30 czerwca jest 181. (w latach przestępnych 182.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 184 dni.
- Imieniny obchodzą: Bazyli, Bazylides, Ciechosława, Emilia, Ermentruda, Jan, Leon, Leona, Lucyna, Marcjalis, Milena, Teobald, Teobalda, Trofim, Władysław i Władysława.
- Demokratyczna Republika Konga – Święto Niepodległości
- Gwatemala – Święto Armii
- Polska – Święto Centrum Zarządzania Kryzysowego Ministerstwa Obrony Narodowej[1]
- Republika Środkowoafrykańska – Dzień Modlitwy Narodowej
- Sudan – Święto Rewolucji
- Wspomnienia i święta w Kościele katolickim[2][3] obchodzą:
Wydarzenia w Polsce [edytuj]
Do XX wieku [edytuj]
W wieku XX i później [edytuj]
Wydarzenia na świecie [edytuj]
Do XX wieku [edytuj]
W wieku XX i później [edytuj]
Krajobraz po katastrofie tunguskiej (1908)
- 1905 – Albert Einstein opublikował na łamach Annalen der Physik artykuł Zur Elektrodynamik bewegter Körper, będący podstawą szczególnej teorii względności.
- 1908 – Na Syberii doszło do tzw. katastrofy tunguskiej.
- 1911 – Król Hiszpanii Alfons XIII wydał dekret o sformowaniu w Afryce Północnej jednostek wojskowych Regulares, składających się z miejscowej ludności i hiszpańskich oficerów.
- 1912 – 28 osób zginęło w najbardziej śmiercionośnym w historii Kanady ataku tornada w mieście Regina w prowincji Saskatchewan.
- 1924 – Barry Hertzog został premierem Związku Południowej Afryki.
- 1930 – Wielka Brytania i Irak zawarły nowy, 25-letni traktat sojuszniczy.
- 1934 – W III Rzeszy, w czasie tzw. nocy długich noży ujęto i zamordowano 77 przeciwników Adolfa Hitlera wewnątrz ruchu narodowosocjalistycznego (nieoficjalnie około 400).
- 1940:
- 1942:
- 1944:
- 1945:
- 1949 – W Korei Północnej powstała Partia Pracy Korei.
- 1951 – 50 osób zginęło w katastrofie samolotu Douglas DC-6 pod Denver w stanie Kolorado.
- 1953 – Rozpoczęto produkcję Chevroleta Corvette.
- 1956 – 128 osób zginęło w zderzeniu należącego do United Airlines Douglasa DC-7 z samolotem Lockheed Constellation linii TWA nad Wielkim Kanionem Kolorado w Arizonie.
- 1959 – 17 osób zginęło (w tym 11 uczniów), a 210 zostało rannych po upadku amerykańskiego samolotu myśliwsko-bombowego North American F-100 Super Sabre na budynek szkoły podstawowej na japońskiej wyspie Okinawa. Pilot przeżył dzięki katapultowniu się.
- 1960 – Demokratyczna Republika Konga (jako Kongo Belgijskie) uzyskała niepodległość (od Belgii).
- 1963 – 7 karabinierów zginęło w zorganizowanym przez mafię sycylijską zamachu bombowym w Palermo.
- 1962 – 84 osoby zginęły w katastrofie samolotu Tu-104A pod Krasnojarskiem.
- 1964:
- 1966 – Powstała Narodowa Organizacja Kobiet (NOW), największa amerykańska organizacja feministyczna.
- 1968:
- 1972 – Po raz pierwszy doba została przedłużona o sekundę przestępną.
- 1973 – Całkowite zaćmienie Słońca widoczne nad Ameryką Południową, Atlantykiem i Afryką.
- 1974 – Na piłkarskich Mistrzostwach Świata w RFN, Polska pokonała Jugosławię 2:1.
- 1975 – Paul Biya został pierwszym premierem Kamerunu
- 1977 – Została rozwiązana Organizacja Paktu Azji Południowo-Wschodniej (SEATO).
- 1978 – Terroryści z OWP zdetonowali bombę podłożoną na targowisku w Jerozolimie. Zginęło 2 Izraelczyków, a 47 osób zostało rannych.
- 1980 – Rozpoczęła się 7. podróż apostolska Jana Pawła II do Brazylii.
- 1983 – Krystyna Palmowska jako pierwsza kobieta weszła na szczyt ośmiotysięcznika Broad Peak w Karakorum.
- 1984 – John Turner został premierem Kanady.
- 1985 – Porywacze uwolnili na lotnisku w Bejrucie 39 amerykańskich zakładników z uprowadzonego 14 czerwca, krótko po starcie z Aten Boeinga 727 linii TWA.
- 1988 – Francuski arcybiskup Marcel Lefebvre wraz z biskupem Antônio de Castro Mayerem, bez zgody papieża wyświęcił 4 biskupów dla Bractwa Świętego Piusa X, w wyniku czego został uznany za ekskomunikowanego.
- 1989 – Grupa oficerów pod przewodnictwem płk Omara al-Baszira dokonała przewrotu wojskowego w Sudanie, obalając prezydenta Ahmeda al-Mirghaniego.
- 1992 – Fidel Ramos został prezydentem Filipin.
- 1993:
- 1994 – Tomi'ichi Murayama został premierem Japonii.
- 1996 – W finale rozgrywanych w Anglii piłkarskich Mistrzostw Europy, Niemcy pokonały po tzw. złotym golu w dogrywce Czechy 2:1.
- 1998 – Joseph Estrada został prezydentem Filipin.
- 2000 – Około 550 osób zginęło w katastrofie indonezyjskiego promu pasażerskiego Cahaya Bahari u wybrzeży wyspy Celebes.
- 2001 – Wystrzelono amerykańską sondę kosmiczną WMAP, przeznaczoną do mierzenia temperatury promieniowania reliktowego.
- 2002 – W finale rozgrywanych w Japonii i Korei Południowej piłkarskich Mistrzostw Świata, Brazylia pokonała w Jokohamie Niemcy 2:0.
- 2005 – Hiszpański parlament przyjął ustawę legalizującą małżeństwa osób tej samej płci.
- 2007 – Doszło do nieudanego zamachu na lotnisko w Glasgow.
- 2008 – W wypadku polskiego minibusa w Niemczech zginęły 3 osoby, a 10 zostało rannych.
- 2009:
- 2010:
Urodzili się [edytuj]
Do XX wieku [edytuj]
- 1468 – Jan Stały, elektor Saksonii (zm. 1532)
- 1470 – Karol VIII Walezjusz, król Francji (zm. 1498)
- 1685 – John Gay, angielski pisarz (zm. 1732)
- 1741 – Ignác Batthyány, węgierski duchowny katolicki, biskup Gyulafehérvár (zm. 1798)
- 1789 – Horace Vernet, francuski malarz (zm. 1863)
- 1801 – Frédéric Bastiat, francuski ekonomista (zm. 1850)
- 1825 – Hervé, francuski kompozytor (zm. 1892)
- 1844 – Wilhelm Hohaus, niemiecki duchowny, historyk (zm. 1909)
- 1853 – Adolf Furtwängler, niemiecki archeolog (zm. 1907)
- 1860
- 1863 – Alberyk Crescitelli, włoski ksiądz, misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1900)
- 1884 – Franz Halder, niemiecki generał, szef Sztabu Generalnego Wojsk Lądowych III Rzeszy (zm. 1972)
- 1888 – Wanda Dynowska, polska teozofka, tłumaczka, popularyzatorka kultury indyjskiej (zm. 1971)
- 1892 – Oswald Pohl, niemiecki działacz nazistowski, szef Głównego Urzędu Gospodarczo-Administracyjnego SS (zm. 1951)
- 1894 – Rachela Wolińska, poetka łódzka tworząca wyłącznie w języku jidysz, działacz polityczny, ofiara Holocaustu (zm. 1944)
- 1899 – František Tomášek, czeski duchowny katolicki, arcybiskup Pragi (zm. 1992)
W wieku XX i później [edytuj]
- 1904:
- 1906 – Anthony Mann, amerykański reżyser filmowy (zm. 1967)
- 1907 – Roman Szuchewycz, ukraiński generał, dowódca UPA (zm. 1950)
- 1911:
- 1913 – Alfonso López Michelsen, kolumbijski polityk, prezydent Kolumbii (zm. 2007)
- 1914 – Francisco da Costa Gomes, portugalski generał, polityk, prezydent Portugalii (zm. 2001)
- 1917 – Lena Horne, amerykańska aktorka, piosenkarka (zm. 2010)
- 1921:
- 1922:
- 1923 – Jehuda Lajb Lubiński, polski Żyd, więzień Ghetto Litzmannstadt, ofiara Holocaustu, autor dziennika z getta (zm. 1944)
- 1925 – Kazimierz Gregorkiewicz, polski architekt, urbanista, działacz społeczny (zm. 1988)
- 1926 – Paul Berg, amerykański biochemik, laureat Nagrody Nobla
- 1929:
- 1930 – Tata Güines, kubański muzyk (zm. 2008)
- 1931 – Andrew Hill, amerykański pianista jazzowy (zm. 2007)
- 1932 – Mongo Beti, kameruński pisarz (zm. 2001)
- 1933:
- 1936 – Assia Djebar, algierka pisarka, tłumaczka, reżyserka filmowa
- 1940 – Victor Erice, hiszpański reżyser filmowy
- 1944 – Raymond Moody, amerykański parapsycholog
- 1949 – Michał Czarski, polski polityk, minister pracy i polityki socjalnej
- 1952:
- 1953:
- 1954 – Serż Sarkisjan, ormiański polityk, premier i prezydent Armenii
- 1955:
- 1956 – Paris Barclay, amerykański reżyser filmowy
- 1963 – Yngwie Malmsteen, szwedzki gitarzysta, wokalista, kompozytor
- 1964 – Ivan Trojan, czeski aktor
- 1965 – Gary Pallister, angielski piłkarz
- 1965 - Anna Levandi, radziecka łyżwiarka figurowa
- 1966:
- 1967
- 1968 – Philip Anselmo, amerykański wokalista zespołów: Pantera i Down
- 1970:
- 1971 – Monica Potter, amerykańska aktorka
- 1973:
- 1974:
- 1975:
- 1977 - Rainer Schönfelder, austriacki narciarz alpejski
- 1977 – Tathiana Garbin, włoska tenisistka
- 1979 – Lesław Żurek, polski aktor
- 1980:
- 1981:
- 1982 – Lizzy Caplan, amerykańska aktorka
- 1983:
- 1984 – Dmitrij Ipatow, rosyjski skoczek narciarski
- 1985:
- 1986 – Allegra Versace, włoska multimilionerka
- 1988 – Mitja Mežnar, słoweński skoczek narciarski
Do XX wieku [edytuj]
- 350 – Nepocjan, cesarz rzymski (uzurpator), kuzyn Konstancjusza II (ur. ?)
- 1520 – Montezuma II, władca Azteków ur. 1466
- 1649 – Simon Vouet, francuski malarz (ur. 1590)
- 1660 – William Oughtred, angielski matematyk (ur. 1574)
- 1708 – Tekle Haymanot I, cesarz Etiopii (ur. 1684)
- 1729 – Jan Meslier, francuski ksiądz katolicki, ateista (ur. 1664)
- 1809 – Nicasio Álvarez de Cienfuegos, hiszpański poeta (ur. 1764)
- 1815 – Friedrich von Schrötter, pruski kameralista (ur. 1743)
- 1817 – Abraham Gottlob Werner, pruski geolog, mineralog (ur. 1749)
- 1838 – Wincenty Đỗ Yến, wietnamski dominikanin, męczennik, święty katolicki (ur. ok. 1764)
- 1849 – Luciano Manara, włoski patriota (ur. 1825)
- 1857 – Alcide d'Orbigny, francuski geolog, paleontolog, zoolog (ur. 1802)
- 1877 – Walenty Stefański, polski działacz polityczny, księgarz (ur. 1813)
- 1898 – Siegfried Marcus, austriacki wynalazca (ur. 1831)
- 1900:
W wieku XX i później [edytuj]
- 1902 – Jan Bystroń, polski językoznawca (ur. 1860)
- 1910 – Kazimierz Kaszewski, polski krytyk literacki i teatralny (ur. 1825)
- 1916 – Gaston Maspero, francuski archeolog, egiptolog (ur. 1846)
- 1917 – Antonio de La Gándara, francuski malarz (ur. 1861)
- 1919 – John William Strutt, brytyjski fizyk, laureat Nagrody Nobla (ur. 1842)
- 1924 – Franciszek Stefczyk, polski ekonomista, działacz spółdzielczości (ur. 1861)
- 1930 – Harvey Wiley, amerykański chemik (ur. 1844)
- 1934 – Ofiary nocy długich noży:
- Ferdinand von Bredow, niemiecki generał, szef Abwehry (ur. 1884)
- Karl Ernst, niemiecki działacz nazistowski, szef SA w Berlinie (ur. 1904)
- Fritz Gerlich, niemiecki dziennikarz, publicysta (ur. 1883)
- Edgar Jung, niemiecki prawnik, polityk (ur. 1894)
- Gustav Ritter von Kahr, niemiecki polityk (ur. 1862)
- Ernst Röhm, niemiecki działacz nazistowski, szef sztabu SA (ur. 1887)
- Kurt von Schleicher, niemiecki polityk, generał, kanclerz Niemiec (ur. 1882)
- Gregor Strasser, niemiecki polityk (ur. 1892)
- Ernst von Wolzogen, niemiecki pisarz, krytyk kulturalny (ur. 1855)
- 1942 – (lub 1 lipca) Tadeusz Pruszkowski, polski malarz, krytyk artystyczny, pedagog (ur. 1888)
- 1953 – Wsiewołod Pudowkin, rosyjski reżyser filmowy (ur. 1893)
- 1954 – Jan Stecki, polski ekonomista, polityk, minister (ur. 1871)
- 1955 – Karol Jonscher (młodszy), polski lekarz pediatra, profesor Uniwersytetu Poznańskiego (ur. 1889)
- 1957:
- 1959 – José Vasconcelos, meksykański polityk, pedagog, filozof, socjolog, pisarz (ur. 1882)
- 1961 – Lee De Forest, amerykański radiotechnik, wynalazca (ur. 1873)
- 1971 – Herbert J. Biberman, amerykański reżyser filmowy (ur. 1900)
- 1973 – Wasyl Wełyczkowski, błogosławiony, ukraiński duchowny greckokatolicki, męczennik (ur. 1903)
- 1980 – Halina Snopkiewicz, polska pisarka, tłumaczka (ur. 1934)
- 1981 – Maria Bogda, polska aktorka (ur. 1909)
- 1982 – Giuseppe Bartolozzi, włoski matematyk (ur. 1905)
- 1984 – Lilian Hellman, amerykańska pisarka (ur. 1905)
- 1995 – Gawriił Trojepolski, rosyjski pisarz (ur. 1905)
- 2001 – Chet Atkins, amerykański gitarzysta country (ur. 1924)
- 2005:
- 2006 – Joyce Hatto, brytyjska pianistka (ur. 1928)
- 2007 – Will Schaefer, amerykański kompozytor, twórca muzyki filmowej (ur. 1928)
- 2009 – Pina Bausch, niemiecka choreografka, tancerka (ur. 1940)
- 2011 – Georg Sterzinsky, niemiecki duchowny katolicki, kardynał, arcybiskup Berlina (ur. 1936)
- 2012 – Icchak Szamir, izraelski polityk, premier (ur. 1915)
Przypisy