1821
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Rok 1821 / MDCCCXXI
stulecia: XVIII wiek ~ XIX wiek ~ XX wiek
dziesięciolecia: 1790–1799 • 1800–1809 • 1810–1819 • 1820–1829 • 1830–1839 • 1840–1849 • 1850–1859
lata: 1811 « 1816 « 1817 « 1818 « 1819 « 1820 « 1821 » 1822 » 1823 » 1824 » 1825 » 1826 » 1831
Wydarzenia w Polsce [edytuj]
- 1 stycznia – ukazał się pierwszy numer Kuriera Warszawskiego.
- 18 marca – cesarz Aleksander I powołał Radę Najwyższą Tymczasową Księstwa Warszawskiego.
- 30 marca – zawarcie umowy zgierskiej - początek tworzenia okręgu przemysłu włókienniczego w okolicy Łodzi.
- 1 maja – Walerian Łukasiński założył Towarzystwo Patriotyczne.
- 16 lipca – papież Pius VII bullą De salute animarum połączył unią personalną archidiecezję gnieźnieńską z nowowyniesioną do rangi archidiecezji diecezją poznańską.
- Diecezja wrocławska przestała podlegać archidiecezji gnieźnieńskiej i została podporządkowana Stolicy Apostolskiej. Dekanat bytomski i pszczyński wyłączono z diecezji krakowskiej i włączono do diecezji wrocławskiej.
- Likwidacja żydowskich kahałów w Kongresówce. Powstają dozory boźnicze.
Wydarzenia na świecie [edytuj]
- 24 lutego – w Rzymie odbyła się premiera opery Matilde di Shabran Gioacchino Rossiniego.
- 5 marca – prezydent USA James Monroe został zaprzysiężony na drugą kadencję. Uroczystość została opóźniona o dzień z powodu złej pogody.
- 12 marca – Karol Feliks został królem Sardynii.
- 25 marca – Grecja ogłosiła niepodległość (od Imperium Osmańskiego).
- 5 kwietnia – po ponad 4 miesiącach dryfowania w szalupach, uratowano pozostających przy życiu rozbitków z zatopionego przez kaszalota statku wielorybniczego Essex. Zdarzenie to zainspirowało Hermana Melville'a do napisania powieści Moby Dick
- 8 maja – wojna o niepodległość Grecji: bitwa pod Gravią.
- 18 czerwca – w Berlinie odbyła się prapremiera opery Wolny strzelec Carla von Webera.
- 24 czerwca – wojska Simóna Bolívara zwyciężyły w bitwie o Carabobo, będącej ostatecznym rozstrzygnięciem wojny o niepodległość Wenezueli.
- 17 lipca – Hiszpania sprzedała Florydę Stanom Zjednoczonym.
- 19 lipca – Jerzy IV został koronowany na króla Wielkiej Brytanii.
- 28 lipca – José de San Martín i jego oddziały wyzwoliły Peru.
- 10 sierpnia – USA: Missouri jako 24 stan dołączyło do Unii.
- 24 sierpnia – podpisano układ z Cordoby, w którym Hiszpania przyznała niepodległość Meksykowi.
- 15 września – Kostaryka, Gwatemala, Honduras, Nikaragua i Salwador proklamowały niepodległość.
- 23 września – wojna o niepodległość Grecji: wojska greckie zdobyły miasto Tripoli na Peloponezie i dokonały masakry 32 tysięcy Turków i Żydów.
- 27 września – Meksyk uzyskał niepodległość od Królestwa Hiszpanii.
- 8 października – został ustanowiony Order Słońca Peru.
- 28 listopada – Panama proklamowała niepodległość od Hiszpanii.
- 1 grudnia – Dominikana zadeklarowała niepodległość.
- 10 grudnia – w Santiago otwarto Cmentarz Generalny, będący chilijską nekropolią narodową.
- Miało miejsce powstanie na Wołoszczyźnie pod wodzą Tudora Vladimirescu.
- Rozpoczęła się walka Greków o niepodległość i uwolnienie spod panowania Imperium Osmańskiego.
- Powstaje republika federacyjna Wielkiej Kolumbii w północnej części Ameryki Południowej.
Urodzili się [edytuj]
- 12 marca – John Abbott, kanadyjski polityk, premier Kanady (zm. 1893)
- 17 marca – Józef Abelewicz, polski duchowny katolicki, pedagog (zm. 1882)
- 18 marca – Heinrich Eduard Heine, niemiecki matematyk, autor twierdzenia Heinego-Borela (zm. 1881)
- 31 marca – Fritz Müller, niemiecki biolog (zm. 1897)
- 9 kwietnia – Charles Baudelaire, poeta francuski okresu romantyzmu (zm. 1867)
- 26 kwietnia – Józef Sampedro, hiszpański dominikanin, misjonarz, biskup, męczennik, święty katolicki (zm. 1858)
- 16 maja – Pafnutij L. Czebyszew, matematyk rosyjski (zm. 1894)
- 21 lipca – Bernard Bernard, francuski duchowny katolicki, misjonarz, prefekt apostolski Norwegii i Laponii (zm. 1895)
- 25 lipca – Paweł Józef Nardini, niemiecki ksiądz, błogosławiony katolicki (zm. 1862)
- 15 sierpnia – Maria del Transito od Jezusa Sakramentalnego, zakonnica, błogosławiona katolicka (zm. 1885)
- 21 sierpnia – Andrzej Kim Tae-gŏn, pierwszy ksiądz katolicki pochodzenia koreańskiego, męczennik, święty katolicki (zm. 1846)
- 24 września – Cyprian Kamil Norwid we wsi Laskowo-Głuchy (zm. 1883)
- 11 listopada – Fiodor Dostojewski, pisarz rosyjski (zm. 1881)
- 12 grudnia – Gustave Flaubert, pisarz francuski (zm. 1880)
- Wawrzyniec Bai Xiaoman, chiński męczennik, święty katolicki (zm. 1856)
- Agnieszka Cao Guiying, chińska męczennica, święta katolicka (zm. 1856)
- Paweł Liu Jinde, chiński męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
- Piotr Yi Myŏng-sŏ, koreański męczennik, święty katolicki (zm. 1866)
Zmarli [edytuj]
- 25 stycznia – Maciej Kamieński, kompozytor, twórca polskiej opery „Nędza uszczęśliwiona”, której premiera odbyła się w Warszawie 11 lipca 1778 roku (ur. 1734)
- 3 lutego – Jan Leon Kozietulski, polski wojskowy, pułkownik wojsk polskich (ur. 1778)
- 23 lutego – John Keats, poeta angielski (ur. 1795)
- 5 maja – Napoleon Bonaparte, Cesarz Francuzów, w Longwood na wyspie Św. Helenie (ur. 1769)
Święta ruchome [edytuj]
- Tłusty czwartek: 1 marca
- Ostatki: 6 marca
- Popielec: 7 marca
- Niedziela Palmowa: 15 kwietnia
- Wielki Czwartek: 19 kwietnia
- Wielki Piątek: 20 kwietnia
- Wielka Sobota: 21 kwietnia
- Wielkanoc: 22 kwietnia
- Poniedziałek wielkanocny: 23 kwietnia
- Wniebowstąpienie Pańskie: 31 maja
- Zesłanie Ducha Świętego: 10 czerwca
- Boże Ciało: 21 czerwca