Šternberk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Šternberk
Centrum miasta z kolumną maryjną
Centrum miasta z kolumną maryjną
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Czechy
Kraj ołomuniecki
Powierzchnia 48,79 km²
Wysokość 268 m n.p.m.
Populacja (2006)
• liczba ludności

14 060
Położenie na mapie Czech
Mapa lokalizacyjna Czech
Šternberk
Šternberk
Ziemia 49°43′38″N 17°17′43″E/49,727222 17,295278
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Portal Portal Czechy

Šternberk (niem. Sternberg, pol. Szternberk[1][2]) – miasto w Czechach, w historycznych granicach Moraw, w kraju ołomunieckim. Według danych z 31 grudnia 2003 powierzchnia miasta wynosiła 4879 ha, a liczba jego mieszkańców 13 967 osób. Centrum jest miejską strefą pamiątkową.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Położony jest na skrzyżowaniu szlaków handlowych, więc miał zapewniony szybki rozwój. W XIII wieku stanął w miejscowości zamek (castrum Sternberch), wzniesiony przez Zdeslava ze Šternberka. Zamek w XVI wieku przebudowano w stylu renesansowym, a dzisiejszy wygląd zawdzięcza przeróbkom z lat 80. XIX wieku w stylu "romantycznym".

Pierwsze wzmianki o mieście pochodzą z 1296 (civitas Sternberch). W 1371 założono tutaj klasztor augustianów. W latach 1430-1432 Šternberk był w rękach husytów. W 1538 pożar zniszczył miasto, klasztor i zamek.

W XVII wieku miasto było dwukrotnie zdobyte – w 1621 przez wojska habsburskie, a w latach 1645-1650 trwała szwedzka okupacja miasta. W kolejnym wieku w 1741 Šternberk obsadzili Prusacy.

W 1784 skasowano klasztor augustianów. Pięć lat później wielka powódź na rzece Sitce podtopiła znaczną część miasta.

W czasie wojen napoleońskich w 1805 w miejscowym Domu Oświaty spotkali się car Aleksander I Romanow z cesarzem Franciszkiem I Habsburgiem.

Od 1821 rozpoczyna się rozwój przemysłowy miasta – w Šternberku rozpoczęła działalność firma tekstylna Norbert Langer. W 1870 otwarto pierwszą linię kolejową – do Ołomuńca.

Miejscowość w okresie habsburskim zamieszkiwali głównie Niemcy (właścicielem zamku była rodzina Liechtensteinów, panująca w Księstwie Liechtenstein). Nie zmieniło się to po powstaniu Czechosłowacji, choć w 1935 otwarto czeskie gimnazjum. W 1938 Šternberk wraz z resztą Kraju Sudeckiego stał się częścią III Rzeszy. Po II wojnie światowej ludność niemiecka została wysiedlona, a jej mienie oraz zamek przejęło państwo czechosłowackie.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Zamek
  • Zamek Šternberk – z XIII wieku, dzisiejszy wygląd z 1886, kiedy przebudową kierował wiedeński architekt K. Keiser na zlecenie Jana II z Lichtensteinu[3]. Przebudowa była wykonana w stylu neogotyckim. Do 1945 był w rękach książęcej rodziny Liechtensteinów, która do dnia dzisiejszego domaga się jego zwrotu. W środku zamku znajduje się kolekcja obrazów, broni i wyposażenia. W zamkowej kaplicy można obejrzeć kopię gotyckiej Šternberkskiej Pięknej Madonny.
  • kościół Zwiastowania NMP – barokowo-klasycystyczna świątynia z XVIII wieku, należąca do augustianów. W środku zachowały się m.in. rokokowe malowidła na stropach.
  • Kolumna Matki Boskiej z 1719 roku.
  • liczne zabytkowe domy w obrębie rynku

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Części miasta

  • Dalov (Dohle)
  • Chabičov (Gobitschau)
  • Krakořice (Krokersdorf)
  • Těšíkov (Zeschdorf).

Wyróżnić można również dwie dawne kolonie: Dolní Žleb (Niedergrund) i Lhota (Allhütten).

Demografia[4][edytuj | edytuj kod]

Rok 1970 1980 1991 2001 2003
Liczba ludności 13 213 13 808 14 611 14 144 13 967

Współpraca[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Szternberk (Šternberk) (pol.). www.czeskiegory.pl. [dostęp 2010-08-21].
  2. Polska nazwa nie jest zatwierdzona przez Komisję Standaryzacji Nazw Geograficznych – [1]
  3. Marek Pernal, Tomasz Darmochwał, Marek Rumiński: Przewodniki Wiedzy i Życia – Czechy i Słowacja. Warszawa: Hachette Livre Polska sp. z o.o., 2006, s. 221. ISBN 978-83-7184-409-6.
  4. Czeski Urząd Statystyczny