Aleksiej Aleljuchin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Aleksiej Wasilewicz Aleljuchin
Алексей Васильевич Алелюхин
indywidualnie 40 + zespołowo 17 zwycięstw
generał-major generał-major
Data i miejsce urodzenia 30 marca 1920
Kiesowa Gora,
Rosyjska Socjalistyczna Federacyjna Republika Radziecka Rosyjska FSRR
Data i miejsce śmierci 29 października 1990
Moskwa  ZSRR
Przebieg służby
Lata służby 19381985
Siły zbrojne Red star.svg Armia Czerwona
Jednostki 69 IAP, 9 GIAP
Stanowiska d-ca oficer sztabowy
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
Wielka Wojna Ojczyźniana:
Odznaczenia
Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego
Order Lenina Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Suworowa III klasy Order Aleksandra Newskiego Order Wojny Ojczyźnianej I klasy Order Czerwonego Sztandaru Pracy Order Czerwonej Gwiazdy Order Czerwonej Gwiazdy Order "Za Służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR" III stopnia Medal za Zasługi Bojowe Medal 100-lecia urodzin Lenina Medal za Obronę Odessy Medal za Obronę Stalingradu Medal za Zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal 20-lecia Zwycięstwa nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal 30-lecia Zwycięstwa nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal 40-lecia Zwycięstwa nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal Weterana Sił Zbrojnych ZSRR Medal "30 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "40 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "50 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "60 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "70 lat Radzieckich Sił Zbrojnych"

Aleksiej Wasilewicz Aleljuchin, tr. Aleksiej Wasiljewicz Aleljuchin, ros. Алексей Васильевич Алелюхин (ur. 30 marca 1920 w Kiesowej Gorze k. Tweru, zm. 29 października 1990 w Moskwie) – radziecki pilot, as myśliwski II wojny światowej, oficer sztabowy sił powietrznych ZSRR, dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego (1943, 1943).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Z pochodzenia Rosjanin, urodził się w rodzinie robotniczej. Po ukończeniu szkoły podstawowej podjął pracę w fabryce artykułów biurowych, jednocześnie podejmując szkolenie w szkole szybowcowej. Od 1938 w Armii Czerwonej, w 1939 ukończył wojskową szkołę lotniczą im. Walerego P. Czkałowa.

Wielka Wojna Ojczyźniana[edytuj | edytuj kod]

Po agresji Niemiec na Związek Radziecki walczył na froncie od pierwszego dnia wojny w szeregach 69 IAP (69 Pułku Lotnictwa Myśliwskiego), początkowo na I-16 w rejonie Odessy. W tym okresie uzyskał swoje pierwsze zwycięstwa powietrzne, pierwsze odznaczenie – Order Czerwonej Gwiazdy oraz pierwsze rany, udało mu się jednak powrócić na uszkodzonym samolocie na swoje lotnisko.

Jesienią 1941, tak jak i cały jego pułk, przesiadł się na nowy myśliwiec ŁaGG-3. Na maszynie tej odniósł szereg sukcesów. Nad Kałaczem koło Stalingradu zestrzelił 4 niemieckie bombowce, a pod Katelnikowem – 2 bombowce i 1 myśliwiec wroga. Został za to odznaczony Orderem Lenina i Orderem Czerwonej Gwiazdy.

24 sierpnia 1943, już jako dowódca eskadry elitarnego 9 GIAP (9 Gwardyjskiego Pułku Myśliwskiego) i kapitan lotnictwa, otrzymał swój pierwszy tytuł Bohatera Związku Radzieckiego. Miał wtedy na koncie 265 lotów bojowych, 65 walk powietrznych, w których zestrzelił 11 samolotów indywidualnie i 6 zespołowo. Drugi tytuł Bohatera Związku Radzieckiego uzyskał 1 listopada 1943 za udział w wyzwoleniu Donbasu i sukcesy w walkach powietrznych. Miał wówczas na koncie 410 lotów i 114 walk powietrznych, w których strącił 26 samolotów wroga. Pod koniec wojny latał na Ła-7 z napisem na kadłubie „Aлексею Алелюхину от коллектива треста N: 41 НКАП”, będącym darem załogi fabryki lotniczej dla znanego już wówczas pilota. Ostatni samolot (Fw 190) zestrzelił nad Niemcami.

Posumowanie[edytuj | edytuj kod]

Ogólnie podczas wojny wykonał 601 misji bojowych, stoczył 258 walk powietrznych, uzyskując 40 zwycięstw indywidualnych i 17 zespołowych. Jedna z najcięższych walk, o ile nie najcięższą stoczył w lutym 1943 na wschód od Rostowa nad Donem. Jego przeciwnikiem okazał się czołowy (drugi pod wzgledem liczby zestrzeleń) as myśliwski Luftwaffe Gerhard Barkhorn. Walka trwała 45 minut i pomimo zastosowania rozmaitych manewrów oraz figur wyższego pilotażu przez obu pilotów, pozostała nierozstrzygnięta. Po pojedynku Aleljuchin był tak wyczerpany, iż nie mógł wyjść z kabiny ŁaGG-a o własnych siłach. Przechylając się przez burtę samolotu udało mu się wypełznąć z kokpitu i zsunąć się na płat skrzydła. Z kolei Barkhorn uznał tę walkę za najtrudniejszą w całej swojej karierze myśliwskiej, co wystawia bardzo dobrą opinię umiejętnościom Aleljuchina.

Okres powojenny[edytuj | edytuj kod]

Po wojnie pozostał w lotnictwie. W 1948 ukończył Akademię Wojskową im. Michaiła Frunzego, a w 1954 Akademię Sztabu Generalnego. Następnie pełnił różne funkcje sztabowe. Na emeryturę przeszedł w 1985 w stopniu generała-majora. Mieszkał w Moskwie, tam też zmarł w 1990 i został pochowany na Cmentarzu Nowodziewiczym.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]