Andrzej Bobola

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Święty
Andrzej Bobola (SJ)
prezbiter i męczennik
Bobola.jpg
Data urodzenia 30 listopada 1591
Strachocina
Data śmierci 16 maja 1657
Janów (Białoruś)
Kościół / wyznanie rzymskokatolicki
Data beatyfikacji 30 października 1853
Data kanonizacji 17 kwietnia 1938
Rzym
przez Piusa XI
Wspomnienie 16 maja
Patron Polski, a także: archidiecezji warszawskiej,archidiecezji białostockiej i warmińskiej, diecezji: płockiej, drohiczyńskiej, łomżyńskiej, pińskiej, oraz kolejarzy.
Szczególne miejsca kultu Sanktuarium św. Andrzeja Boboli w Warszawie, Strachocina
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons
Relikwiarz Andrzeja Boboli w krypcie kościoła św. Kazimierza w Wilnie

Andrzej Bobola, SJ herbu Leliwa (ur. 30 listopada 1591 w Strachocinie k. Sanoka, zm. 16 maja 1657 w Janowie Poleskim) – polski duchowny katolicki, jezuita, misjonarz, kaznodzieja, męczennik, święty Kościoła katolickiego, autor tekstu ślubów lwowskich króla Jana Kazimierza. Jeden z patronów Polski.

Spis treści

[edytuj] Życiorys

Święty Andrzej Bobola urodził się prawdopodobnie 30 listopada 1591 r. w Strachocinie. Jego ojciec Mikołaj Bobola był dzierżawcą sołectwa strachocińskiego, wchodzącego w skład dóbr królewskich. W 1606 r., gdy rozpoczynał studia, zginął jego kuzyn Wojciech Bobola w bitwie pod Moskwą. W latach 1606-1611 studiował w szkole jezuickiej w Braniewie, następnie (31 lipca 1611 roku) wstąpił do tego zakonu i nowicjat odprawił w Wilnie. Mistrzem – spowiednikiem św. Andrzeja Boboli w nowicjacie. był ks. Wawrzyniec Bartilius, (1569-1635) jezuita, filozof i teolog.

Śluby zakonne złożył 31 lipca 1613. W latach 1613-1616 studiował filozofię na Uniwersytecie Wileńskim; w latach 1618-1622 studiował tam również teologię, nie zdał jednak ostatniego, najważniejszego egzaminu. 12 marca 1623 otrzymał święcenia kapłańskie.

Przez rok był rektorem kościoła w Nieświeżu (1623-1624), gdzie wspólnie z księciem Albrechtem Stanisławem Radziwiłłem dążył do uroczystego uznania w ślubowaniach przez Króla Polski, Matki Bożej Królową Polski, co zostało spełnione we Lwowie 1 kwietnia 1656 r. W latach 1624-1630 był kaznodzieją i spowiednikiem w kościele św. Kazimierza w Wilnie. Sprawował też funkcje rektora i doradcy prepozyta w tym kościele.

2 czerwca 1630 złożył profesję (ślubowanie) czterech ślubów zakonnych w kościele św. Kazimierza w Wilnie, po czym został superiorem (przełożonym) domu zakonnego w Bobrujsku w latach 1630-1633. Następnie pracował w Płocku (1633-1636) i (1637-1638) jako prefekt kolegium i kaznodzieja, w Warszawie jako kaznodzieja (1636-1637)[1]. Kolejne cztery lata (1638-1642) spędził w Łomży, będąc doradcą rektora, kaznodzieją i dyrektorem szkoły humanistycznej. W okresie od 1642-1646 przebywał w Pińsku i okolicach prowadząc rozwiniętą działalność ewangelizacyjną, a w latach 1646-1652 ze względów zdrowotnych przebywał w Wilnie, przy kościele św. Kazimierza, głosząc kazania i prowadząc wykłady oraz misje. Wrócił ponownie na ziemię pińską, podejmując szeroko zakrojoną ewangelizację – znany jest jako apostoł Pińszczyzny.

16 maja 1657 podczas powstania Chmielnickiego dostał się we wsi Mohilno w ręce Kozaków. Zamęczono go w okrutny sposób na śmierć w rzeźni w Janowie Poleskim.

[edytuj] Kult

Figura św. Andrzeja Boboli przed warszawskim sanktuarium

O kanonizację Świętego Andrzeja Boboli zabiegał o. Marcin Godebski - rektor kolegium jezuickiego w Pińsku i Aleksander Wyhowski - biskup łucki. 30 października 1853 został beatyfikowany, a 17 kwietnia 1938 kanonizowany przez papieża Piusa XI. 16 maja 1957 roku Pius XII promulgował encyklikę Invicti athletae Christi w trzechsetną rocznicę męczeństwa św. Andrzeja Boboli.

Zmumifikowane naturalnie zwłoki Boboli przez długie lata otaczane były czcią w kościele parafialnym w Połocku. W 1922 bolszewicy zabrali je jako osobliwość (z racji dobrego stanu mumifikacji) do Gmachu Higienicznego Wystawy Ludowego Komisariatu Zdrowia. W maju 1924 relikwie – jako rodzaj "zapłaty" za pomoc w czasie głodu – przekazano Stolicy Apostolskiej. Od 17 czerwca 1938 znajdują się w Warszawie. 17 kwietnia 1988 złożono je w nowo wybudowanym Sanktuarium św. Andrzeja Boboli przy ul. Rakowieckiej.

Sanktuarium św. Andrzeja znajduje się również w Strachocinie.

Od 16 maja 2002 r. św. Andrzej Bobola jest drugorzędnym patronem Polski. Jest również patronem m.in. archidiecezji warszawskiej i warmińskiej.

Święto liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 16 maja.

[edytuj] Stanowisko Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego

Działalność Andrzeja Boboli jest odbierana bardzo negatywnie przez Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny, dla którego jest on symbolem prześladowań i represji wobec tych wyznawców prawosławia, którzy po wprowadzaniu w życie postanowień unii brzeskiej odmawiali przejścia na katolicyzm. Według określenia teologa prawosławnego Michała Klingera, "jego praca apostolska miała znamiona prozelityzmu i sprowadzała się do przeciągania prawosławnych na katolicyzm"[2]. Z tego względu środowiska związane z Polskim Autokefalicznym Kościołem Prawosławnym sceptycznie odniosły się do decyzji polskiego Kościoła katolickiego, uznającego Andrzeja Bobolę patronem Polski, twierdząc że próby skatolicyzowania prawosławnej ludności Rzeczypospolitej, które podejmował usilnie Andrzej Bobola, zrodziły tendencje odśrodkowe w postaci m.in. powstań kozackich, przyczyniając się w rezultacie do upadku państwa[2].

[edytuj] Zobacz też

Portal Święci
Portal:
Święci
Portal Katolicyzm
Portal:
Katolicyzm
Commons in image icon.svg
  W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Kościoły św. Andrzeja Boboli w Polsce

Przypisy

  1. ↑ Kalendarium życia Andrzeja Boboli w serwisie opoka.org.pl
  2. ↑ 2,0 2,1 Nie nasz patron, "Przegląd Prawosławny", nr 6(204), czerwiec 2002, ISSN 1230-1078, ss.21–22

[edytuj] Bibliografia

  • Jan Poplatek SJ: "Błogosławiony Andrzej Bobola Towarzystwa Jezusowego. Życie-męczeństwo-kult.", Wyd. Apostolstwa Modlitwy, Kraków, 1936, s.336
  • Invicti athletae Christi - encyklika Ojca Św. Piusa XII z 16 maja 1957
  • Antoni Gorzandt SJ: "Mój święty patron ", Wyd. Kurii Biskupiej w Lublinie, Lublin, 1988
  • Zbigniew Mikołejko: "Św. Andrzej Bobola. Ekumena we krwi", w: tenże, "Żywoty świętych poprawione", Warszawa 2001 i 2004, Wydawnictwo W.A.B., s. 252-257
  • Mirosław Paciuszkiewicz SJ: "Pod patronatem Św. Andrzeja Boboli", Oficyna Przeglądu Powszechnego, Warszawa, 1989
  • Praca zbiorowa pod redakcją M. Paciuszkiewicza SJ: "Będę jej głównym patronem. O św. Andrzeju Boboli.", Warszawa, 1992
  • Mirosław Paciuszkiewicz SJ: "Znów o sobie przypomniał. Św. Andrzej w Strachocinie", Oficyna Przeglądu Powszechnego, Warszawa, 1996
  • Jacek Bolewski SJ, Wacław Oszajca SJ: "Rok u boku Św. Andrzeja Boboli. Nabożeństwa - Nowenna - Modlitwy.", Wydawnictwo WAM Księża Jezuici, Kraków, 1999
  • Tomasz Adamiak: "Strachocina. Zarys dziejów parafii. ", Strachocina, 2001
  • "The incorrupted body of St. Andreas Bobola" - część eseju "The Juxtamortal Dream" na temat tzw. "Near-Death Experiences" (NDEs)
  • K. Borowski "Słownik polskich świętych.", Oficyna wydawnicza "Impuls", Kraków, 1995
  • Ks. Stanisław Kania: "Św. Andrzej Bobola", Biblioteka myślącego człowieka, Rajszew, 2007

[edytuj] Źródła

[edytuj] Literatura uzupełniająca

p • d • e
Katoliccy patroni Polski
Współcześni
Główni patroni Polski
Drugorzędni patroni Polski
św. Stanisław Kostka • św. Andrzej Bobola
Historyczni
Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Andrzej_Bobola&oldid=29532280”
Osobiste
Przestrzenie nazw

Warianty
Działania
Nawigacja
Dla czytelników
Dla wikipedystów
Narzędzia
Drukuj lub eksportuj
W innych językach