Arnošt Lustig

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Arnošt Lustig (2009)

Arnošt Lustig (ur. 21 grudnia 1926, Praga, zm. 26 lutego 2011, tamże) – czeski pisarz i publicysta pochodzenia żydowskiego.

Życie[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny drobnego kupca. Szkołę podstawową ukończył w rodzinnym mieście, tu też zaczął naukę w gimnazjum, z którego jednak wyrzucono go w 1941 roku jako Żyda. Uczył się zawodu krawca. W listopadzie 1942 wywieziono go do obozu przejściowego w Terezínie; więziony był później w obozie Auschwitz-Birkenau i w Buchenwaldzie. W kwietniu 1945 niemal cudem uciekł z transportu śmierci. Do końca wojny ukrywał się w Pradze. Od roku 1946 studiował dziennikarstwo w Wyższej Szkole Nauk Społecznych i Politycznych (Vysoká škola politických a sociálních věd). W 1948 był w Izraelu sprawozdawcą dzienników „Lidové noviny” i „Zemědělské noviny” podczas pierwszej wojny arabsko-izraelskiej. Potem pracował jako redaktor w Radiu Czechosłowackim, w tygodniku "Mladý svět" i jako scenarzysta filmowy. Po inwazji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację w sierpniu 1968 zmuszony był opuścić rodzinny kraj. Najpierw wyjechał do Jugosławii, gdzie pracował w wytwórni filmowej w Zagrzebiu jako scenarzysta, później mieszkał w Izraelu (1968-1969), w końcu w 1970 osiadł w USA, gdzie wykładał na wyższych uczelniach, m.in. od roku 1973 na Washington American University. W 1995 został redaktorem naczelnym czeskiej wersji pisma "Playboy".

W 2000 został odznaczony Medalem Za Zasługi I stopnia.

Dzieło[edytuj | edytuj kod]

2 IV 2009

Niemal całe jego dzieło poświęcone jest tematyce Holokaustu.

Wybrane utwory[edytuj | edytuj kod]

  • Noc a naděje, 1957 (opowiadania)
  • Démanty noci, 1958 (opowiadania).
  • Ulice ztracených bratří, 1959 (opowiadania)
  • Můj známý Vili Feld, 1961 (mikropowieść)
  • První stanice štěstí, 1961 (opowiadania)
  • Dita Saxová, 1962 (powieść)
  • Nikoho neponížíš, 1963 (opowiadania)
  • Modlitba pro Kateřinu Horovitzovou, 1964 (powieść)
  • Propast, 1966 (powieść)
  • Hořká vůně mandlí, 1968 (opowiadania)
  • Miláček, 1969 (powieść)
  • Nemilovaná: Z deníku sedmnáctileté Perly Sch., 1978 (powieść)
  • Colette: Dívka z Antverp, 1992 (powieść)
  • Tanga: Dívka z Hamburku, 1992 (powieść)
  • Oheň na vodě', 1998 (opowiadania)

Adaptacje[edytuj | edytuj kod]

Wiele utworów Lustiga doczekało się adaptacji filmowych i telewizyjnych, najwybitniejszą z nich są Diamenty nocy (1964, Démanty noci) w reżyserii Jana Němca, który wcześniej nakręcił według opowiadania pisarza krótkometrażowy film Dla chleba (1960, Sousto). Ponadto na podstawie prozy Lustiga powstał Transport z raju (1963, reż, Zbyněk Brynych), Modlitwa za Kateřinę Horovitzovą (1965, reż. Antonín Moskalyk), Dita Saxova (1967, reż. Antonín Moskalyk, z Krystyną Mikołajewską w roli tytułowej) i Colette (2013, reż. Milan Cieslar).

Nagrody i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Recepcja polska[edytuj | edytuj kod]

  • Czarny lew, przeł. Cecylia Dmochowska, Warszawa 1959 (opowiadania z dwu pierwszych tomów nowelistycznych pisarza)
  • Ulica zaginionych braci, przeł. Cecylia Dmochowska, Warszawa 1963 (tom opowiadań)
  • Nie będzie poniżonych, przeł. Zdzisław Hierowski, Warszawa 1965 (tom opowiadań)
  • Niekochana. Z dziennika siedemnastoletniej Perły Sch, przeł. Jan Stachowski, Kraków 2004 (powieść)

Przypisy

  1. Cena Franze Kafky (cz.). SPOLEČNOST FRANZE KAFKY. [dostęp 2014-09-19].

Literatura[edytuj | edytuj kod]