10 Brygada Kawalerii Pancernej we Francji

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Inne znaczenia Ten artykuł dotyczy polskiej brygady pancernej we Francji . Zobacz też: 10 Brygada Kawalerii Pancernej – stronę ujednoznaczniającą.
10 Brygada Kawalerii Pancernej
Znak pancerny.svg
Znak jednostek pancernych PSZ na Zachodzie
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1939
Rozformowanie 1940
Tradycje
Rodowód 10 Brygada Kawalerii
Kontynuacja 1 Dywizja Pancerna

10 Brygada Kawalerii Pancernej

Dowódcy
Pierwszy Stanisław Maczek
Ostatni Stanisław Maczek
Działania zbrojne
II wojna światowa - kampania francuska
Organizacja
Dyslokacja Camp de Coëtquidan
Rodzaj wojsk Wojska pancerne
Rodzaj sił zbrojnych Wojska lądowe

10 Brygada Kawalerii Pancernej (fr. 10éme Brigade de cavalerie blindée) – polska jednostka pancerna, utworzona w czasie II wojny światowej, w 1940 we Francji.

Początki[edytuj | edytuj kod]

Powstała w wyniku odtworzenia struktur 10 Brygady Kawalerii, rozbrojonej po zakończeniu kampanii wrześniowej w 1939. Sformowana w Camp de Coëtquidan, dowodzona przez gen. Stanisława Maczka.

W czasie kampanii francuskiej 1940 brygada znajdowała się dopiero w stadium organizacji. Francuzi okazywali niechęć w uzbrajaniu polskich jednostek tłumacząc się reorganizacją wojska i formowaniu jednostek na termin 1942 roku. Oficerom brygady udało się pozyskać jedynie małe ilości prostego sprzętu szkoleniowego. Stosunek władz francuskich do brygady zmienił się dopiero po wydarzeniach z 10 maja, kiedy to Niemcy zaatakowali Francję. 24 maja Maczek otrzymał rozkaz określający formę polskiej jednostki. W ciągu 5 dni brygada musiała się zreorganizować, odebrać i nauczyć się obsługiwać nowy sprzęt oraz przenieść się pod Paryż. Symbolem 10 Brygady Kawalerii Pancernej były czerwone maki malowane na czołgach i samochodach.

Szlak bojowy[edytuj | edytuj kod]

Przykładowe oznakowanie czołgów w WP we Francji

10 czerwca brygada, w niepełnym składzie, została włączona w skład francuskiej 4 Armii[1]. Wzięła udział w walkach opóźniających w Szampanii, uderzając na Champaubert, osłaniając tym samym odwrót francuskich 20. i 59. Dywizji Piechoty przez Saint Gond. Jako straż przednia brała też w dniach 16 - 17 czerwca udział w walkach o Montbard, osłaniając odwrót francuskiego korpusu przez Kanał Burgundzki. 17 czerwca osiągnęła taktyczne zwycięstwo wypierając z miasta oddziały niemieckie. Straty polskie wyniosły - 17 poległych i 30 rannych żołnierzy oraz trzy czołgi. Po stronie niemieckiej zginęło 60 żołnierzy, kilkunastu wzięto do niewoli. Mimo to zwycięska bitwa nie umożliwiła zdobycia przepraw a przerzucony most został wysadzony w powietrze. Gen. Maczek zdecydował się zatem opuścić miasto[2].

Jednostka w czasie trwania kampanii zmuszona była do systematycznego porzucania i niszczenia własnego sprzętu z powodu braku zaopatrzenia w benzynę. Dowódca próbował przenieść brygadę nad Loarę aby tam przegrupować się i dołączyć do walki o Paryż.

18 czerwca w lesie pod miejscowością Moloy gen. Maczek zdecydował się rozformować brygadę, która już wtedy nie posiadała żadnych pojazdów. Podzielił ludzi na małe oddziały i rozkazał samodzielnie maszerować na południe Francji. Żołnierzom udało się przedostać do Wielkiej Brytanii, by już wkrótce podjąć służbę w nowo utworzonej 1 Dywizji Pancernej.

Dzisiaj tradycje 10 Brygady Kawalerii Pancernej kontynuuje 10 Brygada Kawalerii Pancernej im. gen. S. Maczka ze Świętoszowa.

Struktura organizacyjna[edytuj | edytuj kod]

Renault R-35 – czołg brygady
  • Sztab brygady
  • 1 Pułk Czołgów[a]
  • dywizjon kawalerii zmotoryzowanej[b]
  • dywizjon przeciwpancerny
  • kompania saperów
  • bateria artylerii przeciwlotniczej 25 mm

Uwagi

  1. w składzie jednego batalionu czołgów Renault R-35
  2. nazywany według francuskiego wzoru dywizjonem dragonów w składzie jednego plutonu motocyklistów i jednego szwadronu liniowego 24 Pułku Ułanów i 10 Pułku Strzelców Konnych

Przypisy

  1. Witold Biegański: Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie. s. 27-29.
  2. Bitwa pod Montbard - 16 i 17 czerwca 1940 roku

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]