Abd al-Ilah
| Abd al-Ilah ibn Ali ibn Husajn nstępca tronu Hidżazu, regent Jego Królewskiej Mości Fajsala, króla Iraku |
|
 |
|
 |
|
 Następca tronu Hidżazu |
|
| Okres panowania | od 14 października 1913 do 19 grudnia 1925 |
| Poprzednik | Abullah |
| Pretendent do tronu Hidżazu |
|
| Okres panowania | od 4 czerwca 1935 do 14 lipca 1958 |
| Poprzednik | Ali I |
 regent Iraku |
|
| Okres panowania | od 4 kwietnia 1939 do 2 maja 1953 |
| Poprzednik | Ghazi I (król) |
| Następca | Fajsal II (król) |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Haszymidzi |
| Urodzony | 14 października 1913, Taif |
| Zmarł | 14 lipca 1958, Bagdad |
| Ojciec | Ali I |
| Matka | Nafissa Khanum |
| Rodzeństwo | Alija |
| Odznaczenia | |
 |
|
 Galeria w Wikimedia Commons |
|
Abd al-Ilah ibn Ali ibn Husajn, arab. عبد الإله, ang. Abd al-Ilāh (ur. 14 października 1913 w Taif, zm. 14 lipca 1958 w Bagdadzie) – arabski polityk i wojskowy, następca tronu Hidżazu, w latach 1939-1953 regent Iraku, marszałek, honorowy marszałek RAF; syn Alego I.
Abd al-Ilah przyszedł na świat w 1913 r., już jako następca tronu Hidżazu. w związku z tym otrzymał staranne wykształcenie mające przygotować chłopca do sprawowania rządów. Jednak podbój Królestwa Hidżazu przez Nadżd w 1925 r. oraz wynikłe w tym czasie liczne przewroty doprowadziły do likwidacji państwa. Tak więc Abd al-Ilah nie mógł wykorzystać zdobytej wiedzy i umiejętności w sztuce rządzenia państwem. Ze względu na ignorowanie protestów zgłaszanych do Ligi Narodów uznał precedencję do tronu zlikwidowanego królestwa za czysto honorową. Dlatego usunął się z życia politycznego by rozwinąć karierę wojskową.
Po śmierci swego szwagra, Ghaziego I, 4 kwietnia 1939 r. jako regent Iraku sprawował władzę w imieniu siostrzeńca, Fajsala II. Będąc całe życie zagorzałym zwolennikiem Wielkiej Brytanii, został w 1941 r. wygnany po udanym zamachu stanu przeprowadzonym przez proniemieckie koła oficerskie. Jednak niedługo potem powrócił do władzy, nie bez pomocy Brytyjczyków. Fakt ten pozwolił na wyrobienie mu powszechnej opinii marionetki Anglii i Stanów Zjednoczonych. Po zakończeniu II wojny światowej usiłował zdemokratyzować system polityczny kraju, ale nie udało mu się stworzyć stabilnych ośrodków władzy parlamentarnej. W 1953 r. w związku z osiągnięciem przez króla pełnoletności złożył urząd regenta. Jednak wciąż pozostał głównym doradcą Fajsala, aż do roku 1958, kiedy obydwaj zginęli w trakcie rewolucji irackiej.
Postanowieniem z 20 października 1947 r. został przez prezydenta RP Augusta Zaleskiego odznaczony Orderem Orła Białego[1], którym udekorowany został 25 października tegoż roku w Londynie[2].
Bibliografia [edytuj]
- Jan Palmowski: Słownik najnowszej historii świata 1900-2007. t. I, tłum. Agnieszka Kloch, Presspublica, Warszawa 2008 ISBN 978-83-7469-683-8
