Atrazyna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Atrazyna
Atrazyna
Atrazyna
Nazewnictwo
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C8H14ClN5
Masa molowa 215,68 g/mol
Wygląd bezbarwne ciało stałe
Identyfikacja
Numer CAS 1912-24-9
PubChem 2256[3]
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Atrazynaorganiczny związek chemiczny z grupy triazyn. Stosowana jako herbicyd (tzw. herbicyd triazynowy) do zwalczania chwastów w uprawie kukurydzy.

Jest inhibitorem PSII. Jest analogiem plastochinolu i działa poprzez usunięcie wtórnego akceptora elektronów QB z jego miejsca wiązania na białko D1. Można wykorzystywać ją w celu badania przepływu elektronów jedynie przez cyt b6f→PSI (w obecności odpowiedniego donora elektronów)[potrzebne źródło].

Użycie atrazyny zostało zakazane na terenie państw Unii Europejskiej z początkiem roku 2005 ze względu na przekroczenie norm stężeń tego pestycydu w wodach gruntowych. Wiele krajów zabroniło stosowania atrazyny znacznie wcześniej: Włochy, Niemcy – 1991; Dania, Finlandia, Szwecja – 1994. Jak wykazują cytowane badania, zaniechanie używania atrazyny w Niemczech i we Włoszech nie spowodowało zmian w uzyskiwanej wydajności produkcyjnej kukurydzy z hektara upraw[4].

Badania wykonywane od początku XXI w. w Australii wskazują, że obecność atrazyny w wodach gruntowych wpływa na zmniejszenie narodzin płazów płci męskiej i demaskulinizację żywych organizmów. Wykazano, że atrazyna wpływa znacznie na urodzenia obojnaków wśród żab[potrzebne źródło].

Na platanie szponiastej prowadzono badania podając atrazynę 40 samcom, przez 3 lata, w stężeniu 2,5 ppb (norma EPA w wodzie pitnej - 3 ppb). 30 osobników straciło zdolności rozrodcze, 4 samce złożyły pełnowartościowe jaja (mimo że genetycznie pozostały samcami) po kopulacji z samcami, nie zaobserwowano zmian u pozostałych 6 osobników. Pojawiło się przypuszczenia że podawana atrazyna mogła być zanieczyszczona bisfenolem A[5].

Przypisy

  1. Atrazyna (ang.) w bazie ChemIDplus. United States National Library of Medicine. [dostęp 2012-02-21].
  2. 2,0 2,1 Informacje o klasyfikacji i oznakowaniu substancji wg Rozporządzenia 1272/2008, zał. VI: Atrazyna (pol.) w bazie European chemical Substances Information System. Instytut Ochrony Zdrowia i Konsumenta. [dostęp 2012-02-21].
  3. Atrazyna – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
  4. F. Ackerman. The economics of atrazine.. „Int J Occup Environ Health”. 13 (4), s. 437-45, 2007. PMID 18085057. 
  5. David Biello. Nieoczekiwana zmiana płci. „Świat Nauki”. 6 (226), s. 16, czerwiec 2010. ISSN 08676380.