Żółw jaszczurowaty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Żółw jaszczurowaty
Chelydra serpentina[1]
(Linnaeus, 1758)
Żółw jaszczurowaty
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada gady
Rząd żółwie
Rodzina skorpuchowate
Rodzaj Chelydra
Gatunek żółw jaszczurowaty
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Żółw jaszczurowaty, skorpucha jaszczurowata, żółw kajmanowy (Chelydra serpentina) – gatunek gada z rodziny żółwi skorpuchowatych z podrzędu żółwi skrytoszyjnych.

Opis 
Karapaks spłaszczony, barwy brązowej lub oliwkowo-brązowej, z 3 rzędami rogowych guzów. Tylna część karapaksu głęboko powcinana jak piła. Plastron mocno zredukowany, zbudowany z 10 tarcz. Głowa duża i masywna, z dziobem ostro zakończonym. Szczęki bardzo ostre, zakończone potężnymi hakami. Szyja bardzo gruba, pokryta brodawkowatą skórą. U przednich kończyn pięć, a u tylnych cztery palce z dużymi pazurami; palce spięte błonami pławnymi. Brodawkowata skóra na kończynach tworzy zwisające fałdy. Ogon bardzo długi, do 2/3 długości karapaksu, pokryty na grzbietowej krawędzi wzdłużnym spłaszczonym grzebieniem powstałym z rogowych płytek (podobnie jak u krokodyli). Z powodu swojej grubości szyja, ogon i odnóża mogą być chowane do pancerza tylko częściowo.
Czaszka
Rozmiary 
Długość karapaksu do 35 cm.
Masa ciała do ok. 15, a wyjątkowo do 30 kg.
Biotop 
Półwodny tryb życia, płytkie rzeki o mulistym dnie lub bagniska. Często wychodzi na ląd i znacznie oddala się od wody.
Pokarm 
Małe zwierzęta jak ryby, żaby, pisklęta ptaków wodnych, a na lądzie jaszczurki, węże i małe ptaki. Również pokarm roślinny i padlina.
Behawior 
Zwykle przebywa w płytkiej wodzie zagrzebany w mule i nieruchomo czatuje na zdobycz. Jest słabym pływakiem. Bardzo ruchliwy i agresywny. W odróżnieniu od innych żółwi w razie zagrożenia nie usiłuje schować się do pancerza tylko podejmuje walką kąsając boleśnie szczękami.
Rozmnażanie 
Samice składają do jam wygrzebanych w pobliżu wody od 25 do 40 jaj i starannie zasypują je ziemią i liśćmi. U embrionów dł. ok. 20 mm występuje narząd linii bocznej.
Występowanie 
Ameryka Północna; południowa Kanada i obszar Stanów Zjednoczonych na wschód od Gór Skalistych. Introdukowany w Arizonie, Kalifornii, Nevadzie, Oregonie, w Chinach, na Tajwanie i na japońskiej wyspie Honsiu[3]. Populacje z Ameryki Środkowej i Południowej zaliczane dawniej do tego gatunku obecnie są zaliczane do odrębnych gatunków Chelydra acutirostris i Chelydra rossignonii[4][5].
Uwaga [6][7]
Żółw jaszczurowaty uznawany jest za gatunek niebezpieczny dla ludzi. W projekcie Rozporządzenia Gatunki niebezpieczne dla zdrowia i życia ludzi, żółw ten ma kategorię II. Gdy tylko przepisy wejdą w życie, będzie potrzebna zgoda na hodowlę tego gatunku w domowych warunkach, wydana przez urzędników z lokalnej (wojewódzkiej) ochrony środowiska.

Przypisy

  1. Chelydra serpentina w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Chelydra serpentina. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. The Reptile Database (ang.).
  4. Turtle Taxonomy Working Group [John W. Bickham, John B. Iverson, James F. Parham, Hans-Dieter Philippen, Anders G.J. Rhodin, H. Bradley Shaffer, Phillip Q. Spinks i Peter Paul van Dijk]: An Annotated List of Modern Turtle Terminal Taxa with Comments on Areas of Taxonomic Instability and Recent Change. W: H. Bradley Shaffer, Nancy N. FitzSimmons, Arthur Georges i Anders G.J. Rhodin (red.): Defining Turtle Diversity: Proceedings of a Workshop on Genetics, Ethics, and Taxonomy of Freshwater Turtles and Tortoises. Chelonian Research Monographs No. 4, 2007, s. 173–199. (ang.)
  5. Turtle Taxonomy Working Group [Rhodin AGJ, van Dijk PP, Iverson JB, Shaffer HB]: Turtles of the world, 2010 update: annotated checklist of taxonomy, synonymy, distribution, and conservation status. W: Rhodin AGJ, Pritchard PCH, van Dijk PP, Saumure RA, Buhlmann KA, Iverson JB, Mittermeier RA (red.): Conservation Biology of Freshwater Turtles and Tortoises: A Compilation Project of the IUCN/SSC Tortoise and Freshwater Turtle Specialist Group. Chelonian Research Monographs No. 5, 2010, s. 000.85–000.164. (ang.)
  6. Marcelina Szumer: www.emetro.pl (pol.). 2009-09-27.
  7. Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]