Aminotransferaza alaninowa
Aminotransferaza alaninowa (w skrócie AlAT, ALAT, ALT lub GPT od ang. glutamic pyruvic transferase) – narządowo niespecyficzny enzym (EC 2.6.1.2) indykatorowy, biorący udział w przemianach białek. Należy do aminotransferaz i katalizuje odwracalną reakcję przenoszenia grupy γ-aminowej L-alaniny na α-ketoglutaran z wytworzeniem kwasu pirogronowego i L-glutaminianu. Jest często wykorzystywany w diagnostyce chorób wątroby i dróg żółciowych[1].
Przyczyną wzrostu aktywności AlAT jak i AspAT mogą być:
- martwica mięśnia serca (zawał mięśnia sercowego, pourazowe uszkodzenie serca np. po zabiegach kardiochirurgicznych),
- choroby wątroby (zapalenia wątroby niezależnie od etiologii),
- uszkodzenie mięśni szkieletowych (jak np. zmiażdżenia kończyn, inne urazy, zapalenia mięśni, rzadziej dystrofia mięśniowa, rabdomioliza w przebiegu zatruć i stosowania niektórych leków, zwłaszcza z grupy statyn, czyli leków obniżających stężenie cholesterolu),
- stosowanie niektórych leków psychotropowych, jak np. agomelatyna, amisulpryd,
- intensywny, forsowny wysiłek fizyczny, trening siłowy[2] (wzrost poziomu obserwowany głównie u mężczyzn).
Z uwagi, że rutynowo określa się zarówno poziom AlAT jak i AspAT, do diagnostyki również weszło pojęcie wskaźnika de Ritisa, czyli stosunku AspAT do AlAT. W warunkach prawidłowych wskaźnik ten jest większy od jedności (a więc wartości AspAT są nieco wyższe od AlAT), natomiast spadek poniżej 0,9 silnie wskazuje na chorobę miąższu wątroby.
Aminotransferaza alaninowa cytosolowa przekształca pirogronian w alaninę, zaś mitochondrialna przekształca alaninę w pirogronian.
Spis treści |
Genetyka [edytuj]
Izoforma cytoplazmatyczna aminotranferazy alaninowej jest kodowana przez gen GPT znajdujący się na chromosomie 8 (8q24.3), a gen GPT2 znajdujący się na chromosomie 16 (16q12.1) odpowiada za kodowanie izoformy mitochondrialnej tego enzymu[3].
Zobacz też [edytuj]
Przypisy
- ↑ Andrzej Szczeklik: Choroby wewnętrzne. Stan wiedzy na rok 2011. Kraków: Medycyna Praktyczna, 2011, s. 800-801. ISBN 978-83-7430-289-0.
- ↑ Paul T. Giboney M.D., Mildly Elevated Liver Transaminase Levels in the Asymptomatic Patient, American Family Physician.
- ↑ GPT2 glutamic pyruvate transaminase (alanine aminotransferase) 2 [Homo sapiens] - Gene - NCBI
