Andriej Razumowski
| Andriej Razumowski | |
Andriej Razumowski w 1776 r. Obraz Alexandra Roslina. |
|
| Data i miejsce urodzenia | 2 listopada 1752 Sankt Petersburg |
| Data i miejsce śmierci | 23 września 1836 Wiedeń |
| Ambasador Rosji w Austrii | |
| Okres urzędowania | od 1790 do 1799 |
| Ambasador Rosji w Austrii | |
| Okres urzędowania | od 1801 do 1806 |
Książę Andriej Kiryłłowicz Razumowski (ur. 2 listopada 1752 w Petersburgu, zm. 23 września 1836 w Wiedniu) – dyplomata rosyjski. Jego ojcem był Cyryl Razumowski (1728-1803), ostatni kozacki hetman Lewobrzeżnej Ukrainy i prezydent Rosyjskiej Akademii Nauk.
W 1769 roku rozpoczął służbę we flocie rosyjskiej, w której pozostał do 1775 roku, kiedy to wstąpił do służb dyplomatycznych. Wywołał skandal na dworze petersburskim, romansując z Wilhelminą (Natalią Aleksiejewną), pierwszą żoną następcy tronu Pawła (przyszłego cara Pawła I, którego był przyjacielem). Rozwścieczona cesarzowa Katarzyna II wysłała go do Włoch. Wilhelmina zmarła wkrótce przy porodzie. Od 1777 roku posłował w Neapolu. Dzięki jego staraniom flota rosyjska mogła stacjonować na Sycylii.
Spis treści |
Poseł w Sztokholmie [edytuj]
Do 1786 był posłem w Kopenhadze, a w latach 1786-1788 rosyjskim posłem w Sztokholmie. Jego dom w stolicy Szwecji był siedzibą konspiracji przeciw umocnieniu władzy królewskiej, czego dokonać próbował król szwedzki Gustaw III.
Dnia 4 stycznia 1788 ambasador francuski Jean-Pierre-François de Gaussen meldował do Wersalu i ministra Montmorina:
„Pan Razumowski pracuje od świtu do nocy. Jego dom jest miejscem spotkań wszystkich znanych wrogów króla Szwecji, i stąd zamierzają oni rozjechać się do prowincji, żeby tam roznieść ogień nieporządku i buntu”.
13 czerwca 1788 roku Razumowski przekazał Gustawowi III notę swojego rządu, w której zawarte było niezręczne sformułowanie o sprzeczności interesów obu państw, dało to władcy szwedzkiemu pretekst do wystosowaniu 23 czerwca ultimatum, w celu rozpętania wojny.
Poseł w Wiedniu [edytuj]
Ambasadorem w Wiedniu był od 6 grudnia 1790 do 4 grudnia 1799. Sprawował swoje obowiązki do 1806 z przerwą w latach 1799-1801. Odegrał znaczącą rolę w uzgodnieniach dotyczących II i III rozbioru Polski i w okresie wojen napoleońskich. W 1793 został odznaczony Orderem św. Aleksandra Newskiego. Za zręczne prowadzenie rozmów podczas kongresu wiedeńskiego (1815) otrzymał tytuł książęcy. Był konserwatystą i wrogiem rewolucji francuskiej, a także zwolennikiem interwencji we Francji w obronie interesów Ludwika XVI.
Podczas pobytu w austriackiej stolicy stał się jednym z najgorętszych miłośników muzyki Ludwiga van Beethovena, który poświęcił mu V i VI symfonię oraz trzy kwartety smyczkowe (Opus 59 nr 1-3). Razumowski był także zaprzyjaźniony z Józefem Haydnem i Wolfgangiem Amadeuszem Mozartem.
Życie prywatne [edytuj]
Uwodził najpiękniejsze kobiety w Europie, w tym nawet królową Neapolu Marię Karolinę Habsburżankę.
Później, w czasie pobytu w Wiedniu, ożenił się z młodszą o ponad trzydzieści lat hrabianką Konstancją Thürheim (1785-1867), pochodzącą ze starej szwabskiej szlachty. Pod jej wpływem przeszedł na katolicyzm.
Bibliografia [edytuj]
- Zbigniew Anusik, Dyplomacja szwedzka wobec kryzysu monarchii we Francji w latach 1787-1792, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego Łódź 2000, s. 181-182, 188-189, 539.
- Ludwig Heinrich Buchholtz, Powstanie kościuszkowskie w świetle korespondencji posła pruskiego w Warszawie, z rękopisu przełożył, wstępem i przypisami opatrzył Henryk Kocój, Warszawa 1983, s. 251.
- http://www.rosja.osman.livenet.pl/postacie.html
- Elwira Watała, Miłosne igraszki rosyjskich caryc, Oficyna wydawnicza RYTM Warszawa 2006, s. 483.

