4 Pułk Piechoty Liniowej Królestwa Kongresowego
| 4 Pułk Piechoty Liniowej | |
| Historia | |
| Państwo |  Królestwo Kongresowe |
| Sformowanie | 1815 |
| Rozformowanie | 1831 |
| Dowódcy | |
| Pierwszy | Ludwik Bogusławski |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | Warszawa |
| Podporządkowanie | 2 Dywizja Piechoty - I 1831 3 Dywizja Piechoty - II 1831 |
| Rodzaj wojsk | piechota |
4 Pułk Piechoty Liniowej (Czwartaków) – polski pułk piechoty okresu Królestwa Kongresowego.
Utworzony w 1815, stacjonował w Warszawie. Koszary, zwane Sapieżyńskimi, mieściły się przy ulicy Zakroczymskiej. II batalion 4 pułku stacjonował w Koszarach Sierakowskich przy ulicy Konwiktorskiej.
W czasie powstania listopadowego Pułk walczył m.in. w obronie Olszynki Grochowskiej i w bitwie pod Ostrołęką. Oficerem pułku był major Walerian Łukasiński. Odznaczony w 1981 r.Gwiazdą Wytrwałości. Pułk otrzymał w czasie wojny 5 krzyży kawalerskich, 55 złotych i 154 srebrnych.
Czwartacy byli ulubieńcami Wielkiego Księcia Konstantego. Słynęli ze swoich żartów i figli, których doświadczył sam Konstanty, np. ukradli mu płaszcz podbity norkami.
Spis treści |
[edytuj] Dowódcy pułku
- Ignacy Mycielski[1]
- płk Ludwik Bogusławski[1] (od 1818 z przerwą w 1819 i 1820)
- ppłk Wit Czajkowski, (od 18 marca 1818, ciężko ranny)
- ppłk Stanisław Kindler (od 17 kwietnia, ciężko ranny),
- ppłk Klemens Jórski (od 22 kwietnia)
- ppłk Kazimierz Majewski (dow. od 20 czerwca zm z ran 12 września, grób znajduje się w Pomiechówku k. Warszawy.
- ppłk Józef Borzęcki (od 22 września),
- Józef Święcicki.
[edytuj] Bitwy i potyczki
Pułk brał udział w walkach w czasie powstania listopadowego[2].
- Warszawa (29 listopada 1830)
- Zakrzew (14 lutego 1831)
- Dobre (17 lutego)
- Wawer (18 lutego)
- Grochów (20 i 25 lutego)
- Wawer (31 marca)
- Dębe Wielkie (1 kwietnia)
- Ostrołęka(14 i 26 maja)
- Warszawa (6 i 7 września)
[edytuj] Uzbrojenie i umundurowanie
Uzbrojenie podstawowe piechurów stanowiły karabiny skałkowe. Pierwotnie było to karabiny francuskie wz. 1777 (kaliber 17,5 mm), później zastąpione rosyjskimi z fabryk tulskich wz. 1811 (kaliber 17,78 mm). Poza karabinami piechurzy posiadali bagnety i tasaki (pałasze piechoty). Wyposażenie uzupełniała łopatka saperska, ładownica na 40 naboi oraz pochwa na bagnet.
Umundurowanie piechura składało się z granatowej kurtki i sukiennych, białych spodni. Naramienniki białe, numer dywizji (2) czerwony[3]. Używano czapek czwórgraniastych. Po reformie w roku 1826 wprowadzono pantalony zapinane na guziki. Czapki czwórgraniaste zastąpiono kaszkietami z czarnymi daszkami i białymi sznurami. Na kaszkiecie znajdowała się blacha z orłem, numer pułku oraz ozdobny pompon.
[edytuj] Chorągiew
Na tle granatowego krzyża kawalerskiego w czerwonym polu, w otoku z wieńca laurowego umieszczony był biały orzeł ze szponami dziobem i koroną złoconą[4]..
Pola między ramionami krzyża – czarne z białym, a w rogach płata królewskie inicjały: A I, później M I z koroną, otoczone wieńcami laurowymi[4].
[edytuj] Zobacz też
- Batalion im. Czwartaków - oddział szturmowy Armii Ludowej
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Bronisław Gembarzewski: Wojsko Polskie - Królestwo Polskie 1815-1830. s. 83.
- ↑ Miejsca bitew i potyczek oraz daty podano za: Bronisław Gembarzewski: Rodowody pułków polskich i oddziałów równorzędnych. s. 69.
- ↑ Bronisław Gembarzewski: Wojsko Polskie - Królestwo Polskie 1815-1830. s. 93.
- ↑ 4,0 4,1 Bronisław Gembarzewski: Wojsko Polskie 1815—1830. s. 95.
[edytuj] Bibliografia
- Bronisław Gembarzewski: Wojsko Polskie - Królestwo Polskie 1815-1830. Poznań: Wydaw. Kurpisz, 2003. ISBN 83-88841-48-3.
- Bronisław Gembarzewski: Rodowody pułków polskich i oddziałów równorzędnych od r. 1717 do r. 1831. Warszawa: 1925.
- Święcicki Józef, Pamiętnik ostatniego dowódcy pułku 4 piechoty liniowej, Warszawa 1982
- Chamski Tadeusz Józef, Opis krótki lat upłynionych, Warszawa 1989
- Szomański Andrzej, Z dziejów 4 pułku piechoty liniowej wojska polskiego 1815-1831, Warszawa 1968
|
||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||
