12 Dywizja Pancerna (III Rzesza)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
12 Dywizja Pancerna
12. Panzer-Division
Ww2 GermanDivision Panzer 12.png
Znak taktyczny
Historia
Państwo  III Rzesza
Sformowanie 1940
Rozformowanie 1945
Dowódcy
Pierwszy gen. płk Josef Harpe
Ostatni płk von Usedom
Działania zbrojne
II wojna światowa
Organizacja
Rodzaj wojsk wojska pancerne
Rodzaj sił zbrojnych wojska lądowe
Skład patrz tekst

12 Dywizja Pancerna (niem. 12. Panzer-Division) – niemiecka dywizja pancerna z okresu II wojny światowej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Została sformowana rozkazem z dnia 5 października 1940 roku w Szczecinie przekształcając ją z 2 Dywizji Piechoty (zmot) w dywizję pancerną. Początkowo wchodziła w skład 11 Armii i stacjonowała w Szczecinie.

W maju 1941 roku włączona została w skład 3 Grupy Pancernej i wraz z nią w czerwcu 1941 roku wchodziła w skład Grupy Armii "Środek". Następnie wzięła udział w operacji Barbarossa walcząc w rejonie Mińska i Smoleńska.

We wrześniu 1941 roku dywizja została przerzucona na północ i włączona w skład Grupy Armii "Północ", gdzie walczyła w rejonie Leningradu do października 1942 roku.

W listopadzie 1942 roku włączona ponownie w skład Grupy Armii "Środek", walczyła na środkowym odcinku frontu wschodniego m.in. pod Orłem i rzeką Dniepr. Na tym odcinku frontu pozostała do lutego 1944 roku.

W lutym 1944 roku została przerzucona ponownie na północ, gdzie walczyła początkowo pod Leningradem, a następnie od września 1944 roku w Kurlandii. W Kurlandii pozostała do zakończenia wojny i tam skapitulowała pod koniec kwietnia 1945 roku.

Dowódcy[edytuj | edytuj kod]

  • gen. płk Josef Harpe (1940–1942)
  • gen. por. Walter Wessel (1942–1943)
  • gen. por. Erpo Freiherr von Bodenhausen (1943–1944)
  • gen. mjr Gerhard Müller (1944)
  • gen. por. Erpo Freiherr von Bodenhausen (1944–1945)
  • płk von Usedom (1945)

Skład[edytuj | edytuj kod]

Czołg PzKpfw IV z 29 pułku pancernego 12 Dywizji Pancernej (numer taktyczny 505), zdjęcie z lipca 1944

1941[edytuj | edytuj kod]

  • 29 pułk pancerny (Panzer Regiment 29)
  • 12 Brygada Strzelców (Schützen Brigade 12)
    • 5 pułk strzelców (Schützen Regiment 5)
    • 25 pułk strzelców (Schützen Regiment 25)
    • 22 batalion motocyklowy (Kradschützen Bataillon 22)
  • 2 pułk artylerii (Artillerie Regiment 2)
  • 2 batalion rozpoznawczy (Aufklärungs Abteilung 2)
  • 2 dywizjon przeciwpancerny (Panzerjäger Abteilung 2)
  • 32 batalion pionierów (Pionier Bataillon 32)
  • 2 batalion łączności (Nachrichten Abteilung 2)

1943[edytuj | edytuj kod]

  • 29 pułk pancerny (Panzer Regiment 29)
  • 5 pułk grenadierów pancernych (Panzer Grenadier Regiment 5)
  • 25 pułk grenadierów pancernych (Panzer Grenadier Regiment 25)
  • 2 pułk artylerii pancernej (Panzer Artillerie Regiment 2)
  • 12 pancerny batalion rozpoznawczy (Panzer-Aufklärungs Abteilung 12)
  • 303 dywizjon artylerii przeciwlotniczej (Heeres Flak Artillerie Abteilung 303)
  • 2 dywizjon przeciwpancerny (Panzerjäger Abteilung 2)
  • 32 pancerny batalion pionierów (Panzer Pionier Abteilung 32)
  • 2 batalion łączności (Nachrichten Abteilung 2)

W przededniu bitwy kurskiej dywizja liczyła 82 czołgi.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Marcin Bryja: Panzerwaffe. Warszawa: Wydawnictwo Militaria, 1996. ISBN 83-86209-67-4.
  • Chris Bishop: Niemieckie wojska pancerne w II wojnie światowej. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2009. ISBN 9788311113916.
  • Dariusz Jędrzejewski, Zbigniew Lalak: Niemiecka broń pancerna 1939-1945. Warszawa: Wyd. Lampart, 1998. ISBN 83-867-7636-6.
  • Tadeusz Sawicki: Niemieckie wojska lądowe na froncie wschodnim. Warszawa: PWN, 1987. ISBN 83-01-06556-7.