Żabienica jaskrowata
| Żabienica jaskrowata | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
 |
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Systematyka[1] | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Domena | eukarionty |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Królestwo | rośliny |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny naczyniowe |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | rośliny nasienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klasa | okrytonasienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Klad | jednoliścienne |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rząd | żabieńcowce |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzina | żabieńcowate |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzaj | żabienica |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Gatunek | żabienica jaskrowata |
|||||||||||||||||||||||||||||||
| Nazwa systematyczna | ||||||||||||||||||||||||||||||||
| Baldellia ranunculoides (L.) Parl. Nuov. Gen. Sp. Monocot.: 58 (1854) |
||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kategoria zagrożenia | ||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||
 Zdjęcia i grafiki w Commons |
||||||||||||||||||||||||||||||||
Żabienica jaskrowata (Baldellia ranunculoides (L.) Parl.) – gatunek błotnopączkowych lub skrytopączkowych roślin zielnych z rodziny żabieńcowatych (Alismataceae), pochodzący z Europy i krajów basenu Morza Śródziemnego[2], naturalizowany na Azorach[3]. W Polsce rodzimy[4], wymierający, znajdowany był na Wolinie[5]. Roślina podawana była w 1966 w postaci pojedynczo rosnących roślin w jeziorze Wisełka[6], ale od wielu lat stanowisko to nie zostało odnalezione[7]. Rośliny tego gatunku zasiedlają wilgotne miejsca obok potoków, stawów i jezior, a także rowy na torfowiskach[8].
Spis treści |
[edytuj] Morfologia i biologia
Roślina zmienna, o wysokości przeważnie od 5 do 20 cm[8], a według niektórych autorów od 20 do 60 cm[5]. Liście długoogonkowe, o blaszce lancetowatej do równowąsko-lancetowatej, o długości do 10 cm, o ostrym wierzchołku i nasadzie wąsko zbiegającej się do ogonka liściowego. Łodyga zwykle wzniesiona, niekiedy płożąca, wówczas ukorzeniająca się i tworząca w międzywęźlach kępki liści i pojedyncze kwiaty. Kwiaty obupłciowe. Płatki korony białe lub jasnoróżowe, o długości 7–10 mm. Szypułki różnej długości, do 10 cm. Podsadki małe. Owocami są jajowate niełupki o średnicy 2–3,5 mm, zakrzywione, żeberkowane[8]. W Polsce kwitnie od lipca do października[5].
[edytuj] Nazewnictwo
- Alisma ranunculoides L. – bazonim
- Echinodorus ranunculoides (L.) Engelm.
- Sagittaria ranunculodes (L.) Kuntze
- Synonimy taksonomiczne[2]
- Alisma angustifolium Gilib.
- Damasonium angustissimum Wall. ex Steud.
- Alisma ranunculoides var. zosterifolium Fr.
- Alisma batrachiocarpum St.-Lag.
- Echinodorus ranunculoides var. zosterifolius (Fr.) Asch. & Graebn.
- Echinodorus ranunculoides f. natans Glück
- Echinodorus ranunculoides f. pumilus Glück
- Echinodorus ranunculoides f. terrestris Glück
- Echinodorus ranunculoides f. zosterifolius (Fr.) Glück
[edytuj] Zagrożenia
Gatunek umieszczony na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski i uznany w Polsce za wymierający, krytycznie zagrożony (kategoria zagrożenia E)[9].
Nie podlega ochronie gatunkowej na podstawie przepisów prawa krajowego[10], nie został również uznany za ważny dla Unii Europejskiej w Dyrektywie Siedliskowej. Nie został wykazany z sieci "Natura 2000"[11], choć historyczne i potencjalne miejsca występowania stanowią siedliska przyrodnicze w obszarze "Wolin i Uznam".
Przypisy
- ↑ Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-06-25].
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Rafael Govaerts, David G. Frodin: World Checklist and Bibliography of Araceae (and Acoraceae) (ang.). The Board of Trustees of the Royal Botanic Gardens, Kew, 2002. [dostęp 2001-01-23].
- ↑ GRIN Taxonomy for Plants. [dostęp 2011-01-23].
- ↑ Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Vascular Plants of Poland - A Checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 1995. ISBN 83-85444-38-6.
- ↑ 5,0 5,1 5,2 Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007, s. 527. ISBN 978-83-01-14342-8.
- ↑ Hanna Piotrowska. Stosunki geobotaniczne wysp Wolina i południowo-wschodniego Uznamu. „Monographiae Botanicae”. 22, s. 86, 1966 (pol.).
- ↑ Adam Zając, Maria (red.) Zając: Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001. ISBN 83-915161-1-3.
- ↑ 8,0 8,1 8,2 Arthur Roy Clapham, Thomas Gaskell Tutin, David Moresby Moore: Flora of the British Isle. Cambridge [Cambridgeshire]; New York: Cambridge University Press, 1987, s. 516. ISBN 0-521-30985-9.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Dz. U. z 2004 r. Nr 168, poz. 1764
- ↑ Europejska Sieć Ekologiczna Natura 2000 (pol.). [dostęp 2011-01-23].
