Alfabet rosyjski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Litery alfabetu rosyjskiego
litera nazwa dźwięk
Аа а a
Бб be b
Вв we w
Гг ge g
Дд de d
Ее je je
Ёё[1] jo jo
Жж że ż
Зз ze z
Ии i i
Йй i kratkoje j
Кк ka k
Лл el l, ł[2]
Мм em m
Нн en n
Оо o o
Пп pe p
Рр er r
Сс es s
Тт te t
Уу u u
Фф ef f
Хх ha ch
Цц ce c
Чч cze cz[3]
Шш sza sz
Щщ szcza szcz[4]
Ъъ twiordyj znak twardy znak
Ыы y y
Ьь miagkij
znak
znak
zmiękczający
Ээ e lub
e oborotnoje
e
Юю ju ju
Яя ja ja

Litera ъ w latach 20. i 30. XX st. była zamieniana apostrofem. Obecnie taki sposób oddawania litery ъ można spotkać w rękopisach osób starszych.

[edytuj] Litery usunięte w latach 1917-1918

Do czasu reformy rosyjskiej ortografii w latach 1917-18, a w publikacjach emigracyjnych jeszcze długo później, w języku rosyjskim oficjalnie funkcjonowały jeszcze 4 inne litery tj.:

  • Ѣѣ (jać - ros. ять) zastąpiona przez literę Е
  • Ѳѳ (fita - ros. фита) zastąpiona przez literę Ф
  • Іі (i diesiatiericznoje - ros. и десятеричное) zastąpiona przez literę И
  • Ѵѵ (iżyca - ros. ижица), już przed rewolucją używana do zapisu tylko jednego słowa (ros. мѵро tzn krzyżmo), zastąpiona przez И.

Także i obecnie litery te, choć rzadko, spotkać można niekiedy w rosyjskich tekstach. Dotyczy to zwłaszcza litery Ѣ, niegdyś powszechnej w rosyjskim piśmiennictwie, której usunięcie wzbudziło największe opory (pozostałe 3 usunięte z alfabetu litery używane były w niewielkiej ilości słów, głównie zapożyczeń). Użycie tego znaku ma nawiązywać do starych, przedrewolucyjnych tradycji, stąd litera ta pojawia się niekiedy np. w nazwach firm czy na znakach towarowych.

Przypisy

  1. w większości publikacji kropki odróżniające literę jo od je nie są zaznaczane
  2. wymowa pośrednia pomiędzy polskim l a ł (tzw, ł tylnojęzykowe, kresowe lub sceniczne)
  3. Wymowa bardziej miękka niż w języku polskim, bliższa ć
  4. Wymowa bliższa ś

[edytuj] Zobacz też

Commons in image icon.svg
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj
W innych językach