Świątynia Sybilli w Puławach
Świątynia Sybilli w Puławach – budowla w kształcie rotundy wchodząca w skład zespołu pałacowo-parkowego przy Pałacu Czartoryskich w Puławach; pierwsze polskie muzeum narodowe.
Wybudowana została w latach 1798-1801 jako Świątynia Pamięci na stromej skarpie wiślanej przez Piotra Aignera na wzór świątyni Westy w Tivoli koło Rzymu.
Posiada dwie okrągłe sale. Do reprezentacyjnej sali górnej wchodzi się po szerokich schodach, których strzegą kamienne lwy (prezent od cara Rosji Aleksandra I z okazji jego pobytu w Puławach w 1805). Nad wejściem jest napis: ”Przeszłość-Przyszłości”. Wokół sali biegnie ganek, którego dach w postaci kopuły z okrągłym świetlikiem pośrodku i zmniejszającymi się ku górze kasetonami wspiera się na korynckich kolumnach z piaskowca. Pod kopułą biegnie fryz z motywami gryfów i kandelabrów, będący dziełem Fryderyka Baumana. Sala dolna, z wejściem od strony skarpy, ma kopułę wspartą na dziewięciu arkadach, za którymi znajduje się wąskie obejście.
W Świątyni Sybilli księżna Izabela Czartoryska gromadziła pamiątki rodzinne Sieniawskich, Lubomirskich i Czartoryskich oraz pamiątki po wielkich Polakach (np. w dolnej kondygnacji po księciu Józefie Poniatowskim), które miały przypominać po rozbiorach Polski pełną chwały przeszłość narodową. W 1830 r., jeszcze przed powstaniem listopadowym, zbiory zostały ewakuowane do Paryża. Potem wróciły do Krakowa, stając się zalążkiem Muzeum Książąt Czartoryskich. W Świątyni Sybilli muzeum zostało reaktywowane dopiero w 1938 r. i jest dostępne do dziś.
Puławska budowla była inspiracją m.in. dla poematu Jana Pawła Woronicza Świątynia Sybilli.
Zobacz też [edytuj]
Bibliografia [edytuj]
- Gawinowska T., Zespół parkowo-pałacowy w Puławach, Towarzystwo Przyjaciół Puław, Puławy 1997
- Turski S., Wyszkowski M., Lubelszczyzna. Przewodnik, Wydawnictwo BESPOL, Lublin 2006, s. 96, ISBN 83-923060-0-7.
