny – Jeńki – Waniewo – Kurowo - Stare Jeżewo)
• Zielony szlak pieszy Kolejarzy (Łapy "Osse" – Grochy – Turek – Pietkowo – Suraż)

[edytuj] Turystyka

Osiedle kolejarskie „Osse”

Wieża ciśnień

Pomnik ppłk. Nilskiego-Łapińskiego

Kościół p.w. św. Piotra i Pawła

• Atrakcje
  • Dom Etkunów przy ul. Spółdzielczej z lat 20. XX w.
  • Narwiański Park Narodowy
  • Osiedle kolejarskie "Wygwizdowo" – 4 drewniane domy mieszkalne z 1924 r.
  • Osiedle kolejarskie "Osse" – 27 murowanych domów mieszkalnych z lat 30. XX w.
  • Pomnik Jana III Sobieskiego – w sąsiedniej Płonce Kościelnej
  • Pomnik Bohaterskich Dzieci Polskich poświęcony pamięci dzieci, które zginęły w czasie II wojny światowej
  • Kamień poświęcony ppłk. Stanisławowi Nilskiemu-Łapińskiemu
  • Wieża ciśnień w zespole dworca kolejowego z początku XX w.
  • Zespół Kościoła Parafialnego pod wezwaniem św. Michała Archanioła w Płonce Kościelnej:
    • kaplica drewniana z 1800 r.
    • kościół murowany pochodzący z około 1905 r.
    • ogrodzenie z bramą murowaną pochodzące z około 1905 r.
  • Cmentarz prawosławny na Ossem
  • Zabytkowy cmentarz przykościelny w Płonce Kościelnej
  • Cmentarz rzymskokatolicki w Płonce Kościelnej
  • Cmentarz rzymskokatolicki w Uhowie
  • Zespół Kościoła Parafialnego pod wezwaniem św. Piotra i Pawła:
    • brama murowana z lat 1920-27
    • plebania drewniana z około 1929 r.
    • wikariat murowany ok. 1930 r.
    • kapliczka z 1920 r.
  • Zespół Kościoła Parafialnego pod wezwaniem św. Wojciecha w Uhowie.
  • Rynek miasta
  • Zespół blokowy przy ulicy Sikorskiego/Spółdzielczej.

[edytuj] Kluby i organizacje sportowe

• Pogoń Łapy
• Narew Łapy
• UKS "Łapa" Łapy

[edytuj] Placówki Oświatowe

Przedszkola

• Przedszkole Samorządowe nr 1, ul. Polna 27
• Przedszkole Samorządowe nr 2, ul. Cmentarna 23

Szkoły podstawowe

• Szkoła Podstawowa, ul. Jana Matejki 10 (szkoła prowadzona przez Stowarzyszenie "Edukator" z Łomży)
• Szkoła Podstawowa nr 1, ul. Polna 9
• Szkoła Podstawowa nr 2, ul. Piękna 17
• Szkoła Podstawowa nr 3, ul. Letnia 1

Gimnazja

• Gimnazjum nr 1, ul. Matejki 19
• Gimnazjum nr 2, ul. Letnia 1

Szkoły Średnie

• I Liceum Ogólnokształcące, ul. Bohaterów Westerplatte 10
• Zespół Szkół Mechanicznych, ul. Władysława Sikorskiego 68
  • II Liceum Ogólnokształcące
  • II Liceum Profilowane
  • Technikum
  • Zasadnicza Szkoła Zawodowa
  • Szkoła Policealna dla młodzieży
  • Uzupełniające Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych
  • Liceum Ogólnokształcące dla Dorosłych
  • Szkoła Policealna - zaoczna

[edytuj] Zobacz też

• Gmina Łapy
• Powiat łapski
• Łapy Osse
• Łapy (stacja kolejowa)

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Targeo • Zumi
• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi
• Twoje Łapy
• Miasto Łapy
• Forum Łap w portalu gazeta.pl

p • d • e Miasta województwa podlaskiego Miasta powiatowe Augustów • Białystok • Bielsk Podlaski • Grajewo • Hajnówka • Kolno • Łomża • Mońki • Sejny • Siemiatycze • Sokółka • Suwałki • Wysokie Mazowieckie • Zambrów Miasta gminne Brańsk • Choroszcz • Ciechanowiec • Czarna Białostocka • Dąbrowa Białostocka • Drohiczyn • Goniądz • Jedwabne • Kleszczele • Knyszyn • Krynki • Lipsk • Łapy • Michałowo • Nowogród • Rajgród • Stawiski • Suchowola • Supraśl • Suraż • Szczuczyn • Tykocin • Wasilków • Zabłudów

p • d • e Powiat białostocki Miasta Choroszcz • Czarna Białostocka • Łapy • Michałowo • Supraśl • Suraż • Tykocin • Wasilków • Zabłudów Gminy miejsko-wiejskie Choroszcz • Czarna Białostocka • Łapy • Michałowo • Supraśl • Suraż • Tykocin • Wasilków • Zabłudów Gminy wiejskie Dobrzyniewo Duże • Gródek • Juchnowiec Kościelny • Poświętne • Turośń Kościelna • Zawady