Andegawenowie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Andegawenowie (fr. d'Anjou) – nazwą tą określa się kilka rodów rządzących w Hrabstwie Andegawenii (fr. Anjou) – krainy w zachodniej Francji. Pierwsi Andegawenowie byli hrabiami Andegawenii od czasów karolińskich, zwie się ich także Ingelgerami, od protoplasty rodu Ingelgera. Druga dynastia andegaweńska była spokrewniona z pierwszą, ale zwana jest także od pewnego momentu Plantagenetami. Pozostałe rody andegaweńskie były młodszymi liniami królewskiego rodu Francji Kapetyngów.

Information icon.svg Zobacz też: Władcy Andegawenii.

Ingelgerowie[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Ingelgerowie.

Pierwsza dynastia andegaweńska wywodziła się z miejscowego możnowładztwa. Ich protoplastą był Ingelger. Jego syn Fulko I Rudy od 909 r. tytułował się hrabią Angers. Jego potomkowie wygaśli w linii męskiej w 1060 r. na Godfrydzie II Martelu. Zobacz: Genealogia potomków Ingelgera w: M.Marek, Genealogy.Eu]

Andegawenowie-Plantageneci[edytuj | edytuj kod]

Andegawenowie
Herb Andegawenowie
Kraj Francja, Anglia, Królestwo Jerozolimskie
Tytuły władcy Andegawenii
królowie Anglii
królowie Jerozolimy
Gałęzie Plantageneci

Andegawenię po Gotfrydzie II przejął Godfryd III Brodaty, syn Ermengardy d’Anjou (siostry Gotfryda II) i Gotfryda II z Gatinas. Nowa dynastia podzieliła się w I poł. XII w. na dwie linie, panujące w Jerozolimie i w Anglii:

Młodsze linie władców Francji[edytuj | edytuj kod]

Kapetyngowie[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Andegawenowie (Kapetyngowie).
Herb Kapetyngów Francuskich

Karol I Andegaweński, hrabia Andegawenii od 1246, syn króla Francji Ludwika VIII Lwa, w 1266 – przy poparciu papieskim pokonawszy zwolenników dynastii Hohenstaufów – został ogłoszony królem Sycylii i Neapolu. W 1282 utracił Sycylię na rzecz króla Aragonii. Karol II oddał w 1290 r. Andegawenię królom Francji. Jego potomkowie podzielili się na gałęzie:

  • Najstarsza linia wywodząca się od prawnuka Karola I – Karola Roberta – panowała od 1308 r. w królestwie Węgier. W 1320 r. Karol Robert poślubił Elżbietę, córkę Władysława I Łokietka. Popierał Polskę w jej walkach z Krzyżakami i Luksemburgami. Po śmierci Karola Roberta w 1342 r. tron objął jego syn Ludwik Węgierski, siostrzeniec i sojusznik Kazimierza III Wielkiego, jeden z najwybitniejszych władców Węgier. Po śmierci Kazimierza Wielkiego wstąpił w 1370 r. na tron Polski. Po Ludwiku Węgierskim tron polski objęła jego córka, Jadwiga Andegaweńska. Jej śmierć w 1399 r. zakończyła okres rządów Andegawenów w Polsce.
  • Młodsza linia wywodząca się Roberta Mądrego rządziła w Neapolu do 1381.
  • Najmłodsza rządziła w księstwie Durazzo (tereny dzisiejszej Albanii) w Neapolu (1381-1435) oraz przejściowo na Węgrzech (1385-1386). Ostatnia z rodu byłą królowa Neapolu Joanna II zmarła w 1435 r.

(Zobacz: Genealogia potomków Karola Andegaweńskiego w: M.Marek, Genealogy.Eu)

Genealogia[edytuj | edytuj kod]

Ludwik VIII Lew 
│
├─>Ludwik IX Święty
│  │
│  └─>Kapetyngowie, Walezjusze, Burbonowie
│
├─>Robert I d'Artois (1216-1250), hrabia d'Artois
│  │
│  └─>ród Artois
│
└─>Karol I Andegaweński (1226-1285), hrabia d'Anjou hrabia Maine, król Sycyli i Jerozolimy
  x 1) Beatrycze Prowansalska
  x 2) Małgorzata Burgundzka
  │
  ├1>Ludwik (1248-1248)
  │
  ├1> Blanka (1250-1269)
  │   x Robert III Flandryjski
  │
  ├1> Beatrycze (1252-1275)
  │   x Filip I de Courtenay, cesarz Bizancjum
  │
  ├1>Karol II Andegaweński (1254-1309), hrabia d'Anjou hrabia Maine, król Jerozolimy
  │  x Maria Węgierska
  │  │
  │  │   Linia Węgierska
  │  ├─>Karol Martel Andegaweński (1271-1295)
  │  │  x Klemencja Habsburg 
  │  │  │
  │  │  ├─>Karol Robert (1288-1342), król Węgier
  │  │  │  x 1) Maria Halicka
  │  │  │  x 2) Maria bytomska
  │  │  │  x 3) Beatrycze Luksemburska
  │  │  │  x 4) Elżbieta Łokietkówna
  │  │  │  │
  │  │  │  ├3>syn (1319-1319)
  │  │  │  │
  │  │  │  ├4>Karol (1321-1321)
  │  │  │  │
  │  │  │  ├4>Władysław (1324-1329)
  │  │  │  │
  │  │  │  ├4>Ludwik Węgierski (1326-1382), król Węgier i Polski
  │  │  │  │  x 1) Małgorzata Luksemburska
  │  │  │  │  x 2) Elżbieta Bośniaczka (1340-1387)
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  ├2>Maria (1368-1369)
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  ├2>Katarzyna Andegaweńska (1370-1378)
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  ├2>Maria Andegaweńska (1371-1395), królowa Węgier
  │  │  │  │  │  x Zygmunt Luksemburski
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  └2>Jadwiga Andegaweńska (1374-1399), król Polski
  │  │  │  │     x Władysław II Jagiełło, wielki książęlitewski, król Polski
  │  │  │  │     │
  │  │  │  │     └─>Elżbieta Bonifacja (1399)
  │  │  │  ├4>Andrzej Andegaweński (1327-1345), książę Kalabrii
  │  │  │  │  x Joanna I królowa Neapolu  
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  └─>Karol (1345-1348), książę Kalabrii
  │  │  │  │
  │  │  │  ├4>Katarzyna (zm. 1355)
  │  │  │  │  x Henryk II świdnicki
  │  │  │  │
  │  │  │  └4>Stefan Andegaweński (1332-1354), książę Transylwanii Słowenii, Kroatii i Dalmacji
  │  │  │     x Małgorzata Bawarska
  │  │  │     │
  │  │  │     ├─>Elżbieta Słoweńska (1352-1380)
  │  │  │     │  x Filip II z Tarentu
  │  │  │     │
  │  │  │     └─>Jan Słoweński (1354-1363)
  │  │  │
  │  │  ├─>Beatrycze (1290-1354)
  │  │  │  x Jan II delfin du Viennois
  │  │  │
  │  │  └─>Klemencja Węgierska (1293-1328)
  │  │     x Ludwik X Kłótliwy
  │  │
  │  ├─>Małgorzata Andegaweńska (1273-1299), hrabina d'Anjou iMaine
  │  │  x Karol de Valois
  │  │
  │  ├─>Ludwik z Tuluzy (1275-1298), biskup Tuluzy
  │  │
  │  │   Linia Neapolitańska
  │  ├─>Robert I Mądry (1277-1343), król Neapolu
  │  │  x 1)Jolanta Aragońska
  │  │  x 2)Sancha z Majorki
  │  │  │
  │  │  ├1>Karol (1298-1328), książę Kalabrii
  │  │  │  x 1)Katarzyna Habsburg
  │  │  │  x 2) Maria de Valois
  │  │  │  │
  │  │  │  ├1>Maria (1322-1328)
  │  │  │  │
  │  │  │  ├2>Joanna I z Neapolu (1326-1382), królowa Neapolu
  │  │  │  │  x 1) Andrzej Andegaweński
  │  │  │  │  x 2) Ludwik z Tarentu
  │  │  │  │  x 3) Jakub III król Majorki
  │  │  │  │  x 4) Otton Brunswick-Grubenhagen
  │  │  │  │
  │  │  │  ├2>Karol Martin (1327-1327)
  │  │  │  │
  │  │  │  └2>Maria (1328-1366)
  │  │  │     x 1) Karol z Durazzo
  │  │  │     x 2) Robert de Baux
  │  │  │     x 3) Filip II z Tarentu
  │  │  │
  │  │  └2>Ludwik (1301-1310)
  │  │
  │  │   Linia z Tarentu
  │  ├─>Filip I z Tarentu (1278-1332), książę Tarentu i Achai
  │  │  x 1) Tamara Angeloina 
  │  │  x 2) Katarzyna de Valois-Courtenay
  │  │  │
  │  │  ├1>Karol (1296-1315)
  │  │  │
  │  │  ├1>Filip (1297-1330)
  │  │  │  X Jolanta Aragońska
  │  │  │
  │  │  ├1>Malgorzata (1298-1340)
  │  │  │  X Gautier VI de Brienne, książę Aten 
  │  │  │
  │  │  ├1>Blanka (zm. 1338)
  │  │  │  X Raymond Beranger, hrabia d'Ampurias
  │  │  │
  │  │  ├1>Maria
  │  │  │
  │  │  ├2>Robert (1315-1364), książę Tarentu i Achai
  │  │  │  X Maria de Bourbon
  │  │  │
  │  │  ├2>Ludwik (1320-1362), król neapolu
  │  │  │  x Joanna I Neapolitańska
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Katarzyna (1347-1364)
  │  │  │  │
  │  │  │  └─>Franciszka (1349-1352)
  │  │  │
  │  │  ├2>Małgorzata (1325-1380)
  │  │  │  x Franciszek des Baux
  │  │  │
  │  │  ├2>Maria (zm. 1368) opatka Conversano
  │  │  │
  │  │  ├2>Joanna (zm. 1393)
  │  │  │  X Oshin Armeński
  │  │  │
  │  │  └2>Filip II z Tarentu(1329-1374), książę Tarentu
  │  │     X 1) Maria z Neapolu
  │  │     X 2) Elżbieta Słoweńska
  │  │     │
  │  │     ├1>Filip (1356)
  │  │     │
  │  │     ├1>Charles (1358)
  │  │     │
  │  │     ├1>Filip (1360)
  │  │     │
  │  │     ├1>syn (1362-1362)
  │  │     │
  │  │     ├1>syn (1364-1364)
  │  │     │
  │  │     └2>Filip (1371)
  │  │
  │  ├─>Blanka (1280-1310)
  │  │  x Jakub II Sprawiedliwy
  │  │
  │  ├─>Raymond Berenger (1281-1307)
  │  │
  │  ├─>Jan (1283)
  │  │
  │  ├─>Tristan (1284-1286)
  │  │
  │  ├─>Eleonora (1289-1341)
  │  │  x Fryderyk II Sycyliski
  │  │
  │  ├─>Maria (1290-1347)
  │  │  x 1) Sanczo I z Majorki
  │  │  x 2) Jakub de Ejerica
  │  │
  │  ├─>Piotr (1292-1315), hrabia Gravina
  │  │
  │  │   Linia z Durazzo
  │  ├─>Jan z Durazzo (1294-1336), książę Durazzo i Aten
  │  │  x 1) Matylda d'Avesnes
  │  │  x 2) Agnieszka de Périgord
  │  │  │
  │  │  ├2>Karol de Durazzo (1323-1348), książę Durazzo
  │  │  │  x Maria z Neapolu
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Ludwik (1343-1344)
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Joanna (1344-1387), książna Durazzo
  │  │  │  │  x 1) Ludwik Nawarski, hrabia de Beaumont
  │  │  │  │  x 2) Robert IV d'Artois, hrabia d'Eu
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Agnieszka (1345-1383)
  │  │  │  │  x 1) Cansignorio della Scala, pan Werony
  │  │  │  │  x 2) Jakub des Baux, książę Tarentu i Achai
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Klemencja (1346-1363)
  │  │  │  │
  │  │  │  └─>Malgorzata (1347-1412)
  │  │  │    X Karol III z Durazzo król Neapolu
  │  │  │
  │  │  ├2>Ludwik (1324-1362), hrabia Grainy
  │  │  │  X Małgorzata de Sanseverino
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Ludwik (1344)
  │  │  │  │
  │  │  │  ├─>Karol III z Durazzo król Neapolu (1345-1385), król Neapolu i Węgier
  │  │  │  │  X Małgorzata z Durazzo
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  ├─>Maria (1369-1371)
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  ├─>Joanna II z Neapolu (1373-1435)
  │  │  │  │  │  x 1) Wilhelm Habsburg
  │  │  │  │  │  x 2) Jakub II de Burbon-La Marche
  │  │  │  │  │
  │  │  │  │  └─>Władysław I z Neapolu (1377-1414)
  │  │  │  │     x 1) Konstancja de Clermont
  │  │  │  │     x 2) Maria de Lusignan
  │  │  │  │     x 3) Maria d'Enghien
  │  │  │  │
  │  │  │  └─>Agnieszka (zm. 1347)
  │  │  │
  │  │  ├2>Robert (1326-1356)
  │  │  │
  │  │  └2>Stefan (zm. 1328)
  │  │
  │  └─>Beatrycze (1295-1321)
  │     x 1) Azzo VIII d'Este
  │     x 2) Bertrand des Baux
  │
  ├1> Filip (1256-1277), książę Achai
  │   x Izabella de Villehardouin
  │
  ├1> Robert (1258-1265)
  │
  └1> Elżbieta (1261-1300)
      x Władysław IV Kumańczyk król Węgier

Walezjusze andegaweńscy[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Walezjusze.
Herb książąt Andegawenii z dynastii Walezjuszów andegaweńskich

Po śmierci Małgorzaty andegaweńskiej (1299) samodzielnym władcą Andegawenii został jej mąż, Karol Walezjusz, brat króla Francji Filipa IV Pięknego. W 1328 roku, w momencie objęcia francuskiego tronu przez Filipa VI (syna Karola Walezjusza), nastąpiło połączenie Andegawenii z domeną królewską. Andegawenię jako księstwo otrzymał w 1360 roku Ludwik I Andegaweński, syn króla Francji Jana II Dobrego[1]. Ludwik I w 1382 został adoptowany przez królową Neapolu Joannę I i przejął jej tytuł królewski. Faktycznie władzę w Neapolu w latach 1435-1442 sprawował tylko jego wnuk Rene Andegaweński. Ta linia Andegawenów wygasła na Karolu IV z Maine, tytularnym królu Neapolu w 1481. Przedstawiciele tej linii rządzili również w Lotaryngii w latach 1431-1473.(Zobacz: Genealogia potomków Ludwika I w: M.Marek, Genealogy.Eu).

Genealogia[edytuj | edytuj kod]

Ludwik I
(1339-1384)
książę Andegawenii
 
Maria z Blois-Châtillon
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Maria
(ur. 1370)
Ludwik II
(1377-1417)
książę Andegawenii
 
Jolanta Aragońska Karol
(1380-1404)
książę Tarentu
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Ludwik III
(1403-1434)
książę Andegawenii
 
Małgorzata Sabaudzka Maria
(1404-1463)
 
Karol VII Walezjusz
król Francji
Rene
(1409-1480)
król Neapolu
książę Andegaweniiksiążę Lotaryngii
 
Izabela Lotaryńska Jolanta
(1412-1440)
 
Franciszek I Bretoński Karol III
(1414-1472)
hrabia Maine
 
Izabela
z Luxemburga-Saint-Pol
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Izabela
 
Jan II
(1425-1470)
książę Lotaryngii
 
Maria Burbon Ludwik
(1427-1445)
markiz Pont-à-Mousson
Mikołaj
(1428-1430)
Jolanta
(1428-1483)
 
Fryderyk II
hrabia Vaudémont
Małgorzata
(1429-1482)
 
Henryk VI Lancaster
Crown of Saint Edward (Heraldry).svg
 
 

(1431-1432)
 
Ludwika
(1436-1438)
Anna
(1437-1450)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Izabela
(1445-1446)
Rene
(1446-1450)
Izabela
(1447-1448)
Mikołaj I
(1448-1473)
książę Lotaryngii
Joanna z Vaudémont
 
Karol IV
(1436-1481)
książę Andegawenii
Ludwika
(1445-1477)
 
Jakub Armaniacki
książę Nemours
 
 

Przypisy

  1. J. E. Morby, Dynastie świata, Kraków 1995, s. 135.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]