Asymetryczna epoksydacja Sharplessa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Asymetryczna epoksydacja Sharplessa - enancjoselektywna reakcja chemiczna alkoholi allilowych z wodoronadtlenkiem tert-butylu wobec odpowiedniego enancjomeru winianu dietylu (DET) oraz tytanianu tetraizopropylu Ti(OiPr)4, której produktem są 2,3-epoksyalkohole[1][2].

Reakcję odkrył w 1980 roku chemik amerykańskiego pochodzenia K. Barry Sharpless, który w 2001 roku otrzymał nagrodę Nobla za osiągnięcia w asymetrycznej katalizie utleniania związków nienasyconych.

Epoksydacja Sharplessa

Rolę utleniacza pełni wodoronadtlenek tert-butylu, natomiast na enancjoselektywność reakcji wpływa kompleks winianu dietylu oraz tytanianu tetraizopropylu, który pełni rolę katalizatora[3][4]. Dzięki sitom molekularnym 3Å ilość potrzebnego katalizatora wynosi jedynie 5-10 %molowego[5].

Reakcja ta została omówiona w kilku pracach przeglądowych[6][7][8][9].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Tsutomu Katsuki, K. Barry Sharpless. The first practical method for asymmetric epoxidation. „J. Am. Chem. Soc.”. 102 (18), s. 5974–5976, 1980. doi:10.1021/ja00538a077. 
  2. J. Gordon Hill, K. Barry Sharpless, Christopher M. Exon, Ronald Regenye. ENANTIOSELECTIVE EPOXIDATION OF ALLYLIC ALCOHOLS: (2S,3S)-3-PROPYLOXIRANEMETHANOL. „Organic Syntheses”. 63, s. 66, 1985. 
  3. Scott S. Woodard, M. G. Finn, K. Barry Sharpless. Mechanism of asymmetric epoxidation. 1. Kinetics. „J. Am. Chem. Soc.”. 113 (1), s. 106-113, 1991. doi:10.1021/ja00001a018. 
  4. M. G. Finn, K. Barry Sharpless. Mechanism of asymmetric epoxidation. 2. Catalyst structure. „J. Am. Chem. Soc.”. 113 (1), s. 113-126, 1991. doi:10.1021/ja00001a019. 
  5. Yun Gao, Janice M. Klunder, Robert M. Hanson, Hiroko Masamune i inni. Catalytic asymmetric epoxidation and kinetic resolution: modified procedures including in situ derivatization. „J. Am. Chem. Soc.”. 109 (19), s. 5765–5780, 1987. doi:10.1021/ja00253a032. 
  6. R. A. Johnson, K. B. Sharpless. „Comp. Org. Syn.”. 7, s. 389-436, 1991. 
  7. E. Hüft, K. B. Sharpless. „Top. Curr. Chem.”. 164, s. 63-77, 1993. 
  8. T. Katsuki, V. S. Martin. „Org. React.”. 48, s. 1-300, 1996. 
  9. A. Pfenninger. Asymmetric Epoxidation of Allylic Alcohols: The Sharpless Epoxidation. „Synthesis”, s. 89-116, 1986. doi:10.1055/s-1986-31489. 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]