Antoni Rehman

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Antoni Rehman
Data i miejsce urodzenia 13 maja 1840
Kraków
Data i miejsce śmierci 13 stycznia 1917
Lwów
Zawód geograf, geomorfolog, geobotanik, podróżnik
Tytuł profesor
Alma Mater Uniwersytet Jagielloński
Uczelnia Uniwersytet Lwowski
Rodzice Józef Rehman, Anna z Piotrowskich Rehman
Dzieci Maria Wanda Rehman
Krewni i powinowaci Stanisław Rehman (brat)

Antoni Rehman (ur. 13 maja 1840 w Krakowie, zm. 13 stycznia 1917 we Lwowie) – polski geograf, geomorfolog, geobotanik i podróżnik. Związany swą pracą naukową z Krakowem i Lwowem. W publikacjach niemieckojęzycznych można spotkać także: Anton Rehmann. Niesłusznie uważany czasem za botanika austriackiego ze względu na to, iż Lwów w owych czasach znajdował się pod okupacją austriacką. Mimo to prawdą jest, że publikował dużo w języku niemieckim oraz w czasopismach austriackich.

Był synem Józefa (ur. 1812, zm. 1882, mistrza kominiarskiego) i Anny z Piotrowskich. W latach 1860-1863 studiował nauki przyrodnicze i geografię na Uniwersytecie Jagiellońskim, gdzie w 1864 uzyskał doktorat filozofii w zakresie botaniki. W 1865 badał stepy Podola, brzegi Dniestru i Czarnohory, a w latach 1866-1867 specjalizował się w anatomii roślin w Monachium u prof. Carla Wilhelma Naegelego. W 1868 odbył podróż po południowej Rosji, a w 1869 habilitował się w Uniwersytecie Jagiellońskim z zakresu anatomii roślin.

Od 1882 profesor Uniwersytetu Lwowskiego. W latach 1884-1897 wykładał botanikę na Akademii Medycyny Weterynaryjnej we Lwowie. W latach 18731874 odbył podróż na Kaukaz i Krym, 18751877 i 18791880 — po Afryce Południowej, gdzie badał m.in. ziemie Buszmenów, Hotentotów, Zulusów i ludów Bantu.

Profesorem zwyczajnym Uniwersytetu Lwowskiego był od 1887, w roku akademickim 1887/1888 pełnił funkcję dziekana Wydziału Filozoficznego. Był członkiem Komisji Fizjograficznej (od 1865) Akademii Umiejętności[1], Towarzystwa Przyrodników im. Mikołaja Kopernika (1888-1889 prezes). W 1910 r. przeszedł na emeryturę.

Podczas swojej pracy oraz podróży zgromadził olbrzymi materiał zielnikowy. Do dziś jego kolekcje znajdują się w herbariach na całym świecie, z czego najważniejsze w Krakowie oraz we Lwowie.

Opisał wiele nowych taksonów roślin m.in. w 1868 r. bylicę piołun w odmianie pienińskiej (Artemisia absinthium L. var. calcigena Rehm.) obecnie uznawaną za endemit w Pieninach i uwzględnioną na "Czerwonej liście roślin i grzybów Polski". Interesował się jako jeden z pierwszych polskich uczonych geografią roślin[2].

Był bratem Stanisława, mistrza kominiarskiego, krakowskiego działacza społecznego. Córka Antoniego Rehmana, Maria Wanda (ur. 1888, zm. 1967), wyszła za mąż za historyka literatury Zygmunta Łempickiego.

Wydał książki:

  • Szkice z podróży do południowej Afryki (1881)
  • Echa z południowej Afryki (1884)
  • Tatry pod względem fizyczno-geograficznym (1895)
  • Niżowa Polska opisana pod względem fizyczno-geograficznym (1904)[3]

Przypisy

  1. Piotr Köhler: Botanika w Towarzystwie Naukowym Krakowskim, Akademii Umiejętności i Polskiej Akademii Umiejętności (1815-1952).. Kraków 2002.
  2. Alicja Zemanek, Bohdan Zemanek, Wkład Antoniego Rehmana (1840-1917) w rozwój polskiej geografii roślin, "Kwartalnik Historii Nauki i Techniki", 1991, nr 2, s.51-65.
  3. Antoni Rehman: Niżowa Polska opisana pod względem fizyczno-geograficznym. Lwów: Drukarnia Ludowa, 1904, s. 352.