Autoportrety Albrechta Dürera
 |
| Autoportret |
| Albrecht Dürer, 1484 |
| srebrny sztyft na papierze |
| 27,3 × 19,5 cm |
| Albertina |
 |
| Autoportret |
| Albrecht Dürer, 1493 |
| olej, pierwotnie na welinie przeniesiony na płótno |
| 56,5 × 44,5 cm |
| Luwr |
 |
| Autoportret |
| Albrecht Dürer, 1498 |
| olej na desce |
| 52 × 41 cm |
| Muzeum Prado |
 |
| Autoportret |
| Albrecht Dürer, 1500 |
| olej na lipowej desce |
| 67,1 × 48,9 cm |
| Stara Pinakoteka |
Niemiecki artysta doby renesansu — Albrecht Dürer — znany jest m.in. z tworzenia licznych autoportretów.
Spis treści |
[edytuj] Autoportret (Albertina)
Rysunek srebrnym sztyftem na zagruntowanym papierze stworzony przez Albrechta Dürera w wieku 13 lat w roku 1484, przechowywany w galerii Albertina w Wiedniu[1][2]. Najwcześniejszy autoportret tego artysty. Chłopiec wskazuje palcem w prawą stronę, druga dłoń ukryta jest w rękawie.
[edytuj] Autoportret (Luwr)
Obraz olejny z 1493 roku, przechowywany w Luwrze, zwany również Portretem artysty trzymającego oset. Dürer namalował go na welinie mając 22 lata. Jest to pierwszy malowany portret artysty i zarazem pierwszy autoportret w sztuce europejskiej stworzony jako niezależne dzieło[3]. Oset może oznaczać ślubowanie wierności narzeczonej, Agnes Frey, przez co przypuszcza się, że obraz miał być prezentem dla ukochanej, którą Dürer poślubił w 1494[3]. Roślina może też nawiązywać do Pasji Chrystusa poprzez podobieństwo do kolców korony cierniowej[4]. Nad głową artysty widnieje data i niemiecki napis:
- My sach die gat / Als es oben schtat
[edytuj] Autoportret (Prado)
Olejny obraz namalowany w 1498 roku, przechowywany w Muzeum Prado w Madrycie[5]. Przedstawia elegancko ubranego Albrechta Dürera w wieku 26 lat, w delikatnym skręcie tułowia na tle okna otwierającego się na górzysty krajobraz.
Obraz został zakupiony przez Karola I Stuarta, później z kolei nabyty przez Filipa I Habsburga[6].
[edytuj] Autoportret (Monachium)
Olejny obraz namalowany w 1500 roku, przechowywany Starej Pinakotece w Monachium[7]. Artysta stworzył to dzieło w wieku 28 lat[8]. Przedstawia ono frontalnie ujęte, idealizowane oblicze malarza na płaskim ciemnym tle. Gama barwna ogranicza się do brązów. Na obrazie znajduje się monogram Dürera, data oraz łaciński napis:
- Albertus Durerus Noricus / ipsum me propriis sic effin / gebam coloribus aetatis / anno XXVIII
Ujęcie postaci nawiązuje do średniowiecznych wizerunków Chrystusa w symetrycznej pozie i patrzącego wprost na widza. Jest to jedyny przykład takiego typu portretu w historii sztuki[8]. Od postaci Chrystusa odróżnia artystę współczesny strój — obszyty futrem płaszcz. Jan Białostocki badając refleksy światła w przedstawieniach oka w sztuce zauważył, że Dürer zaczął stosować motyw odbicia okna dzielonego na czworo, dzięki czemu na źrenicy zarysował się znak krzyża. Prawdopodobne jest, że refleks okna tego typu pełnił w tym autoportrecie funkcję religijnego symbolu światła[9].
Przypisy
- ↑ Albertina: Selbstbildnis als Dreizehnjähriger, 1484. (niem.)
- ↑ Web Gallery of Art: Self-Portrait at 13, 1484. (ang.)
- ↑ 3,0 3,1 Web Gallery of Art: Self-portrait at 22, 1493. Luwr: Self-Portrait or Portrait of the Artist Holding a Thistle, 1439. (ang.)
- ↑ (ang. • fr.)
- ↑ (ang. • hiszp.) Museo Nacional del Prado: Self-portrait, 1498.
- ↑ Web Gallery of Art: Self-Portrait at 26, 1498. (ang.)
- ↑ (niem. • ang.) Alte Pinakothek: Self-Portrait with Fur-Trimmed Robe, 1500.
- ↑ 8,0 8,1 Web Gallery of Art: Self-Portrait in a Fur-Collared Robe, 1500. (ang.)
- ↑ Jan Białostocki, Okno i oko. Realizm i symbolika refleksów światła w sztuce Dürera i jego poprzedników w: Symbole i obrazy w świecie sztuki, PWN, Warszawa 1982, ISBN 83-01-02771-1.
