10 Brygada Kawalerii Pancernej we Francji

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy polskiej brygady pancernej we Francji . Zobacz też: 10 Brygada Kawalerii Pancernej – stronę ujednoznaczniającą.
10 Brygada Kawalerii Pancernej
Znak pancerny.svg
Znak jednostek pancernych PSZ na Zachodzie
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 1939
Rozformowanie 1940
Tradycje
Rodowód 10 Brygada Kawalerii
Tradycje jednostki kontynuuje lub kontynuowały 1 Dywizja Pancerna

10 Brygada Kawalerii Pancernej

Dowódcy
Pierwszy Stanisław Maczek
Ostatni Stanisław Maczek
Działania zbrojne
II wojna światowa - kampania francuska
Organizacja
Dyslokacja Camp de Coëtquidan
Rodzaj wojsk Wojska pancerne
Rodzaj sił zbrojnych Wojska lądowe

10 Brygada Kawalerii Pancernej (fr. 10éme Brigade de cavalerie blindée) – polska jednostka pancerna, utworzona w czasie II wojny światowej, w 1940 we Francji.

Początki[edytuj | edytuj kod]

Powstała w wyniku odtworzenia struktur 10 Brygady Kawalerii, rozbrojonej po zakończeniu kampanii wrześniowej w 1939. Sformowana w Camp de Coëtquidan, dowodzona przez gen. Stanisława Maczka.

W czasie kampanii francuskiej 1940 brygada znajdowała się dopiero w stadium organizacji. Francuzi okazywali niechęć w uzbrajaniu polskich jednostek tłumacząc się reorganizacją wojska i formowaniu jednostek na termin 1942 roku. Oficerom brygady udało się pozyskać jedynie małe ilości prostego sprzętu szkoleniowego. Stosunek władz francuskich do brygady zmienił się dopiero po wydarzeniach z 10 maja, kiedy to Niemcy zaatakowali Francję. 24 maja Maczek otrzymał rozkaz określający formę polskiej jednostki. W ciągu 5 dni brygada musiała się zreorganizować, odebrać i nauczyć się obsługiwać nowy sprzęt oraz przenieść się pod Paryż. Symbolem 10 Brygady Kawalerii Pancernej były czerwone maki malowane na czołgach i samochodach.

Szlak bojowy[edytuj | edytuj kod]

Przykładowe oznakowanie czołgów w WP we Francji

10 czerwca brygada, w niepełnym składzie, została włączona w skład francuskiej 4 Armii[1]. Wzięła udział w walkach opóźniających w Szampanii, uderzając na Champaubert, osłaniając tym samym odwrót francuskich 20. i 59. Dywizji Piechoty przez Saint Gond. Jako straż przednia brała też w dniach 16 - 17 czerwca udział w walkach o Montbard, osłaniając odwrót francuskiego korpusu przez Kanał Burgundzki. 17 czerwca osiągnęła taktyczne zwycięstwo wypierając z miasta oddziały niemieckie. Straty polskie wyniosły - 17 poległych i 30 rannych żołnierzy oraz trzy czołgi. Po stronie niemieckiej zginęło 60 żołnierzy, kilkunastu wzięto do niewoli. Mimo to zwycięska bitwa nie umożliwiła zdobycia przepraw a przerzucony most został wysadzony w powietrze. Gen. Maczek zdecydował się zatem opuścić miasto[2].

Jednostka w czasie trwania kampanii zmuszona była do systematycznego porzucania i niszczenia własnego sprzętu z powodu braku zaopatrzenia w benzynę. Dowódca próbował przenieść brygadę nad Loarę aby tam przegrupować się i dołączyć do walki o Paryż.

18 czerwca w lesie pod miejscowością Moloy gen. Maczek zdecydował się rozformować brygadę, która już wtedy nie posiadała żadnych pojazdów. Podzielił ludzi na małe oddziały i rozkazał samodzielnie maszerować na południe Francji. Żołnierzom udało się przedostać do Wielkiej Brytanii, by już wkrótce podjąć służbę w nowo utworzonej 1 Dywizji Pancernej.

Dzisiaj tradycje 10 Brygady Kawalerii Pancernej kontynuuje 10 Brygada Kawalerii Pancernej im. gen. S. Maczka ze Świętoszowa.

Struktura organizacyjna[edytuj | edytuj kod]

Renault R-35 – czołg brygady
  • Sztab brygady
  • 1 Pułk Czołgów[a]
  • dywizjon kawalerii zmotoryzowanej[b]
  • dywizjon przeciwpancerny
  • kompania saperów
  • bateria artylerii przeciwlotniczej 25 mm

Uwagi

  1. w składzie jednego batalionu czołgów Renault R-35
  2. nazywany wg francuskiego wzoru dywizjonem dragonów w składzie jednego plutonu motocyklistów i jednego szwadronu liniowego 24 Pułku Ułanów i 10 Pułku Strzelców Konnych

Przypisy

  1. Witold Biegański: Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie. s. 27-29.
  2. Bitwa pod Montbard - 16 i 17 czerwca 1940 roku

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]