Alessandro Peretti de Montalto

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Alessandro Peretti de Montalto
Alessandro Damasceni
Kardynał biskup
Alessandro Peretti de Montalto
Kraj działania  Państwo Kościelne
Data i miejsce urodzenia 1571
Montalto delle Marche
Data i miejsce śmierci 2 czerwca 1623
Rzym
Superintendent generalny Stolicy Apostolskiej
Okres sprawowania 28 grudnia 1585 – 27 sierpnia 1590
Wicekanclerz Świętego Kościoła Rzymskiego
Okres sprawowania 13 marca 1589 – 2 czerwca 1623
Wyznanie Rzymskokatolickie
Prezbiterat między 30 marca a 19 lipca 1620
Nominacja biskupia 6 kwietnia 1620
Sakra biskupia 19 lipca 1620
Kreacja kardynalska 13 maja 1585
Sykstus V
Kościół tytularny S. Girolamo degli Schiavone (14 czerwca 1585)
Santa Maria in Cosmedin (20 kwietnia 1587)
S. Eustachio (11 września 1587)
S. Lorenzo in Damaso (13 marca 1589)
Biskup Albano (6 kwietnia 1620)

Alessadnro Peretti de Montalto, właśc. Alessandro Damasceni (ur. 1571 w Montalto delle Marche – zm. 2 czerwca 1623 w Rzymie) – włoski kardynał. Był synem Fabio Damasceni oraz Marii Felice Mignucci Peretti, siostrzenicy kardynała Felice Peretti de Montalto, który 24 kwietnia 1585 został papieżem Sykstusem V, a kilka lat wcześniej nadał jej dzieciom (w tym Alessandro) swoje nazwisko.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Alessandro w wieku zaledwie 14 lat, na konsystorzu 13 maja 1585 został mianowany przez Sykstusa V kardynałem diakonem, a Republika Wenecka nadała mu tytuł szlachecki. Był odtąd znany jako "Kardynał Montalto". Część starszych kardynałów protestowała przeciwko jego nominacji, uważając, że jest za młody. Alessandro okazał się jednak człowiekiem zdolnym i pracowitym. Spełnił pokładane w nim przez papieża nadzieje i szybko stał się jego głównym współpracownikiem. Od 28 grudnia 1585 do śmierci Sykstusa V (27 sierpnia 1590) sprawował funkcję generalnego superintendenta Stolicy Apostolskiej, czyli faktycznego władcy Państwa Kościelnego i szefa papieskiej dyplomacji, choć z racji młodego wieku do 1587 w obowiązkach pomagało mu kilku starszych kardynałów (Rusticucci, Bonelli i Azzolini). Został też gubernatorem Fermo (1586) i Città della Pieve (1589). Od marca 1589 aż do śmierci kierował pracami Kancelarii Apostolskiej. W latach 1587-1591 stał na czele legacji (prowincji) bolońskiej. Król Zygmunt III Waza w liście z 19 września 1589 mianował go kardynałem-protektorem Polski wobec Stolicy Apostolskiej. Był także kardynałem protektorem wielu zakonów w kurii.

Po śmierci Sykstusa V uczestniczył w czterech kolejnych konklawe w latach 1590-1592, jako przywódca kardynałów mianowanych przez Sykstusa V (tzw. sykstyńczyków). Wybrany w styczniu 1592 papież Klemens VIII był mu przychylny i w 1592 ponownie powierzył mu legację bolońską (kierował nią do 1605), a w 1596 powołał do Kolegium Kardynalskiego jego krewnego Andrea Baroni Peretti. W początkowej fazie pontyfikatu Klemensa VIII Alessandro Peretti był jednym z jego głównych doradców (razem z kardynałami Salviati i Pierbenedetti stał na czele Consulty), później jednak został odsunięty na dalszy plan przez papieskiego bratanka Pietro Aldobrandini. Na dwóch konklawe w 1605 Alessandro był jednym z liderów frakcji opozycyjnej wobec Aldobrandiniego. Pontyfikat Pawła V (1605-1621) z rodu Borghese przyniósł dalszą marginalizację kardynała Montalto, choć przez cały ten czas zachował niezwykle dochodowe, dożywotnio nadawane stanowisko wicekanclerza Kościoła. W 1620 przyjął święcenia kapłańskie i został konsekrowany na biskupa Albano. Uczestniczył w konklawe 1621, przewodząc niewielkiej już frakcji swoich zwolenników, nie odegrał jednak większej roli w jego trakcie. Zmarł w Rzymie w wieku 52 lat.

Alessandro Peretti był, podobnie jak wielu innych kardynałów w tym okresie, patronem sztuk. Po 1587 sfinansował ukończenie Villa Lante w Viterbo, z jej bogatymi ogrodami oraz freskami. W latach 1608-1621 z własnych pieniędzy sfinansował dokonaną przez Carlo Madernę przebudowę kościoła S. Andrea della Valle w Rzymie. Słynął także z działalności charytatywnej, a jego przedwczesna śmierć była opłakiwana przez rzymską biedotę. Hojność kardynała dla artystów i biednych spowodowała, że spadek po nim był obciążony sporymi długami, które stały się zaczątkiem finansowych problemów rodu Peretti i jego spadkobierców.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]