Avifilopluma

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Avifilopluma
Gauthier & de Queiroz, 2001
Pióro samca pawia indyjskiego
Pióro samca pawia indyjskiego
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada zauropsydy
Podgromada diapsydy
Infragromada archozauromorfy
(bez rangi) Avemetatarsalia
(bez rangi) Avifilopluma

Avifiloplumaklad obejmujący wszystkie zwierzęta mające pióra. W przeciwieństwie do większości kladów, których nazwy definiowane są w oparciu o pokrewieństwo, definicja Avifilopluma jest oparta o apomorfię, czyli cechę występującą wyłącznie w danej grupie (w tym przypadku pióra).

Definicja[edytuj | edytuj kod]

Termin Avifilopluma został ukuty w 2001 roku przez Jacques'a Gauthiera i Kevina de Queiroza wraz z nazwami kilku innych kladów typu apomorphy-based związanych z ptakami. Według definicji Gauthiera i de Queiroza Avifilopluma to klad pochodzący od pierwszego przedstawiciela Panaves mającego pióra homologiczne z piórami Vultur gryphus[1].

Według autorów piórem jest każda wydrążona nitkowata struktura wyrastająca z brodawek skórnych homologiczna z piórami współczesnych ptaków[1].

Przedstawiciele[edytuj | edytuj kod]

Początkowo, na podstawie skamieniałych odcisków piór, Gauthier i de Queiroz przypisali do tej grupy liczne prehistoryczne gatunki, w tym uznane przez nich za nieptasie dinozaury Sinornithosaurus i Archaeopteryx oraz Enantiornithes, z których wszystkie miały już prawdziwe pióra. Wstępnie uznali, że prymitywne pióra innych dinozaurów, takich jak Sinosauropteryx i Beipiaosaurus są homologiczne z piórami ptaków – dzięki czemu zwierzęta te także należałyby do Avifilopluma – przez co tak definiowane Avifilopluma objęłoby większość przedstawicieli kladów Maniraptora i Coelurosauria. Gauthier i de Queiroz spekulowali o obecności piór już u najstarszych teropodów[1]. Pomysł ten uzyskał wstępne poparcie w 2009 roku, po odkryciu Tianyulong confuciusi – dinozaura ptasiomiednicznego z nitkowatymi, przypominającymi pióra strukturami pokrywającymi ciało. Zhang i współpracownicy, autorzy opisu Tianyulong, zauważyli podobieństwa pomiędzy jego piórami a piórami celurozaurów, wspierając hipotezę o homologii tych struktur z piórami współczesnych ptaków[2].

Niektórzy naukowcy sugerują, że struktury pokrywające ciała pterozaurów także są piórami. Jeśli hipoteza ta jest prawdziwa, pióra powstały jeszcze przed rozdzieleniem się linii rodowej archozaurów na dinozaury i pterozaury – u najbardziej bazalnego przedstawiciela kladu Ornithodira[3].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 J. Gauthier, K. de Queiroz: Feathered dinosaurs, flying dinosaurs, crown dinosaurs, and the name "Aves". W: J. Gauthier, L. F. Gall (red.): New Perspectives on the Origin and Early Evolution of Birds: Proceedings of the International Symposium in Honor of John H. Ostrom. New Haven: Peabody Museum of Natural History, Yale University, 2001, s. 7–41. ISBN 0-912532-57-2.
  2. Zheng Xiao-Ting, You Hai-Lu, Xu Xing, Dong Zhiming. An Early Cretaceous heterodontosaurid dinosaur with filamentous integumentary structures. „Nature”. 458 (7236), s. 333–336, 2009. doi:10.1038/nature07856 (ang.). 
  3. S. A. Czerkas, Ji Q.: A new rhamphorhynchoid with a headcrest and complex integumentary structures. W: S. J. Czerkas (red.): Feathered Dinosaurs and the Origin of Flight. Blanding, Utah: The Dinosaur Museum, 2002, s. 15–41. ISBN 1-93207-501-1.