Świetlikowate (ryby)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy ryb. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Świetlikowate
Myctophidae[1]
Gill, 1893
Przedstawiciel rodziny – Myctophum affine
Przedstawiciel rodziny – Myctophum affine
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada promieniopłetwe
Rząd świetlikokształtne
Rodzina świetlikowate
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Świetlikowate[2] (Myctophidae) – rodzina morskich, planktonożernych ryb świetlikokształtnych (Myctophiformes), najliczniejsza i najbardziej zróżnicowana rodzina ryb występujących w otwartych wodach oceanicznych, a jednocześnie najliczniejsza wśród ryb głębinowych.

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie oceany, od Arktyki po Antarktydę, na głębokościach od 300–1200 m, niektóre w nocy podpływają bliżej powierzchni – od 10 do 100 m[3].

Cechy charakterystyczne[edytuj | edytuj kod]

W przeciwieństwie do większości ryb głębinowych, kształt ciała świetlikowatych jest typowy dla ryb pelagialnych, zwłaszcza sardeli (świetliki czasami nazywane są świecącymi sardelami[4]). Srebrzyście połyskujące ciało, zwężające się w stronę ogona, u większości gatunków pokryte jest łuskami cykloidalnymi, u kilku – ktenoidalnymi. Duża głowa, oczy i otwór gębowy. U wszystkich występuje płetwa tłuszczowa. Liczba kręgów wynosi 28–45. Głowa i dolna część ciała pokryte są zgrupowaniami lub rzędami fotoforów (z wyjątkiem Taaningichthys paurolychnus), których układ jest unikatowy dla poszczególnych gatunków. Fotofory ogonowe niektórych różnią się u dojrzałych przedstawicieli obu płci. Prawdopodobnie ma to znaczenie przy doborze partnera w okresie tarła. Pęcherz pławny jest zwykle obecny, nie występuje jedynie u dorosłych osobników kilku gatunków[3]. Ciało świetlikowatych osiąga długość od 3 do 30 cm[4].

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Świetlikowate żywią się planktonem. Tworzą duże ławice odbywające dobowe wędrówki pionowe, czasami kilkusetmetrowe, co – przy niewielkich rozmiarach tych ryb – stanowi duży wysiłek. Około 40 gatunków, w tym większość z rodzajów Myctophum, Gonichthys i Symbolophorus, dociera do przypowierzchniowych warstw wody[5].

Znaczenie w ekosystemie i gospodarcze[edytuj | edytuj kod]

Stanowią pokarm wielu gatunków zwierząt morskich: ptaków, ssaków morskich i ryb, przez co pełnią kluczową rolę we wszystkich ekosystemach morskich. Gospodarczo są poławiane na niewielką skalę, ale stanowią obiekt zainteresowania rybołówstwa jako potencjalny cel przyszłych połowów[6].

Klasyfikacja[edytuj | edytuj kod]

Rodzaje zaliczane do tej rodziny[7]:

BenthosemaBolinichthysCentrobranchusCeratoscopelusDiaphusDiogenichthysElectronaGonichthysGymnoscopelusHintoniaHygophumIdiolychnusKrefftichthysLampadenaLampanyctodesLampanyctusLampichthysLepidophanesLobianchiaLoweinaMetelectronaMyctophumNannobrachiumNotolychnusNotoscopelusParviluxProtomyctophumScopelopsisStenobrachiusSymbolophorusTaaningichthysTarletonbeaniaTriphoturus

Rodzajem typowym jest Myctophum.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Myctophidae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik Mały słownik zoologiczny, Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973
  3. 3,0 3,1 Nelson 2006 ↓, s. 224.
  4. 4,0 4,1 Załachowski 1992 ↓, s. 558.
  5. Załachowski 1992 ↓, s. 559.
  6. Załachowski 1992 ↓, s. 560.
  7. W.N. Eschmeyer & R. Fricke: Catalog of Fishes electronic version (7 June 2012) (ang.). California Academy of Sciences. [dostęp 11 sierpnia 2012].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]