Albert Lebrun

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Albert Lebrun
Albert Lebrun 1937.jpg
Data i miejsce urodzenia 29 sierpnia 1871
Mercy-le-Haut
Data i miejsce śmierci 6 marca 1950
Paryż
Prezydent Francji
Okres urzędowania od 10 maja 1932
do 11 lipca 1940
Poprzednik Paul Doumer
Następca Philippe Pétain (Francja Vichy)
Charles de Gaulle (Wolna Francja)
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Albert Lebrun (ur. 29 sierpnia 1871 w Mercy-le-Haut, zm. 6 marca 1950 w Paryżu) – francuski polityk, prezydent Francji w latach 1932–1940.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny rolniczej. Ukończył politechnikę jako pierwszy w swoim roczniku i został inżynierem. Pracował jako profesor Wyższej Szkoły Handlowej. Porzucił tę pracę, aby w wieku 29 lat zostać politykiem.

W skład Izby Deputowanych wybrano go w 1890 z ramienia Lewicowej Partii Republikańskiej. W latach 1900–1920 był deputowanym z Lewicy Republikańskiej, w latach 1903–1905 sekretarzem Izby, a od 1913 wiceprezesem Izby Deputowanych.

Zanim został prezydentem, pełnił wiele funkcji, m.in.: ministra kolonii w latach 1911–1914 w gabinetach Josepha Caillauxa i Raymonda Poincarégo, a następnie ministra do spraw terenów wyzwolonych. Był również ministrem wojny w gabinecie Poincarégo (1918), kolonii w gabinecie Gastona Doumergue'a (1913–1914), prezesem komisji budżetowej Izby (1916–1917), ministrem oswobodzonych prowincji w gabinecie Georges'a Clemenceau (1919), senatorem z Unii Republikańskiej (1920–1922). Następnie przystąpił do Sojuszu Demokratycznego i z jego ramienia wybrano go w roku 1920 do Senatu. Urząd senatora sprawował do 1922 roku, zostając później wiceprezesem senatu (1926–1927) oraz przewodniczącym w latach 1931–1932.

Lebrun został wybrany prezydentem w maju 1932 roku, po zabójstwie prezydenta Paula Doumera i pełnił tę funkcję do upadku Francji w wyniku inwazji hitlerowskiej. Był pierwszym prezydentem od czasów Jules'a Grévy'ego (1879–1887), jaki został wybrany ponownie (w roku 1939) lecz nie pełnił drugiej kadencji do końca.

W czasie inwazji hitlerowskiej opowiadał się za kontynuowaniem walki i chciał, wraz z premierem Paulem Reynaudem, przewodniczącym zgromadzenia narodowego Édouardem Herriotem i ówczesnym faktycznym szefem resortu obrony Charles'em de Gaulle'em, opuścić Francję i kontynuować wojnę z terenu Algierii i innych licznych francuskich posiadłości zamorskich. Zamiar ten był jak najbardziej wykonalny, albowiem Francja dysponowała prawie nienaruszoną flotą i mało zniszczonym lotnictwem, nie wspominając o żołnierzach, których można było ewakuować. Jednak projekt upadł w wyniku opozycji zwolenników zawieszenia broni, którzy po dymisji Reynauda zmusili prezydenta by ustąpił z urzędu na rzecz marszałka Pétaina.

Lebrun został pozbawiony funkcji głowy państwa na rzecz szefa rządu Vichy (choć sam nigdy oficjalnie nie złożył urzędu), a następnie aresztowany i internowany przez Niemców na zamku w Tyrolu wraz z innymi "prominentnymi jeńcami" Hitlera. Zwolniony z powodów zdrowotnych w 1943 roku powrócił do kraju.

Po wyzwoleniu Francji uznał przywództwo gen. Charlesa de Gaulle'a. Zmarł w Paryżu.

Był odznaczony Orderem Orła Białego (1932).


Poprzednik
Paul Doumer
Armoiries république française.svg Prezydent Francji
od 1932 do 1940
Armoiries république française.svg Następca
Philippe Pétain
Charles de Gaulle
Poprzednik
Paul Doumer
Coat of arms of Andorra.svg Francuski książę Andory
od 1932 do 1940
Coat of arms of Andorra.svg Następca
Philippe Pétain