2 Batalion Czołgów Lekkich

2 Batalion Czołgów Lekkich
Historia
Państwo	II Rzeczpospolita
Sformowanie	1939
Tradycje
Rodowód	2 Batalion Pancerny
Dowódcy
Pierwszy	mjr Edmund Karpow
Działania zbrojne
kampania wrześniowa
Organizacja
Podporządkowanie	Armia Prusy
Rodzaj wojsk	Broń pancerna
Rodzaj sił zbrojnych	Wojska lądowe

2 Batalion Czołgów Lekkich – pododdział pancerny Wojska Polskiego II RP.

Batalion nie występował w organizacji pokojowej wojska. Był jednostką formowaną w czasie mobilizacji alarmowej, zgodnie z założeniami planu mobilizacyjnego "W". Mobilizację oddziału przeprowadzona została w dniach 27-29 sierpnia 1939 przez 2 Batalion Pancerny w Żurawicy. Batalion wyposażony był w czołgi 7TP i przewidziany dla Armii "Prusy". 29 sierpnia oddział wyjechał z Przemyśla do rejonu koncentracji armii odwodowej.

Działania zbrojne

1 września około godz. 10.00 wyładował sie na stacji kolejowej Bednary, gdzie podporządkował go sobie generał Juliusz Rómmel (przydział do Grupy Operacyjnej Piotrków), natomiast zaopatrzenie techniczne skierowano do Pabianic.

Przez trzy dni trwało kompetencyjne zamieszanie, w końcu dowództwo objął gen. Wiktor Thommée, a batalion przesunięto 4 września pod Bełchatów. Tego samego dnia dwie kompanie batalionu walczyły nad rz. Prudką (odepchnięto oddziały przeciwnika, zadając mu straty w sprzęcie pancernym). 1 kompania batalionu zwycięsko walczyła z Niemcami pod Jeżowem, natomiast 2 kompania biła się pod Rozprzą.

5 września batalion zaatakował jedną z kolumn niemieckiej 1 Dywizji Pancernej, lecz został odparty.

Batalion próbował się przedzierać w kierunku Warszawy, jednak 3 kompanii pod Milanówkiem zabrakło paliwa. Przez Warszawę jechało tylko 17-20 czołgów. Pod Garwolinem batalion uległ rozproszeniu, ale do Brześcia dotarło 14 maszyn, gdzie zostały doraźnie wyremontowane.

W Brześciu z niedobitków utworzono kompanię osłony kwatery naczelnego wodza. 13 września kompania opuściła Brześć i koło Włodawy stoczyła walkę z niemieckimi czołówkami pancernymi (15-16 września). 17 września znajdowała się ona w Łucku mając na stanie 11 czołgów. W Kowlu otrzymała rozkaz przekroczenia granicy rumuńskiej, jednak ze względu fatalny stan techniczny, zdecydowano się na spalenie czołgów. Większość żołnierzy 2 batalionu przekroczyła granicę Węgier.

Pojazdy batalionu przekazane Węgrom

W dniach 19 do 23 września zdano w Beregszas:

• 13 samochodów ciężarowych Polski Fiat 621 L.
• 3 samochody sanitarne Polski Fiat

sprzęt kompanii kpt. Konstantego Hajdenki:

• 2 samochody terenowe wz. 34,
• 4 samochody ciężarowe Polski Fiat 621 L
• 2 samochody "Polski Fiat 508 przeciwlotnicze"
• 1 samochód osobowy Polski Fiat 508.

W dnaich 19 - 21 września zdano w Csop:

• 3 samochody ciężarowe Ursus, nr rej. 5472,6454, 6452

22 września zdano w Munkaczu:

• 1 samochód warsztatowy Ursus.

23 września zdano w Jolsvie:

• 1 samochód osobowy Polski Fiat 508; nr rej. A45-636

Obsada personalna batalionu

7TP – podstawowy typ czołgu w batalionie

• dowódca – mjr Edmund Karpow
• oficer taktyczny i zwiadu – kpt. Mieczysław Słupski
• adiutant – ppor. Ludwik Szeliga – Natanson
• dowódca plutonu lączności – por. Kazimierz Osiecki
• dowódca plutonu OPL – por. rez. Jan Karpiński
• dowódca 1 kompanii – kpt. Antoni Próchniewicz (zamordowany w niewoli)
  • dowódca 1 plutonu – por. Ignacy Florek
  • dowódca 2 plutonu – ppor. Antoni Holik
  • dowódca 3 plutonu – ppor. rez. Wacław Zarugiewicz
• dowódca 2 kompanii – kpt. Konstanty Hajdenko
  • dowódca 1 plutonu – ppor. rez. Adam Kasztelewicz
  • dowódca 2 plutonu - ppor. Adam Borowy
  • dowódca 3 plutonu – ppor. Bohdan Trompczyński
• dowódca 3 kompanii – kpt. Józef Rejman
  • dowódca 1 plutonu – sierż. pchor. Wiktor Szczęsny–Pragłowski
  • dowódca 2 plutonu – por. Andrzej Chołoniewski
  • dowódca 3 plutonu – ppor. rez. Ryszard Rusiecki
• dowódca kompanii techniczno-gospodarczej – kpt. Aleksander Kruciński
  • dowódca plutonu technicznego – por. Bolesław Karwan
  • dowódca plutonu gospodarczego – por. rez. Tomasz Dakowski

Bibliografia

• Rajmund Szubański: Polska broń pancerna 1939. Warszawa: Wydaw. Min. Obrony Narodowej, 1989. 
• Adam Jońca: Wrzesień 1939 : pojazdy Wojska Polskiego : barwa i broń. Warszawa: Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, 1990. 
• Jan Tarczyński, Krzysztof Barbarski, Adam Jońca: Pojazdy w Wojsku Polskim = Polish Army vehicles : 1918-1939. Pruszków: Oficyna Wydawnicza "Ajaks" ; Londyn : Komisja Historyczna b. Sztabu Głównego PSZ, 1995. ISBN 83-85621-57-1. 
• Rajmund Szubański: Polska broń pancerna w 1939 roku. Warszawa: Wydawnictwo MON, 1982. ISBN 83-11-06771-6. 
• Mieczysław Bielski: Grupa Operacyjna „Piotrków” 1939. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 1991. ISBN 83-11-07836-X.