Anabioza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Anabioza (gr. anabíosis - ożywianie)[1] – stan krańcowego obniżenia aktywności życiowej organizmu, zwykle w odpowiedzi na niekorzystne warunki środowiska naturalnego, jak np. zbyt wysoka albo niska temperatura, niedostatek tlenu czy też wody. Można ją zaobserwować głównie u organizmów prostych, takich, jak nicienie czy wrotki spośród zwierząt, mszaki w królestwie roślin czy też symbiotyczne porosty, a także bakterie tworzące formy przetrwalnikowe czy też protisty, a dokładniej pierwotniaki wytwarzające cysty. Zachodzi także u bardziej złożonych organizmów, takich jak dżdżownice[2].

W zależności od przyczyny wywołującej ten stan wyróżniane są[3]:

  • anhydrobioza – wywołana brakiem odpowiedniej ilości wody,
  • anoksybioza – wywołana niewystarczającą ilością tlenu,
  • encystacja – wywołana brakiem odpowiedniej ilości pożywienia,
  • osmobioza – wywołana zmianą ciśnienia osmotycznego w środowisku.

Nadmienić należy, że niesporczaki w tymże stanie przetrwać mogą rekordowo wysoką (151°C) i niską (-273°C) temperaturę[4]. Po ustaniu niekorzystnych warunków organizm wraca do aktywności.

Nazywana bywa także stanem śmierci pozornej[5].

Zjawisko to odkrył holenderski uczony Antonie van Leeuwenhoek w roku 1701[potrzebne źródło].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Wiem, językoznawstwo (pol.). [dostęp 10 lutego 2009].
  2. P. Schmidt. Anabiosis of the earthworm. „Journal of Experimental Zoology”. 27, s. 57-72, 1918. 
  3. Zoologia : bezkręgowce. T. 1. Red. nauk. Czesław Błaszak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009. ISBN 978-83-01-16108-8.
  4. Wiem (pol.). [dostęp 10 lutego 2009].
  5. Słownik wyrazów obcych Kopalińskiego. [dostęp 10 lutego 2009].