Šiprúň
| Šiprúň | |
| Państwo | |
| Pasmo | Wielka Fatra |
| Wysokość | 1 461 m n.p.m. |
| Na mapach: | |
Šiprúň (1461 m n.p.m.) - wysoki, wybitny szczyt w grupie górskiej Wielkiej Fatry w Karpatach Zachodnich na Słowacji.
Spis treści |
[edytuj] Położenie
Šiprúň leży w północno-wschodniej części Wielkiej Fatry, we wschodniej, tzw. "liptowskiej" odnodze tej grupy górskiej. Jest szczytem dwuwierzchołkowym: w głównym grzbiecie wymienionej wyżej odnogi (rozdzielającym doliny Lubochnianki na zachodzie i Rewucy na wschodzie) wznosi się jego niższy (1445 m n.p.m.) wierzchołek, natomiast wierzchołek główny (1461 m n.p.m.) wznosi się nad doliną Rewucy ok. 750 m na południowy wschód od poprzedniego i jest oddzielony od niego Wyżnią Szypruńską Przełączką (słow. Vyšné Šiprúnske sedlo; 1385 m n.p.m.). Niżnią Szypruńską Przełączką (słow. Nižné Šiprúnske sedlo; 1327 m n.p.m.) nazywane jest obniżenie głównego grzbietu ”liptowskiej” odnogi Wielkiej Fatry tuż na północ od niższego szczytu Szyprunia, ważne jako węzeł dróg leśnych i szlaków turystycznych. Masyw otaczają doliny: Trlenská (od wschodu), Čutkovo (od północy), Čierňavy (od zachodu) i Nižné Matejkovo (od południa).
[edytuj] Geologia - morfologia
Górne partie masywu budują masywne wapienie i dolomity środkowego triasu, zaliczane do tzw. serii szypruńskiej. Podłoże tworzą granity, występujące na powierzchnię na południowych stokach masywu w dolinie Nižné Matejkovo. Masyw opada we wszystkich kierunkach dzikimi, dość stromymi stokami, pociętymi licznymi głębokimi żlebami i dolinkami.
[edytuj] Przyroda ożywiona
Znaczną część stoków w górnej części masywu Szyprunia, w tym m. in. Wyżnią Szypruńską Przełączkę (Vyšné Šiprúnske sedlo), pokrywają górskie łąki. Pomiędzy nimi aż po sam szczyt masywy podchodzą pasma lasu z dominującym świerkiem pospolitym.
[edytuj] Turystyka
[edytuj] Bibliografia
- Hochmuth Zdenko a kolektív: Veľká Fatra. Turistický sprievodca ČSSR č. 3, wyd. Šport, slovenské telovýchovné vydavateľstvo, Bratislava 1980;
- Veľká Fatra. Turistická mapa 1:50 000. Edícia turistických máp č. 121, wyd. VKÚ Harmanec 1994. ISBN 80-85510-41-3;