5 Pułk Ułanów Zasławskich

5 Pułk Ułanów Zasławskich
Historia
Państwo	II Rzeczpospolita
Sformowanie	1917
Rozformowanie	1939 (1944)
Tradycje
Święto	26 września
Nadanie sztandaru	2 sierpnia 1919
Rodowód	5 Pułk Ułanów
Dowódcy
Pierwszy	ppłk Stanisław Sochaczewski
Ostatni	ppłk Jerzy Anders (1939); mjr Aleksander Bednarczyk ps. "Adam"
Działania zbrojne
I wojna światowa, wojna polsko-bolszewicka, II wojna światowa (kampania wrześniowa)
Organizacja
Dyslokacja	Ostrołęka
Podporządkowanie	Podlaska Brygada Kawalerii
Rodzaj wojsk	kawaleria
Rodzaj sił zbrojnych	Wojska Lądowe

Pułk walczył w składzie II Korpusu Polskiego

Pamiątkowe tablice i krzyż poświęcony 5 Pułkowi Ułanów Zasławskich w Ostrołęce-Wojciechowicach

5 Pułk Ułanów Zasławskich (5 p.uł.) - oddział kawalerii polskich formacji wojskowych w Rosji i Wojska Polskiego II RP.

Do 1939 r. pułk stacjonował w garnizonie Ostrołęka. Natomiast Kadra Szwadronu Zapasowego stacjonowała początkowo w Garwolinie.

Święto pułkowe - 26 września, w rocznicę szarży pod Zasławiem w 1920 r.

Historia

Pod koniec listopada 1917 r. z Polaków służących w rosyjskiej 9 Dywizji Kawalerii zorganizowany został Polski Dywizjon Kawaleryjski przy 8 Armii. Dywizjon rozwinięty został w pułk, który w styczniu 1918 r. dołączył do II Korpusu Polskiego w Rosji. 12 maja 1918 r., po pod Kaniowem, jednostka została rozformowana, a oficerowie osadzeni w twierdzy Brzeskiej.

13 listopada 1918 r. do Warszawy przybyli oficerowie pułku zwolnieni z niewoli niemieckiej. Następnego dnia w Mińsku Mazowieckim, na bazie Szwadronu Instrukcyjnego Polskiej Siły Zbrojnej i Szwadronu Ułanów z Łukowa, przystąpili do odtwarzania 5 Pułk Ułanów.

Pułk brał udział w wyprawie kijowskiej jak i w całej wojnie polsko-bolszewickiej.

Kampanię wrześniową pułk odbył w ramach Podlaskiej BK

Pułk odtworzono w strukturach AK.

Pułk nawiązywał do tradycji 5 Pułk Ułanów utworzonego w roku 1830 i walczącego w powstaniu listopadowym.

Zasławscy ułani

Dowódcy pułku:

• ppłk/płk Stanisław Sochaczewski (1917-1920)
• płk Spirydion Koiszewski (1920-1925)
• ppłk/płk Anatol Jezierski (1925-1935)
• ppłk/płk Stefan Chomicz (1935-1939)
• ppłk Jerzy Anders (od 14 IX 1939)
• mjr Aleksander Bednarczyk ps. "Adam" (1944-1945)

Oficerowie pułku:

• pchor. Władysław Bobiński
• rtm. Karol Krzysztof Bokalski
• rtm. Stanisław Eizerman
• ppłk Maciej Mielżyński

Symbole pułkowe

Odznaka
Odznaka zatwierdzona Dz. Rozk. MSWojsk nr 34, poz. 1 z 11 września 1923 roku. Posiada kształt równoramiennego krzyża, którego ramiona i środek tarczy pokryte są karmazynową emalią. Na środku krzyża godło wz. 1919, okolone srebrnym wieńcem laurowym. Od wieńca odchodzą cztery proporczyki karmazynowo - chabrowe z białym kątem. Na ramionach krzyża wpisano daty 1831 1917. Oficerska - czteroczęściowa, wykonana w srebrze, emaliowana. Wymiary: 39x39 mm. Wykonanie: Wincenty Wabia-Wabiński - Warszawa

Barwy

W 1924 r. proporczyk z białym kątem posiadał skrzydła w barwach karmazynowej i niebieskiej. W 1928 r. proporczyk z białym kątem posiadał skrzydła w barwach wiśniowej i chabrowej.

Otok wiśniowy.

Spodnie długie ciemnogranatowe, lampasy wiśniowe, wypustka wiśniowa

Żurawiejki

Kto zegarki w polu zbiera? To jest piąty pułk Hallera Wycierają wszystkie kąty To ułanów jest pułk piąty W krwawej szarży pod Zasławiem Pułk zasłużył się Warszawie

Krwawo podły wróg odczuje Gdy Zasławczyk nań szarżuje Tępi chamów jak cholera Pułk ułanów od Hallera A kto hadów poniewiera To jest piąty pułk Hallera

Bibliografia

• Kazimierz Satora: Opowieści wrześniowych sztandarów. Warszawa: Instytut Wydawniczy Pax, 1990. ISBN 83-211-1104-1. 
• "Almanach oficerski": praca zbiorowa, Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy, Warszawa 1923
• "Księga jazdy polskiej": pod protektoratem marsz. Edwarda Śmigłego–Rydza. Warszawa 1936. Reprint: Wydawnictwo Bellona Warszawa 1993
• Zdzisław Sawicki: Odznaki Wojska Polskiego 1918-1945: Katalog Zbioru Falerystycznego: Wojsko Polskie 1918-1939: Polskie Siy Zbrojne Na Zachodzie. Pantera Books. ISBN 83-204-3299-5. 
• Henryk Wielecki: Wojsko Polskie 1921-1939. Warszawa: Wydawnictwo Crear, 1992. ISBN 83-900345-0-7.