AHS Krab

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
AHS Krab
AHS Krab
AHS Krab
Dane podstawowe
Państwo  Polska
Producent Centrum Produkcji Wojskowej Huta Stalowa Wola
Typ pojazdu samobieżna armatohaubica
Trakcja gąsienicowa
Załoga 5
Historia
Prototypy 2000-2001
najnowsza wersja 2011
Egzemplarze 10 z czego 7 trafiło do służby
Dane techniczne
Silnik 1 silnik wysokoprężny, 12 cylindrowy PZL-Wola S-12U o mocy 625 kW (850 KM)
Transmisja mechaniczna
Długość 12,05 m
Szerokość 3,58 m
Wysokość 3,13 m (normalna)
3,83 m (z wkm)
Prześwit 0,40 m
Masa 52,1 t (bojowa)
48,1 t (z załogą i amunicją)
Moc jedn. 12 kW/t
Osiągi
Prędkość 60 km/h (po drodze)
30 km/h (w terenie)
15 km/h (po wyboistym terenie)
Zasięg 650 km
Pokonywanie przeszkód
Brody (głęb.) 1 m
Rowy (szer.) 2,5 m
Ściany (wys.) 0,8 m
Kąt podjazdu 25°
Przechył boczny 20°
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 armatohaubica kal. 155 mm dł. 52 kal.
1 karabin maszynowy kal. 12,7 mm NATO
Wyposażenie
8 wyrzutni granatów dymnych 902A 81 mm
Użytkownicy
Polska (8 szt.)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

AHS Krab – współczesna armatohaubica samobieżna kalibru 155 mm (lufa o długości 52 kalibrów) produkcji polskiej. Zbudowana na bazie zmodernizowanego podwozia czołgu PT-91 oraz brytyjskiego systemu wieżowego AS90/52.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Koncepcja wprowadzenia do Wojsk Lądowych nowego systemu artyleryjskiego pojawiła się na początku lat 90 XX w. W wyniku analiz ustalono, iż istnieje potrzeba wprowadzenia samobieżnych dział kal. 155 mm. Uznano, że realne jest stworzenie takiego systemu w Polsce przy współpracy z kooperantem zagranicznym. Zakładano podjęcie współpracy ze Słowacją, gdzie pracowano nad nowymi działami, będącymi rozwinięciem rodziny Dana (projekt Zuzana). Pierwotny projekt (Zuzana) zakładał montaż słowackiego systemu wieżowego z armatohaubicą kal. 155 mm na polskim podwoziu wywodzącym się z rodziny Kalina[1].

W 1997 ogłoszono pierwszy przetarg na system wieżowy do nowego polskiego działa samobieżnego kalibru 152/155 mm. Do dalszego postępowania wybrano cztery: T-6 (RPA), Zuzana (Słowacja), AS-90 (Wielka Brytania), PzH 2000 (Niemcy). Wieża miała być montowana na przedłużonym (do siedmiu par kół jezdnych) podwoziu typu Kalina. Jeszcze w 1997 przetarg unieważniono. Do drugiego przetargu przystąpiły trzy firmy - wycofali się Południowoafrykańczycy. W międzyczasie zmieniono typ podwozia, na którym miała być montowana wieża na czołgowe (z rodziny T-72/PT-91). Przetarg zakończono w 1998 wyborem dwóch wież niemieckiej i brytyjskiej. Ostatecznego wyboru miał dokonać MON. Próby ogniowe obu dział (tylko działa brytyjskiego, Niemcy nie przyjechali na poligon w Żaganiu tłumacząc to przepisami celnymi) przeprowadzono w dniach 21-24 czerwca 1999 na poligonie Żagań-Świętoszów. Ostatecznie wybrano wieżę brytyjską i 26 lipca 1999 podpisano umowę na licencyjną produkcję tych wież w HSW[1]. Jako podwozie wybrano natomiast produkt OBRUM Gliwice, opracowany m.in. z myślą o armatohaubicy, ciężki gąsienicowy nośnik UPG-NG.

Pierwszy moduł dywizjonowy o kryptonimie Regina miał być dostarczony do prób wojskowych w 2003. W przypadku pomyślnych prób zakładano wprowadzenie pierwszego dywizjonu (18 dział) w 2005 (do 2012 planowano wprowadzić już cztery dywizjony). Jednakże z uwagi na brak wpłaty strony polskiej, cały proces został opóźniony. Montaż pierwszego prototypu działa oznaczonego jako Krab rozpoczęto w październiku 2000, a pierwsza wieża z Wielkiej Brytanii przybyła w marcu 2001. Brak środków finansowych spowodowały zmianę pierwotnych planów, początkowo planowano powstanie prototypowego modułu dywizjonowego, w skład którego miała wejść bateria ogniowa (6 dział) oraz wszystkie pojazdy występujące na szczeblu dywizjonu (2 pojazdy dowódco-sztabowe, 2 pojazdy dowódcze, wóz amunicyjny, wóz warsztatowy, wóz ewakuacyjny oraz wóz remontu uzbrojenia i elektroniki). Pierwszy kompletny prototyp "Kraba" zaprezentowano publicznie 12 czerwca 2001[1]. Krab jest wyposażony w zmechanizowany układ zasilania amunicją.

Pierwsze dwa prototypy wyposażone są w systemy wieżowe dostarczone przez BAE Systems, natomiast trzeci został wykonany w całości przez Hutę Stalowa Wola. Pierwsze strzelania kompletnego trzeciego Kraba przeprowadzono 29 lipca 2011[2].

W maju 2008 MON podpisało z Centrum Produkcji Wojskowej HSW umowę na wdrożenie do 2011 dywizjonowego modułu ogniowego Regina. Umowa przewidywała dostarczenie 8 jednostek ogniowych (2 baterie po 4 działa) wraz z pojazdami towarzyszącymi. W ramach ww. prac zostały wykorzystane dwa istniejące prototypy samobieżnego działa polowego Krab, oraz wyprodukowane zostanie dodatkowych 6 jednostek.

Ze względu na zaprzestanie produkcji luf do działa samobieżnego AS-90 projekt Regina musiał zostać zmieniony. Ministerstwo ON, dokonawszy rozeznania wśród producentów luf artyleryjskich, wybrało produkt z koncernu Nexter. Pozostałe elementy budowy działa jak np. hamulec wylotowy, kołyska, zamek klinowy, oporopowrotnik są produkcji polskiej. Przeprowadzone w Ośrodku Badań Dynamicznych WITU w Stalowej Woli testy nowej lufy Nexter Systems z Bourges o kalibrze 155 mm i długości 52 kalibrów przebiegły pomyślnie[3].

Projekt Regina przebiega zgodnie z planem.

Pierwszy publiczny pokaz Kraba z działem Nexter Systems miał miejsce na Międzynarodowym Salonie Przemysłu Obronnego 2011[2].

Obecna seria Krabów będzie miała lufę z przedsiębiorstwa Rheinmetall.

Służba[edytuj | edytuj kod]

Obecnie jedynym użytkownikiem AHS Krab jest Wojsko Polskie. Wojska Lądowe deklarowały początkowo potrzebę posiadania około 50 Krabów. Zgodnie z treścią Planu Modernizacji Technicznej Sił Zbrojnych, do końca 2025 roku, do Wojsk Rakietowych i Artyleryjskich ma trafić 5 w pełni wyposażonych dywizjonów dział Krab[4]. W skład dywizjonu wchodzą 24 armatohaubice oraz sprzęt towarzyszący. Łącznie daje to 120 dział.

Do 8 już posiadanych przez wojsko pojazdów ma dołączyć 16 kolejnych do 2015 roku[5].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]


Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. 1,0 1,1 1,2 Andrzej Kiński. Debiut Kraba. „Nowa Technika Wojskowa”. 7/2001, s. 9-15. Warszawa: Magnum-X Sp. z o.o.. ISSN 1230-1655. 
  2. 2,0 2,1 Pierwszy polski Krab (pol.). www.altair.com.pl. [dostęp 2012-09-30].
  3. Altair - Pozytywne wyniki badań działa dla Kraba
  4. Ministerstwo Obrony Narodowej: PLAN MODERNIZACJI TECHNICZNEJ SIŁ ZBROJNYCH w latach 2013 - 2022 (pol.). Ministerstwo Obrony Narodowej, 2014-07-18. [dostęp 2014-08-17]. s. 4.
  5. Polska Zbrojna - Pierwsze Kraby trafią do wojska<