Ablacja (topnienie)
| Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. Uwaga: Aby ułatwić pracę, dodaj do szablonu parametr |data=2012-06 |
Ablacja, topnienie – proces ubywania śniegu i lodu tworzącego lodowce, lód pływający lub pokrywę śnieżną w efekcie topnienia, sublimacji albo erozji mechanicznej[1].
Czynnikami wywołującymi ablację może być:
- insolacja (nasłonecznienie),
- działanie ciepłych mas powietrza,
- opady deszczu,
- ciepło geotermalne
- ciśnienie lodu i tarcie
- działalność wód lodowcowych.
Ablacja może zostać przyśpieszona na powierzchni lodowca w wyniku jego pokrycia gruzem (np. morena supraglacjalna in. morena powierzchniowa, materiał obrywów skalnych, materiał lawinowy czy wytapiana morena inglacjalna), gdyż materiał skalny o wiele niższym niż lód albedo absorbuje energię promieniowania słonecznego i oddaje ciepło topiąc przyległy do okruchów skalnych lód. Jeśli pokrywa gruzu na lodowcu jest zwarta i przekracza 2 cm miąższości, stanowi ona skuteczną osłonę przed insolacją[potrzebne źródło]. W takim przypadku ablacja może zostać bardzo spowolniona lub zatrzymana, dlatego lodowce pokryte gruzem posiadają o wiele większy obszar ablacji w stosunku do 'czystych' lodowców [potrzebne źródło]. Skrajnym przypadkiem są lodowce gruzowe z jądrem lodowym, których czoła awansują mimo ocieplenia klimatu i zaniku lub zmniejszenia obszaru akumulacji w ich strefach korzeniowych[potrzebne źródło].
Przypisy
- ↑ W. Jaroszewski, L. Marks, A. Radomski: Słownik geologii dynamicznej. Warszawa: Wydawnictwa Geologiczne, 1985.