(367943) Duende

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
(367943) Duende
Seria zdjęć radarowych z Goldstone
Seria zdjęć radarowych z Goldstone
Odkrywca Observatorio Astronómico de Mallorca
Data odkrycia 23 lutego 2012
Nr kolejny 367943
Charakterystyka orbity (J2000)
Występowanie
planetoidy
Grupa Atena
NEO[1]
Półoś wielka 0,9103[1] j.a.
Mimośród 0,0894[1]
Peryhelium 0,8289[1] j.a.
Aphelium 0,9917[1] j.a.
Okres obiegu
wokół Słońca
317 dni 5 godzin
Inklinacja 11,61[1]°
Charakterystyka fizyczna
Średnica ~0,050 km
Okres obrotu 9,1±0,5[2] h
Jasność absolutna 24,0[1]m

(367943) Duendeplanetoida bliska Ziemi odkryta w 2012 w hiszpańskim obserwatorium Observatorio Astronómico de La Sagra. Planetoida ma średnicę około 50 metrów[3]. Nazwa planetoidy pochodzi od mitycznego goblina Duende obecnego w folklorze iberyjskim, który miał zamieszkiwać w zamieszkanych domach, zwłaszcza w pokojach dzieci. Przed jej nadaniem planetoida nosiła oznaczenie tymczasowe (367943) 2012 DA14.

Przelot 15 lutego 2013[edytuj | edytuj kod]

Trajektoria przelotu planetoidy w pobliżu Ziemi, 15 lutego 2013 roku
Ziemia i mijająca ją planetoida narysowane w skali.

15 lutego 2013 planetoida przeleciała niezwykle blisko Ziemi. W momencie największego zbliżenia znalazła się w odległości około 34 053 kilometry od środka Ziemi (0,000227629 j.a. czyli ok. 0,09 odległości Księżyca od Ziemi)[4][5], czyli ok. 27 675 km od jej powierzchni. Naukowcy trafnie ocenili, że nie ma ryzyka uderzenia tego obiektu w naszą planetę. Tor lotu planetoidy przebiegał od południa na północ, poniżej orbit satelitów geosynchronicznych, jednak żadne sztuczne satelity Ziemi nie ucierpiały podczas przelotu[6].

Tak bliski przelot w pobliżu Ziemi znacznie zmienił orbitę planetoidy. Zmniejszeniu uległ okres orbitalny (367943) 2012 DA14 z 368 dni do 317 dni. Planetoida przeszła z grupy Apolla do grupy Atena[7].

W dniu najbliższego przelotu planetoidy, 15 lutego 2013, w Rosji miał miejsce upadek meteorytu. Naukowcy oceniają, że meteoroid o średnicy ok. 15 m po wejściu w atmosferę eksplodował na wysokości 29,7 kilometrów nad ziemią[8]. Fala uderzeniowa spowodowała znaczne zniszczenia, prawie 1500 osób doznało obrażeń. Upadek ten nie był związany z przelotem planetoidy (367943) 2012 DA14, a jedynie zbiegł się z nim w czasie. Meteoroid ten poruszał się po zupełnie innej orbicie, w kierunku z północy na południe, przeciwnie niż planetoida[9], która się poruszała z południa na północ[10]. Rosyjskie źródło podaje, że czelabiński meteor leciał z południowego wschodu na północny zachód[11].

Przyszłe zbliżenia do Ziemi[edytuj | edytuj kod]

Planetoida Duende zbliży się ponownie do Ziemi 15 lutego 2046 roku, kiedy to minie ją w odległości ok. 0,015 j.a. czyli ponad 2,2 mln km; analizowany jest również przebieg wielu późniejszych jej przelotów koło Ziemi[5].

Według danych NASA z 10 lutego 2013 planetoida miała w latach 2080–2112 trzykrotnie przelatywać stosunkowo blisko Ziemi; NASA oceniała łączne prawdopodobieństwo jej zderzenia z Ziemią w czasie tych zbliżeń do naszej planety na 0,00064%[3][12]. Zagrożenie ze strony tej planetoidy w Skali Torino określono jako 0 (nie stanowi żadnego zagrożenia dla Ziemi). Indeks Palermo Technical Impact Hazard Scale szacowano w tym dniu na -5,08 (brak zagrożenia)[3]. Dzięki kolejnym obserwacjom i dokładniejszemu wyznaczeniu parametrów orbity 15 lutego 2013 planetoida została usunięta z listy obiektów potencjalnie zagrażających zderzeniem z Ziemią[13].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 JPL Small-Body Database Browser: 367943 Duende (2012 DA14) (ang.). 2013-02-21 last obs. used. [dostęp 2014-03-27].
  2. Asteroid 2012 DA14
  3. 3,0 3,1 3,2 2012 DA14 Earth Impact Risk Summary (ang.). NASA. [dostęp 2013-02-10].
  4. NEO Earth Close-Approache (ang.). NASA. [dostęp 2013-02-10].
  5. 5,0 5,1 2012 DA14 Close-Approach Data (ang.). NASA. [dostęp 2013-02-17].
  6. Jason Palmer: Asteroid 2012 DA14 in record-breaking Earth pass (ang.). BBC News. [dostęp 2013-02-15].
  7. Paul Chodas i Don Yeomans: Asteroid 2012 DA14 To Pass Very Close to the Earth on February 15, 2013 (ang.). NASA/JPL Near-Earth Object Program Office, 1 lutego 2013. [dostęp 2013-02-17].
  8. Meteor z Czelabińska w szczegółach. Gdy eksplodował, był 30 razy jaśniejszy od Słońca (pol.). tvnmeteo.pl, 2013-11-06. [dostęp 2013-11-06].
  9. Asteroid 2012 DA14 – Earth Flyby Reality Check. NASA. [dostęp 2013-02-15].
  10. "Asteroid DA14's trajectory is in the opposite direction, from south to north." NASA
  11. "По моим наблюдениям, огненный шар летел с юго-востока на северо-запад" Autor wypowiedzi: Сергей Захаров interfax.ru
  12. Current Impact Risks (ang.). NASA. [dostęp 2013-02-10].
  13. NEOs Removed from Impact Risks Tables (ang.). NASA. [dostęp 2013-02-15].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

… • poprzednia planetoida(367943) Duendenastępna planetoida • …