Adenowirusy

Adenowirusy (łac. Adenoviridae) - rodzina wirusów, charakteryzujących się występowaniem następujących cech:

• Symetria: adenowirusy są klasycznym przykładem symetrii ikosaedralnej (Patrz: iksoaedr)
• Otoczka lipidowa: brak
• Kwas nukleinowy: dsDNA
• Replikacja: zachodzi w jądrze
• Wielkość: 80 nm
• Gospodarz: komórka zwierzęca kręgowców
• Cechy dodatkowe: z wierzchołków kapsydu wystają włókna białkowe, co nadaje wirionowi wygląd sztucznego satelity.

Adenowirusy zostały w 1953 wykryte w tkance migdałków (tkance adenoidalnej), stąd ich nazwa. Znanych jest 49 serotypów, pogrupowanych w widoczne na poniższym przeglądzie systematyki grupy, oznaczone symbolami od A do F. Dwie główne grupy wyodrębniane w obrębie tej rodziny to adenowirusy ssacze i ptasie:

• Rodzina: Adenoviridae (Adenowirusy)
  • Rodzaj: Mastadenovirus (Adenowirusy ssaków)
    • Human adenovirus A (HAdV-A), ludzki adenowirus A
    • Human adenovirus B (HAdV-B), ludzki adenowirus B
    • Human adenovirus C (HAdV-C), ludzki adenowirus C
    • Human adenovirus D (HAdV-D), ludzki adenowirus D
    • Human adenovirus E (HAdV-E), ludzki adenowirus E
    • Human adenovirus F (HAdV-F), ludzki adenowirus F
  • Rodzaj: Aviadenovirus (Adenowirusy ptaków)

Choroby wywoływane przez adenowirusy dotyczą głównie oczu i układu oddechowego:

• Zakażenia dróg oddechowych u dzieci - są one często bezobjawowe, zwłaszcza w przypadku adenowirusa 2. Istnieje tutaj zależność od wieku: małe dzieci wykazują zwykle nieżyt nosa, zaś starsze - zapalenie gardła
• Zakażenie oddechowe u rekrutów - występuje w dużych zbiorowiskach ludzkich, np. w koszarach, stąd nazwa
• Oko stoczniowca - jest to choroba oczu przenoszona za pomocą niesterylnych narzędzi medycznych
• Choroby jelit - występują u niemowląt - mogą to być zapalenia jelit lub wgłobienie jelit
• Ostre zapalenia pęcherza moczowego - występują u niemowląt
• Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych - także u niemowląt

Ponadto u osób otyłych jest większa częstotliwość infekcji niektórymi adenowirusami (Adenowirus Ad-36).

Bibliografia

• Kidd, A.H., Garwtcz, D. & Oberg, M. 1995: Human and simian adenoviruses: phyloge­netic inferences from analysis of VA RNA genes. Virology, 207: 32‑45.