Popielec

Popielec
Posypanie popiołem w XIX-wiecznych Włoszech. Julian Fałat, Popielec, 1881
Dzień	pierwszy dzień Wielkiego Postu
Typ święta	chrześcijańskie
Zwyczaje	posypywania głów popiołem na znak pokuty
Symbole	popiół
Inne nazwy	Środa Popielcowa, Wstępna Środa
Podobne święta	Niedziela Palmowa, Mardi Gras

Informacje w siostrzanych projektach

 Ilustracje i media  w Wikimedia Commons
 Definicje słownikowe  w Wikisłowniku
 Teksty źródłowe  w Wikiźródłach

Popielec, Środa Popielcowa (staropolska Wstępna Środa) – w kalendarzu chrześcijańskim pierwszy dzień Wielkiego Postu. Jest to dzień pokuty przypadający 46 dni kalendarzowych (40-dniowy okres postu, bez wliczania niedziel) przed Wielkanocą. Według obrzędów katolickich tego dnia kapłan czyni popiołem znak krzyża na głowie wiernego (w Polsce praktykowane jest posypanie głowy popiołem), mówiąc jednocześnie: Pamiętaj, że jesteś prochem i w proch się obrócisz lub Nawracajcie się i wierzcie w Ewangelię, co ma przypomnieć człowiekowi o kruchości jego życia i nieuchronnej śmierci.

Tradycja posypywania głów popiołem na znak pokuty pojawiła się w VIII wieku. W XI wieku papież Urban II uczynił go obowiązującym zwyczajem w całym Kościele. Wówczas postanowiono, że popiół będzie pochodził z palm poświęconych w Niedzielę Palmową z ubiegłego roku.

W Środę Popielcową katolików obowiązuje wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych (od 14. roku życia) i post ścisły (między 18. a 60. rokiem życia), czyli ograniczenie liczby posiłków do trzech: jednego do syta oraz dwóch skromnych.

Poniższa tabelka przedstawia, kiedy wypada Środa Popielcowa w najbliższych latach.

Rok	Data
2011	9 marca
2012	22 lutego
2013	13 lutego
2014	5 marca
2015	18 lutego
2016	10 lutego
2017	1 marca
2018	14 lutego
2019	6 marca

Zobacz też

• święta ruchome
• święto
• tłusty czwartek
• Ostatki

Linki zewnętrzne

• O wstępnej środzie — Jędrzej Kitowicz w Opisie obyczajów za panowania Augusta III
• Popielec-Środa Popielcowa - materiały na brewiarz.katolik.pl