Adolf Fryderyk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Adolf Fryderyk
Z Bożej łaski król Szwecji Gotów i Wenedów etc, etc, wielki książę Finlandii, dziedzic Norwegii, książę Szlezwik-Holsztyn, Stormarn i Dithmarsche, hrabia Oldenburga i Delmenhorst ect, ect.
Adolf Frederick of Sweden.jpg
Salus publica salus mea
(dobro kraju moim dobrem)
Król Szwecji
Koronacja 26 listopada 1751
Okres panowania od 25 marca 1751
do 12 lutego 1771
Poprzednik Fryderyk Heski
Następca Gustaw III
Dane biograficzne
Dynastia Oldenburgowie (linia Holstein-Gottorp)
Urodziny 14 maja 1710
Śmierć 12 lutego 1771
Miejsce pochówku Kościół Riddarholmen
Galeria w Wikimedia Commons Galeria w Wikimedia Commons

Adolf Fryderyk szw. Adolf Fredrik (ur. 14 maja 1710 w Szlezwiku, zm. 12 lutego 1771 w Sztokholmie) – król Szwecji od 1751.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z niemieckiego rodu Holstein-Gottorp. W latach 1727–1750 był księciem-biskupem Lubeki i opiekunem małoletniego księcia holsztyńskiego Karola Piotra Ulryka (późniejszego cara Rosji Piotra III). W 1743 przez stronnictwo kapeluszy został wybrany następcą tronu szwedzkiego. W czasie jego panowania praktycznie pełnia władzy spoczęła w rękach riksdagu. W 1755 próbował z pomocą żony (siostry Fryderyka Wielkiego) wzmocnić swą pozycję, lecz omal nie stracił przy tym zupełnie władzy. W 1766 władze przejęła partia czapek usiłująca sprowadzić rolę króla do minimum. W 1769 na szczęście dla króla władzę odzyskała bardziej umiarkowana partia kapeluszy.

Rozpoczął budowę kościoła Adolfa Fryderyka w Sztokholmie.

Król zmarł 12 lutego 1771 na atak serca, którego doznał po dość obfitym posiłku. Skonsumował wtedy kolejno homara, kawior, wędzone śledzie, kiszoną kapustę, zupę kapuścianą, szampana i czternaście porcji swego ulubionego deseru - semli - słodkich bułek zamoczonych w gorącym mleku. W ostatnich chwilach życia w ramionach trzymał go minister Axel von Fersen.

Adolf Fryderyk jest dziś pamiętany głównie dlatego, że to jego dziełem było zniesienie cenzury w Szwecji (1766).

Potomstwo[edytuj | edytuj kod]

Jego potomstwo z małżeństwa z Ludwiką Ulryką Hohenzollern (córką króla Prus - Fryderyka Wilhelma I):

  • Gustaw III (1746–1792), król Szwecji w latach 1771–1792
  • Karol XIII (1748–1818), król Szwecji w latach 1809–1818
  • Fryderyk Adolf (1750–1803), książę Östergötland
  • Zofia Albertyna (1753–1829), księżniczka Szwecji i od 1814 księżniczka Norwegii

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Praca zbiorowa: Svenskt biografiskt handlexikon, Wydawnictwo "Albert Bonniers Förlag", Sztokholm 1906, T. I. ss. 9–10. (szw.) [dostęp 26 lutego 2010]
  • Praca zbiorowa: Nordisk familjebok, Wydawnictwo "Nordisk familjeboks förlags aktiebolag", Sztokholm 1876, T.1. ss. 157–160. (szw.) [dostęp 26 lutego 2010]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Biografia na stronie historiesajten.se (szw.) [dostęp 26 lutego 2010]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]


Poprzednik
Fryderyk I Heski
Greater coat of arms of Sweden.svg Król Szwecji
1751 – 1771
Greater coat of arms of Sweden.svg Następca
Gustaw III