1 Dywizjon Artylerii Ciężkiej (1 dac) – pododdział artylerii ciężkiej Wojska Polskiego.
Dywizjon został sformowany w sierpniu 1939 roku, w Wilnie, przez 3 Pułk Artylerii Ciężkiej z przeznaczeniem dla 1 Dywizji Piechoty Legionów.
W jego skład weszły dwie trzydziałowe baterie: armat 105 mm por. Konstantego Margusza i haubic 155 mm por. Eugeniusza Szulca[2].
[edytuj] Działania bojowe
Dywizjon osiągnął gotowość 30 sierpnia 1939 roku i koleją został przetransportowany do Małkini. Rejon koncentracji w widłach Narwi i Bugu osiągnął 2 września. W kolejnych dniach nadal maszerował w kierunku na Różan i z powrotem do Pułtuska. Rano 6 września jako grupa wsparcia ogólnego wraz z 1 pal wspierał piechotę w obronie Narwi. Po dwudniowych walkach dywizja przeszła do rejonu Wyszkowa z zadaniem obrony Bugu. 9 września Niemcy usiłowali sforsować rzekę. Ataki odparto, straty w artylerii były jednak wysokie. W nocy z 9 na 10 września 1 DP Leg wycofała się znad Bugu. 1 dac osłaniał odejście piechoty. Poniósł przy tym duże straty od ognia artylerii niemieckiej. 1 baa pozostała z jednym działem[2]. Działon ten walczył jeszcze 14 września pod pad Jagodnem.
Dywizjon bez 1 baa walczył w nocnym baju pod Kałuszynem, a nocą 12 na 13 września pod Miastkowem Kościelnym stoczył bój z z niemieckim oddziałem pancernym. Tu poległ dowódca dywizjonu mjr Justyn Mokrzecki. Jego obowiązki przejął mjr Świderski[2]. Po walce pozostały jedynie dwa działony 155 mm. Ostatni raz prowadziły one ogień 23 września pod Tarnawatką.
[edytuj] Obsada personalna dywizjonu
- dowódca - mjr Władysław Świderski—8.09→mjr Mokrzecki—12/13.09→mjr Jan Pietrzak
- adiutant - ppor. Leonidas Szulc
- oficer łącznikowy
- oficer łączności - ppor. rez. Bogdan Grodzicki (do 12.09)
- oficer żywnościowy ppor. rez. Józef Binek
- oficer zwiadowczy ppor. Babicki
- oficer obserwacyjny
- oficer płatnik ppor. rez. Wiktor Stapf
- lekarz dywizjonu pchor. rez. Kulewicz
- lekarz weterynarii por. rez. Stanisław Wilczek
- dowódca kolumny amunicyjnej ppor. rez. Jan Kirzkowski
- dowódca 1 baterii /armaty 105 mm wz. 13/ por. Konstanty Margusz
- szef baterii
- oficer zwiadowczy 1 baterii ppor. rez. Leon Suchocki
- oficer ogniowy 1 baterii ppor. rez. Stefan Goldman
- dowódca 1 plutonu 1 baterii
- dowódca 2 plutonu 1 baterii
- dowódca 2 baterii /haubice 155 mm wz. 17/ por. Edward Szulc
- szef baterii
- oficer zwiadowczy 2 baterii pchor. rez. Józef Wierzbicki
- oficer ogniowy 2 baterii plut. pchor. Józef Sidorkiewicz
- dowódca 1 plutonu 2 baterii
- dowódca 2 plutonu 2 baterii
- dowódca 1 plutonu taborowego
Przypisy
- ↑ wg Piotr Zarzycki: 3 Pułk Artylerii Ciężkiej. s. 31. pierwszym dowódca dywizjony był mjr Władysław Świderski; wg Karol Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej. s. 381. był nim mjr Justyn Mokrzecki
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Karol Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej. s. 382.
[edytuj] Bibliografia
- Karol Lucjan Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914 - 1939. Londyn: 1975.
- Roman Łoś: Artyleria polska 1914-1939. Warszawa: "Bellona", 1991. ISBN ISBN 83-11-07772-X.
- Piotr Zarzycki: 3 Pułk Artylerii Ciężkiej im. Króla Stefana Batorego. Pruszków: Ajaks, 1993. ISBN 83-85621-25-3.
II Rzeczpospolita
