Żalin
Żalin – wieś w Polsce położona w województwie lubelskim, w powiecie chełmskim, w gminie Ruda-Huta (w l. 1867-1954 w gminie Świerże). W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa chełmskiego.
Miejscowość wzmiankowana w XVII w. jako Wola Lacka należąca do dóbr Świerże. Ostatnim ich właścicielem (wraz z folwarkiem Żalin) był hr. Adam Tarnowski. W 1827 r. Żalin liczył 19 domów i 114 mieszkańców. Według "Słownika geograficznego Królestwa Polskiego" folwark Żalin zajmował obszar o pow. 568 mórg, a wieś Żalin składała się z 22 osad (gospodarstw) i łącznej powierzchni 534 morgi.
W czasie powstania styczniowego 21 lutego 1863 r. doszło pod Żalinem do bitwy z wojskami rosyjskimi, w trakcie której kilkunastu powstańców zginęło, a dwóch dostało się do niewoli.
Według spisu powszechnego z 30 września 1921 r. miejscowość liczyła 513 mieszkańców, w tym deklarujących narodowość polską 513, wyznanie rzym.-kat. 460, prawosławne 37, inne chrześcijańskie 2, mojżeszowe 14.
Ok. 1920 r. w Żalinie powstała szkoła powszechna. Istniejący obecnie budynek szkoły wzniesiono w l. 1976-1983.
W miejscowości znajduje się kaplica rzymskokatolicka pw. Wniebowzięcia NMP należąca do parafii w Świerżach, zbudowana w 1982 r. Oprócz niej we wsi zachowały się dwie zabytkowe kapliczki: murowana z ok. poł. XIX w. i drewniana sprzed 1939 r. Na terenie miejscowości zachowały się ponadto pozostałości cmentarza ewangelickiego z pocz. XX w. i drewnianego wiatraka typu koźlarz z 1930 r.
W 2000 r. miejscowość liczyła 345 mieszkańców, a łącznie z Żalinem Kolonią (216 mieszk.) - 561.
Źródła [edytuj]
- Tabella miast, wsi i osad Królestwa Polskiego, t. II, Warszawa 1827, s. 313.
- Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. XIV, Warszawa 1895, s. 731-732.
- Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. IV: Województwo lubelskie, Warszawa 1924, s. 16.
- A. Franecki, Ślady dziejów gminy Ruda Huta, Chełm-Ruda Huta 2010.
- A. Wawryniuk, Leksykon miejscowości powiatu chełmskiego, Chełm 2002.
Zobacz też [edytuj]
|
|||||||