Żydzi na Madagaskar

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Żydzi na Madagaskar – przedwojenne hasło obozu narodowego, które było wezwaniem do deportowania 70 tysięcy Żydów, a docelowo całej ludności żydowskiej, na tę wyspę w celu stworzenia tam ośrodka osadnictwa żydowskiego. Hasło miało charakter antysemicki. W Polsce hasło szerzyła skrajna prawica, dążąca do usunięcia Żydów z kraju. Było też krytykowane przez środowiska syjonistyczne, które postulowały osadnictwo żydowskie na terenach dzisiejszej Ugandy (chociaż ostatecznie wybrano jednak Palestynę).

Pomysł powstał w związku z dyskutowanym przed II wojną światową pomiędzy rządami polskim i francuskim (z inicjatywy francuskiego ministra Mariusa Mouteta) pomysłem przekazania Madagaskaru – wówczas francuskiej kolonii – Polsce. Madagaskar miał stać się polskim terytorium zamorskim, pozyskanym drogą cesji od Republiki Francuskiej. W 1937 na Madagaskar udała się specjalna polska komisja rządowa (Komisja Studiów) pod przewodnictwem majora Mieczysława Lepeckiego, byłego współpracownika marszałka Piłsudskiego, w skład której wchodzili również Leon Alter (kierownik wydziału polskiego "Jewish Emigration Association, JEAS", Stowarzyszenia Emigracji Żydowskiej udzielającej pomocy Żydom uchodźcom z Niemiec), Szlomo (Solomon) Dyk (inżynier rolnictwa z Tel-Awiw) celem oceny możliwości realizacji tego planu. Po zakończeniu wizyty członkowie komisji wyrazili rozbieżne zdania: przewodniczący komisji Mieczysław Lepecki twierdził, że całkowicie realne jest przesiedlenie na Madagaskar 40-60 tys. osadników żydowskich, natomiast Żydzi członkowie komisji zaprzeczali temu; Leon Alter wyrażał pogląd, że realna liczba emigrantów żydowskich nie może przekroczyć 2 tys. osób, Szlomo Dyk twierdził, że jest jeszcze mniejsza[1]. Zamierzenia te pokrzyżowała krytyka w prasie zarówno lokalnej, jak i francuskiej i plany te skończyły się na dyskusji, a ostatecznie pogrzebał je wybuch II wojny światowej, kiedy po okupacji Polski, a następnie i porażce Francji w Niemczech powstał Projekt osiedlenia Żydów europejskich na Madagaskarze.

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]