25 Pułk Artylerii Lekkiej
| 25 Pułk Artylerii Lekkiej | |
| Historia | |
| Państwo |  II Rzeczpospolita Polska |
| Sformowanie | 1921 |
| Rozformowanie | 1939 |
| Nazwa wyróżniająca | Ziemi Kaliskiej |
| Tradycje | |
| Nadanie sztandaru | 29 czerwca 1938 |
| Dowódcy | |
| Pierwszy | ppłk Adam Meraviglia |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | Kalisz |
| Podporządkowanie | 25 Dywizja Piechoty |
| Rodzaj wojsk | Artyleria |
25 Pułk Artylerii Lekkiej Ziemi Kaliskiej (25 pal) - oddział artylerii lekkiej Wojska Polskiego II RP.
W okresie miedzywojennym pułk stacjonował w Kaliszu. Stanowił organiczną artylerię 25 Dywizji Piechoty. Od 1929, pod względem wyszkolenia fachowego, podlegał dowódcy 7 Grupy Artylerii.
Spis treści |
[edytuj] Formowanie
W kwietniu 1921, w garnizonie Kalisz, na terenie Okręgu Korpusu Nr VII, sformowany został 25 Pułk Artylerii Polowej. Jednostka powstała z połączenia III dywizjonu 14 Pułku Artylerii Polowej i III dywizjonu 17 Pułku Artylerii Polowej. Oddział stanowił organiczną artylerię 25 Dywizji Piechoty. Od 1929, pod względem wyszkolenia fachowego, podlegał dowódcy 7 Grupy Artylerii.
1 stycznia 1932 jednostka przemianowana została na 25 Pułk Artylerii Lekkiej [1], a w 1937 otrzymała nazwę wyróżniającą "Ziemi Kaliskiej" [2].
[edytuj] Walki pułku
W kampanii wrześniowej 1939 pułk walczył w składzie macierzystej dywizji. Od 1 do 3 września wspierał piechotę na odcinku "Prosna". Następnie wycofał się na przedmoście "Koło". 9 września wszedł do bitwy nad Bzurą, a 12 września dotarł do Ozorkowa. 17 września poniósł dotkliwe straty w wyniku nalotów lotnictwa. Resztki pułku przebiły się do Modlina i Warszawy.
[edytuj] Żołnierze pułku
Dowódcy pułku:
- ppłk Adam Meraviglia
- płk Józef Plisowski (1924)
- płk dypl. Czesław Szystowski (1932-1938)
- ppłk art. Antoni Wereszczyński (1938-1939)
- ppłk Antoni Wojtanowicz (VIII-IX 1939)
Oficerowie pułku:
Obsada personalna pułku we wrześniu 1939
Dowództwo
- dowódca - ppłk Antoni Wojtanowicz (pokojowy I zastępca dowódcy 25 pal)
- adiutant - kpt. Tadeusz Wdowiński
I dywizjon (armat 75 mm)
- dowódca mjr Stanisław Boryczko
- dowódca 1 baterii - kpt. Leon Wojciechowski
- dowódca 2 baterii - kpt. Józef Purchla
- dowódca 3 baterii - por. Jerzy Komorowski
II dywizjon (armat 75 mm)
- dowódca - mjr Juliusz Ziółkowski
- dowódca 4 baterii - kpt. Jan Trzebuchowski
- dowódca 5 baterii - por. Mieczysław Trojanowski
- dowódca 6 baterii - ppor. Franciszek Jabłonka
III dywizjon (haubic 100 mm)
- dowódca - ppłk Józef Nowak (pokojowy II zastępca dowódcy 25 pal)
- dowódca 7 baterii - kpt. Bronisław Lubiniewicz
- dowódca 8 baterii - kpt. Tadeusz Turaszwili
- dowódca 9 baterii - kpt. Tadeusz Wdowiński
[edytuj] Symbole pułkowe
Sztandar
10 grudnia 1937 roku Prezydent RP Ignacy Mościcki zatwierdził wzór sztandaru dla 25 pal [3].
29 czerwca 1938 roku, podczas ceremonii wręczenia sztandarów oddziałom artylerii poznańskiego OK, na dziedzińcu koszar na Sołaczu w Poznaniu, gen. dyw. Juliusz Rómmel wręczył dowódcy pułku sztandar ufundowany przez społeczeństwo ziemi kaliskiej[4].
Odznaka
Odznaka ma kształt krzyża maltańskiego o ramionach pokrytych zieloną emalią, o złoconych krawędziach z czarnym obramowaniem. Na środek krzyża nałożona okrągła tarcza ze srebrnym oksydowanym orłem wz. 1927 na czerwonym tle. Wokół tarczy na białym tle wpisano numer i nazwę pułku 25 PUŁK ARTYLERII POLOWEJ[5]. Dwuczęściowa, wykonana w tombaku srebrzonym, emaliowana. Wymiary: 46x45 mm. Wykonanie: Adam Nagalski - Warszawa[6].
Przypisy
- ↑ Rozkazem ministra spraw wojskowych marszałka Józefa Piłsudskiego z 31 grudnia 1931 wszystkie pułki artylerii polowej zostały przemianowane na pułki artylerii lekkiej (Dz. Rozk. M.S.Wojsk. Nr 36, poz. 473).
- ↑ Dziennik Rozkazów M.S.Wojsk. z 1937, nr 6, poz. 78.
- ↑ Dziennik Rozkazów M.S.Wojsk. Nr 18 z 31.12.1937 r., poz. 238.
- ↑ Kazimierz Satora: Opowieści wrześniowych sztandarów. s. 300.
- ↑ W 1932 r. zmieniono napis na 25 Pułk Artylerii Lekkiej
- ↑ Zdzisław Sawicki: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945. s. 264.
[edytuj] Bibliografia
- Roman Łoś: Artyleria polska 1914-1939. Wydawnictwo Bellona. Warszawa 1991. ISBN 83-11-07772-X
- Kazimierz Satora, Opowieści wrześniowych sztandarów, Warszawa 1990 ISBN-83-211-1104-1
- Karol Lucjan Galster: Księga Pamiątkowa Artylerii Polskiej 1914 - 1939. Londyn: 1975.
- Zdzisław Sawicki: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945: Katalog Zbioru Falerystycznego: Wojsko Polskie 1918-1939: Polskie Siy Zbrojne Na Zachodzie. Pantera Books. ISBN 83-204-3299-5.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||
