1926

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

rok 1926 / MCMXXVI XIX wiek · XX wiek · XXI wiek
1924 « 1925 « 1926 » 1927 » 1928

Spis treści

1 Wydarzenia w Polsce
2 Wydarzenia na świecie
3 Urodzili się
4 Zmarli
5 Zdarzenia astronomiczne
6 Nagrody Nobla
7 Zobacz też
8 Święta ruchome

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

3 stycznia - w Katowicach nastąpiła konsekracja pierwszego biskupa śląskiego ks. Augusta Hlonda, późniejszego prymasa Polski.
12 stycznia - grupa działaczy PSL Wyzwolenie utworzyła Stronnictwo Chłopskie.
10 lutego - Gdynia otrzymała prawa miejskie.
18 kwietnia - spółka "Polskie Radio" oficjalnie uruchomiła w Warszawie swój pierwszy nadajnik.
10 maja - powołany został trzeci rząd Wincentego Witosa.
12 maja - Józef Piłsudski dokonał przewrotu majowego. Piłsudski z popierającymi go oddziałami wkroczył do Warszawy.
14 maja - zakończyły się walki w Warszawie. Do dymisji podali się premier Wincenty Witos i prezydent Stanisław Wojciechowski.
15 maja - utworzono rząd Kazimierza Bartla.
1 czerwca - odbyło się ponowne głosowanie w Zgromadzeniu Narodowym, w wyniku którego wybrano na prezydenta Ignacego Mościckiego. Dzień wcześniej zgromadzenie wskazało Józefa Piłsudskiego, ale odmówił on przyjęcia urzędu.
4 czerwca - Mościcki został zaprzysiężony na prezydenta RP.
19 czerwca - w Warszawie miała miejsce prapremiera opery "Król Roger" Karola Szymanowskiego.
24 czerwca - powstała Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych.
1 lipca - Oliwa została przyłączona do Gdańska.
2 sierpnia - znowelizowano konstytucję marcową (tzw. nowela sierpniowa).
16 września - Polska wybrana niestałym członkiem Rady Ligi Narodów.
28 września - na mocy rozporządzenia Prezydenta RP z mocą ustawy zostały utworzone Polskie Koleje Państwowe.
2 października - utworzono rząd Józefa Piłsudskiego.
10 października - powstała radykalna partia ukraińska Sel-Rob (istniała do 26 września 1932).
12 października - prymasem Polski został biskup śląski August Hlond.
20 października - Rydułtowy zostały gminą.
25-26 października - zjazd w Nieświeżu.
4 listopada - wydano dekret prasowy (ograniczenie wolności prasy w Polsce).
4 grudnia
- Roman Dmowski utworzył Obóz Wielkiej Polski.
- powstanie polskiej ligi piłkarskiej.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

1 stycznia
- w Irlandii rozpoczęto nadawanie regularnych programów radiowych (2RN – późniejsza stacja „Radio Éireann”).
- po reformach przeprowadzonych przez Mustafę Kemala Atatürka, Turcja przechodzi na kalendarz gregoriański.
8 stycznia - Abd al-Aziz ibn Saud koronował się na króla regionu Hidżaz.
26 stycznia - John Logie Baird demonstruje mechaniczny system telewizyjny.
31 stycznia - brytyjskie i belgijskie wojska okupacyjne opuszczają Kolonię.
11 lutego - znacjonalizowano posiadłości Kościoła katolickiego w Meksyku.
16 marca - w Auburn w stanie Michigan (USA) dokonano pierwszej próby startu rakiety napędzanej paliwem płynnym.
23 marca - Eamon de Valera założył partię republikańską Irlandii – Fianna Fáil.
7 kwietnia - Violet Gibson, obywatelka brytyjska, dokonała nieudanego zamachu na Mussoliniego.
16 kwietnia - w prowincji Kostaryki San José doszło do katastrofy kolejowej – zginęło 178 osób.
21 kwietnia - w Londynie urodziła się Elizabeth Alexandra Mary przyszła królowa Wielkiej Brytanii z dynastii Windsor.
24 kwietnia - Został zawarty Traktat Berliński między ZSRR a Niemcami.
6 lipca - w Warner Theatre w Nowym Jorku odbyła się pierwsza projekcja filmu ze ścieżką dźwiękową.
8 września - w poczet stałych członków Rady Ligi Narodów przyjęto Niemcy.

[edytuj] Urodzili się

8 stycznia - Bronisław Pawlik, polski aktor (zm. 2002)
11 stycznia - Jerzy Ofierski, polski aktor, pisarz i satyryk (zm. 2007)
24 stycznia - Eugeniusz Lewacki, polski hokeista, uczestnik Zimowych Igrzysk Olimpijskich w St. Moritz i w Oslo
31 stycznia - Maria Emanuel Wettyn obecny senior Wettinów
6 marca - Andrzej Wajda, polski reżyser filmowy
22 marca - Jan Fijałek, polski historyk, łódzki historyk medycyny (zm. 1997)
1 kwietnia - Anne McCaffrey, amerykańska pisarka science-fiction
9 kwietnia - Hugh Marston Hefner, twórca Playboya
21 kwietnia - Elżbieta II, królowa Wielkiej Brytanii oraz Irlandii Północnej
25 kwietnia - Tadeusz Janczar, polski aktor
25 maja - Miles Davis, amerykański trębacz i kompozytor jazzowy (zm. 1991)
1 czerwca - Marilyn Monroe, właśc. Norma Jean Mortenson-Baker, amerykańska aktorka filmowa (zm. 1962)
3 czerwca - Allen Ginsberg, amerykański poeta
14 czerwca - Hermann Kant, niemiecki pisarz
22 czerwca - Tadeusz Konwicki, polski powieściopisarz i reżyser filmowy
25 czerwca - Ingeborg Bachmann, austriacka poetka
28 czerwca - Mel Brooks, amerykański reżyser i aktor
4 lipca - Alfredo Di Stéfano, wybitny argentyński piłkarz
9 lipca - Benjamin Mottelson, duński fizyk, laureat Nagrody Nobla w 1975 roku
14 lipca - Jan Krenz, dyrygent, kompozytor
25 lipca - Włodzimierz Kunz, artysta malarz (zm. 2002)
2 sierpnia - Leszek Kubanek, polski aktor (zm. 1999)
13 sierpnia - Fidel Castro, komunistyczny dyktator Kuby
14 sierpnia - Adam (Dubec), polski arcybiskup prawosławny
2 września - Erich Selbmann, niemiecki dziennikarz (zm. 2006)
21 września - Donald Glaser, amerykański fizyk, noblista
18 października - Klaus Kinski, niemiecki aktor
9 listopada - Luis Miguel Dominguín, hiszpański matador (zm. 1996)
23 listopada - Sathya Sai Baba, indyjski guru
6 grudnia - Andrzej Mandalian, polski poeta, scenarzysta filmowy, tłumacz literatury polskiej z języka rosyjskiego
9 grudnia - Henry Kendall, amerykański fizyk jądrowy
24 grudnia - Witold Pyrkosz, polski aktor
31 grudnia - Lord Voldemort, postać fikcyjna z książek "Harry Potter" (zm. 1998)
Jadwiga Kaczyńska, z domu Jasiewicz; polska filolog

[edytuj] Zmarli

21 stycznia - Camillo Golgi, włoski fizjolog i cytolog, laureat Nagrody Nobla 1906 (ur. 1844)
28 lutego – Ferdynand Radziwiłł, książę, polski polityk (ur. 1834)
4 kwietnia - August Thyssen, niemiecki przemysłowiec (ur. 1842)
20 kwietnia - Gaudentius Orfali, palestyński biblista katolicki, archeolog, franciszkanin (ur. 1889)
26 maja - Semen Petlura, ukraiński polityk, ataman, zamordowany w wieku 47 lat (ur. 1879)
28 maja - Jan Apolinary Michalik, właściciel kawiarni krakowskiej
10 czerwca - Antoni Gaudí, hiszpański architekt (ur. 1852)
20 lipca - Feliks Dzierżyński, radziecki komunista polskiego pochodzenia, organizator służb bezpieczeństwa Cze-Ka w Rosji bolszewickiej (ur. 1877)
1 sierpnia - Jan Kasprowicz, polski poeta, przedstawiciel Młodej Polski (ur. 1860)
23 sierpnia - Rudolf Valentino, właśc. Rudolfo Guglielmi, amerykański aktor filmowy (ur. 1895)
11 września - Béla Hajts, słowacki nauczyciel, krajoznawca i działacz turystyczny, autor nazwy "Słowacki Raj" (ur. 1872)
26 listopada - John Moses Browning, amerykański konstruktor broni (ur. 1855)
5 grudnia - Claude Monet, francuski malarz impresjonista (ur. 1840)
11 grudnia - Jean Richepin, francuski pisarz (ur. 1849)