4 Gdyńska Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
4 Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej
4Gdynska.Brygada.Rakietowa.Obrony.Powietrznej.jpg
Odznaka Pamiątkowa
Historia
Państwo  Polska
Sformowanie 17 maja 1951
Rozformowanie 28 grudnia 2001
Nazwa wyróżniająca Gdyńska
Tradycje
Święto 1 września
Nadanie sztandaru 10 lutego 1996
Rodowód 60 Samodzielny Pułk Artylerii Przeciwlotniczej
60 Brygada Artylerii Obrony Powietrznej Kraju
4 Brygada Artylerii Obrony Powietrznej Kraju im. Obrońców Wybrzeża
4 Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej
Dowódcy
Pierwszy kpt. Wiesław Pitera
Ostatni płk mgr inż. Franciszek Adamowicz
Organizacja
Numer 5662
Dyslokacja Gdynia
Podporządkowanie Siły Powietrzne
Rodzaj wojsk Wojska obrony przeciwlotniczej
Rodzaj sił zbrojnych Siły Powietrzne

4 Gdyńska Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej (4 BR OP) – związek taktyczny Wojsk OPL Sił Powietrznych RP istniejący w latach 1951-2001.

Powstanie i historia 4 BR OP[edytuj | edytuj kod]

Rodowód 4 Gdyńskiej Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej wywodzi się od utworzonego w 1951 w Gdyni, 60 Samodzielnego Pułku Artylerii Przeciwlotniczej. Powstał on w oparciu o rozkaz szefa Sztabu Generalnego Nr 0044/Org z 17 maja 1951.

Zarządzeniem Nr 0015/ Org. dowódcy WOPK z 16 stycznia 1963 na bazie dotychczasowego pułku utworzono 60 Brygadę Artylerii Obrony Powietrznej Kraju.

3 sierpnia 1964 rozkazem dowódcy 2 Korpusu Obrony Powietrznej nr 0613 Brygadę włączono w system dyżurów bojowych pełnionych w systemie Wojsk OPK. Gotowość bojowa do odpalenia rakiet dyżurnych osiągano wówczas w 6 minut. Ten niezwykle krótki czas reakcji ogniowej wynikał z faktu, iż Brygada swoje zadania wykonywała nie tylko w osłonie granic Polski, ale także granic Układu Warszawskiego. 1 września 1967 Brygada otrzymała sztandar, który w imieniu Rady Państwa wręczył dowódcy ówczesny wiceminister obrony narodowej – gen. Jerzy Bordziłowski. Jednocześnie, zmieniono nazwę związku taktycznego na 4 Brygadę Artylerii Obrony Powietrznej Kraju im. Obrońców Wybrzeża. Od tej pory 1 września obchodzony był jako święto Brygady.

Etap pierwszy[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy umowny okres rozwoju organizacyjnego Brygady trwał do 1970.

Początkowo w skład Brygady wchodziły:

Etap drugi[edytuj | edytuj kod]

W 1970 rozpoczął się drugi umowny etap rozwoju organizacyjnego Brygady, który trwał do 1973. 1 lutego 1971 przyjęto nowy etat Brygady. Powstały kolejne dywizjony ogniowe wyposażone w przeciwlotnicze zestawy rakietowe średniego zasięgu typu S-75 Wołchow:

Etap trzeci[edytuj | edytuj kod]

Trzeci etap rozpoczyna się rozkazem dowódcy Brygady nr 058/R z 6 października 1973. Zostają wtedy utworzone kolejne dwa dywizjony ogniowe:

Rok później powstają następne dwie jednostki:

  • 68 dywizjon ogniowy w Łebie
  • 69 dywizjon ogniowy w Rowach.

Możliwości ogniowe tych dywizjonów pozwalały na wykrycie i zniszczenie celów na małych wysokościach i bardzo dobrze "uszczelniały" system obrony strefowej tworzony przez dotychczasowe dywizjony.

Związek taktyczny znajdował się wówczas w okresie swojego największego rozwoju organizacyjnego, który trwał do roku 1990. Brygada wówczas składała się z dowództwa i sztabu oraz 14 dywizjonów.

Brygada wyposażona w przeciwlotnicze zestawy rakietowe typu Wołchow i Newa tworzyła strefę obrony powietrznej ciągnącą się wzdłuż polskiego wybrzeża od granicy wschodniej, aż do Ustki. Wykonywała ona wówczas zadania osłony wojsk operacyjnych, elementów ugrupowania bojowego WLOP i MW oraz ważnych obiektów rejonu Trójmiasta.

W 1992 nazwę związku taktycznego zmieniono na 4 Brygadę Rakietową Obrony Powietrznej. Dwa lata później, Minister Obrony Narodowej, na wniosek dowódcy i władz miasta, nadał Brygadzie nazwę wyróżniającą – Gdyńska, w miejsce wcześniej anulowanego imienia Obrońców Wybrzeża, podkreślając więź Brygady z tym regionem. Jednocześnie, decyzją MON nr 91 z 23 czerwca 1994 ustanowił 17 maja – dniem święta Brygady (utworzenie 60 Samodzielnego Pułku Artylerii Przeciwlotniczej).

10 lutego 1996, w siedemdziesiątą rocznicę nadania Gdyni praw miejskich, na Skwerze Kościuszki odbyła się uroczystość wręczenia Brygadzie nowego sztandaru. Jego fundatorami było społeczeństwo, zakłady pracy, instytucje, firmy, pracownicy cywilni Brygady, a także sami żołnierze. Przewodniczącym Komitetu Fundacyjnego został Wojciech Szczurek – przewodniczący Rady Miasta Gdyni, a rodzicami chrzestnymi: Tadeusz Zielonka – dyrektor Stoczni Remontowej "Nauta" w Gdyni oraz Franciszka Cegielska – prezydent miasta Gdyni. Na przełomie stuleci w 4 Gdyńskiej BR OP skuteczne przeprowadzono całą serię bardzo trudnych, wymagających absolutnie najwyższych kwalifikacji zawodowych, nowych rodzajów strzelań doświadczalnych.

Etap czwarty – rozformowanie[edytuj | edytuj kod]

Rok 2001 był przełomowym w historii Brygady, ze względu na podjęte decyzje dotyczące jej likwidacji. Sukcesywnie wygaszono działalność w prawie wszystkich podległych jednostkach, by ostatecznie rozformować je we wrześniu 2001. Zgodnie z przyjętym planem likwidacji, pozostałe trzy dywizjony (21 drPuck, 25 drDąbrówka i 65 drRozewie) zostały operacyjnie podporządkowane dowódcy 3 Warszawskiej Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej.

4 Gdyńska Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej została rozformowana 28 grudnia 2001.

Zmiany nazwy Brygady[edytuj | edytuj kod]

  • 1951-1963 – 60 Samodzielny Pułk Artylerii Przeciwlotniczej
  • 1963-1967 – 60 Brygada Artylerii Obrony Powietrznej Kraju
  • 1967-1991 – 4 Brygada Artylerii Obrony Powietrznej Kraju im. Obrońców Wybrzeża
  • 1992-1994 – 4 Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej
  • 1994-2001 – 4 Gdyńska Brygada Rakietowa Obrony Powietrznej

Struktura 4 BR OP[edytuj | edytuj kod]

  • Dowództwo i sztab 4 BR OP

Dowódcy[edytuj | edytuj kod]

60 Samodzielnego Pułku Artylerii Przeciwlotniczej

60 Brygady Artylerii Obrony Powietrznej Kraju

4 Brygady Artylerii Obrony Powietrznej Kraju im. Obrońców Wybrzeża

4 Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej

4 Gdyńskiej Brygady Rakietowej Obrony Powietrznej

  • 1996-2001 – płk dypl. Jan Gabryś
  • 2001-2001 – płk mgr inż. Franciszek Adamowicz

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]