Wacław I Święty
| Wacław I Święty | |
 |
|
| Data urodzenia | ok. 907 |
| Data śmierci | 28 września 929 lub 935 |
| Wspomnienie | 28 września |
| Atrybuty | zbroja, szaty królewskie, sztylet,włócznia |
| Patron | Czech i Pragi |
 Galeria ilustracji w Wikimedia Commons |
|
Wacław I Święty, św. Wacław (ur. ok. 907, zm. 28 września 929 lub 935[1]) – czeski książę z dynastii Przemyślidów. Święty Kościoła Katolickiego.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
Był synem księcia Wratysława I i pogańskiej księżniczki Drahomiry. Gdy Wacław miał trzynaście lat, Wratysław I zmarł, a jego wychowaniem w duchu chrześcijańskim zajęła się babka, późniejsza święta Ludmiła, a nie matka, która wychowywała jego młodszego brata Bolesława. Około roku 925 Wacław rozpoczął rządy w kraju, wygnał z niego Drahomirę i Bolesława, i rozpoczął proces ugruntowania chrystianizacji Czech – wtedy właśnie wzniesiono romańską rotundę, której pozostałości znajdują się obecnie pod katedrą św. Wita na Hradczanach w Pradze.
Wzrost znaczenia chrześcijaństwa skutkował zbliżeniem Czech do Cesarstwa Niemieckiego, a to było sprzeczne z interesami czeskiej pogańskiej elity, co ostatecznie doprowadziło do rebelii pogańskiej oraz zamachu Bolesława na życie brata – Wacława. Według podań w 929 w mieście Stará Boleslav Wacław został zamordowany u wrót kościoła. Wkrótce został uznany świętym jako męczennik.
O Wacławie mówią utwory hagiograficzne m.in. Druhá staroslověnská legenda o sv. Václavu (Kniha o rodu a utrpení svatého Václava). Według autora tej legendy został Wacław zmuszony obcować z kobietą i spłodził z nią syna o imieniu Zbrasłav. Żona Wacława była niewierna z jego własnym sługą. Wacław ponoć ich przyłapał na gorącym uczynku. Nie kazał ich jednak stracić, lecz wybaczył i szlachetnie sam udzielił im ślubu[2].
[edytuj] Atrybuty i przedstawienia
Wacław I Święty często przedstawiany jest w sztuce w zbroi, w stroju królewskim. Jego atrybutem jest sztylet - narzędzie jego śmierci, anioł podający mu włócznię, trumna niesiona przez anioły.
[edytuj] Wezwania
Święty Wacław jest patronem Czech i Pragi. W Polsce wiele starych kościołów ma za patrona tego świętego, m.in. krakowska Katedra Wawelska (śś. Stanisława i Wacława), Kościół św. Wacława w Radomiu czy też Warszawska Parafia Św.Wacława na Pradze Południe.
[edytuj] Ciekawostki
- Książę Wacław jest bohaterem tradycyjnej angielskiej kolędy Good King Wenceslas, zaczynającej się od słów Good King Wenceslas looked out, on the Feast of Stephen,
- według legend śpi on ze swoimi rycerzami na górze Blaník,
- żartobliwe przedstawienie świętego zaproponował David Černý w postaci rzeźby Koń.
Przypisy
- ↑ Data śmierci jest kontrowersyjna, w literaturze i tradycji pojawiają się daty 929 oraz 935.
- ↑ Zbigniew Mikołejko: Żywoty świętych poprawione. WAB, 2001. ISBN 83-88221-44-2.
| Poprzednik Wratysław I |
 |
Książę Czech 921–929 lub 935 |
|
Następca Bolesław I Srogi |
