Arsenał Miejski we Wrocławiu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Arsenał Miejski we Wrocławiu
Obiekt zabytkowy nr rej. 1 z 28.11.1947 i 14 z 23.10.1961
Arsenał Miejski we Wrocławiu
Arsenał Miejski we Wrocławiu
Państwo  Polska
Miejscowość Wrocław
Adres ul. Cieszyńskiego 9
50-136 Wrocław
Styl architektoniczny gotycki
Rozpoczęcie budowy 1459
Ukończenie budowy XVII w.
Odbudowano 2000 odbudowa skrzydła południowego
Właściciel Muzeum Miejskie Wrocławia
Położenie na mapie Wrocławia
Mapa lokalizacyjna Wrocławia
Arsenał Miejski
Arsenał Miejski
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Arsenał Miejski
Arsenał Miejski
Ziemia 51°06′46,49″N 17°01′35,53″E/51,112914 17,026536
Jeden z eksponatów na placu przed Arsenałem Miejskim we Wrocławiu
Zbroja rycerska w Muzeum Militariów we Wrocławiu
Herb Wrocławia na ścianie Arsenału

Arsenał Miejski we Wrocławiu – (znany również jako Arsenał Wrocławski albo Arsenał Mikołajski) gotycki budynek arsenału mieszczący się przy ul. Cieszyńskiego 9, na wrocławskim Starym Mieście.

Historia Arsenału we Wrocławiu[edytuj | edytuj kod]

Wrocławski arsenał powstał wcześniej niż podobne do niego obiekty w Krakowie, Warszawie, Berlinie czy Wiedniu. Istniejąca od 1459 roku budowla ulokowana została w pobliżu Bramy Mikołajskiej i nazywana jest czasem Arsenałem Mikołajskim.

Budynek początkowo służył jako spichlerz do gromadzenia zapasów zboża w razie oblężenia miasta. Od XVI wieku przeniesiono do niego skład broni, nie mieszczący się w piwnicach Ratusza, w budynku Małej Wagi na Rynku i na murach miejskich. Budynek zaczęto nazywać zeughaus (cekhauz) i przechowywano w nim m.in. działa, kule, broń palną ręczną oraz drzewcową.

W obrębie dziedzińca między spichlerzem a XIV-wiecznymi murami wznoszone były stopniowo kolejne obiekty – wozownia, kuźnia i rusznikarnia. Na terenie cekhauzu nie przechowywano prochu – trzymany był w specjalnie wybudowanej do tego celu baszcie.

Obecny wygląd cekhauz uzyskał w latach dwudziestych XVII wieku. Jako ostatni wzniesiono trzyosiowy budynek bramny, który wypełnił przestrzeń pomiędzy skrzydłem wschodnim a spichlerzem. Z tego okresu pochodzi także kamienna, manierystyczna obudowa studni na dziedzińcu.

W okresie dominacji pruskiej, w styczniu 1742 roku, król Fryderyk II ogłosił Wrocław twierdzą i zadecydował o przekształceniu arsenału w magazyny wojskowe. Murki i stalowe ogrodzenie odtwarzają zarys trójskrzydłowego, czterokondygnacyjnego budynku, który przetrwał do bombardowań Wrocławia w 1945 roku.

Rozkład budynków arsenału[edytuj | edytuj kod]

Obecnie arsenał ma zarys czworoboku 73 x 55 m z dziedzińcem w środku. Taki układ powstawał stopniowo przez dobudowywanie kolejnych skrzydeł. Najstarsze jest skrzydło południowe wzniesione w 1459 r., północne ukończono rok później, a rozbudowano na przełomie XV/XVI w., zachodnie powstało w 1570 r., a wschodnie w XVII w[1].

Arsenał we Wrocławiu obecnie[edytuj | edytuj kod]

Arsenał jest obecnie oddziałem Muzeum Miejskiego Wrocławia. W północnym i wschodnim skrzydle znajduje się Muzeum Militariów, w starym spichlerzu od 2001 roku ma swoją siedzibę Muzeum Archeologiczne i Archiwum Budowlane Muzeum Architektury.

W czworobocznej baszcie mieści się siedziba Bractwa Kurkowego Miasta Wrocławia. Arsenał jest również miejscem organizowania wielu imprez kulturalnych, m.in. corocznego festiwalu muzyki kameralnej Wieczory w Arsenale.

Przypisy

  1. Bukowski Marcin, 1974: Arsenał wrocławski. Dolnośląskie Towarzystwo Społeczno-Kulturalne. Wrocław, strona 27.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Zygmunt Antkowiak, Wrocław od A do Z, Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1991 ISBN 83-04-03723-8
  • Teresa Kulak, Wrocław. Przewodnik historyczny. A to Polska właśnie, Wrocław, Wydawnictwo Dolnośląskie, 1997 ISBN 83-7023-575-1
  • Andrzej Wiącek, Arsenał Wrocławski – miejsce mało uczęszczane, Turysta Dolnośląski 3/2006 [1]
  • Marek Burak, Arsenał Wrocławski - przewodnik historyczny, wydanie II poprawione i uzupełnione, Muzeum Miejskie Wrocławia, 2012 ISBN 978-83-89551-76-4

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]