Błażej z Sebasty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Święty
Błażej z Sebasty
biskup
męczennik
Klosterkirche St Märgen Rosenkranzaltar Hl Blasius.jpg
Rzeźba przedstawiająca św. Błażeja
autorstwa Matthiasa Fallera znajdująca się w klasztorze w St. Märgen (1742/3).
Data urodzenia w III wieku
Sebasta (Cezarea kapadocka, obecnie Turcja)
Data śmierci ok. 316
Sivas
Kościół/
wyznanie
katolicki, prawosławny
Wspomnienie 3 lutego[a]

17 września[b]
30 września[c]

Atrybuty pastorał, ptaki, świece, skręcony toczek, zgrzebło
Patron Dubrownika, opiekun zwierząt domowych, gręplarzy i kamieniarzy, orędownik w chorobach gardła i krwotoków
Galeria ilustracji w Wikimedia Commons Galeria ilustracji w Wikimedia Commons
Posąg świętego Błażeja w Ołomuńcu (Czechy).

Błażej z Sebasty, Święty Błażej, cs. Swiaszczennomuczenik Własij, jepiskop Siewastijskij (ur. w Sebaście, zm. ok. 316) – biskup, męczennik, jeden z Czternastu Świętych Wspomożycieli, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.

Życie[edytuj | edytuj kod]

Zarówno osoba jak i życie św. Błażeja osnute są legendami. Żywy kult przez wieki, jaki odbierał na Wschodzie i Zachodzie, świadczy o historyczności jego postaci i męczeńskiej śmierci. Według tradycji św. Błażej przyszedł na świat w Cezarei Kapadockiej (dzisiejsza Turcja). Początkowo pracował jako lekarz, jednak zrezygnował ze swojego zawodu i udał się na pustynię, aby tam być bliżej Boga poprzez modlitwę i umartwienia. Po śmierci biskupa Sebasty w Armenii (dzisiejsze Sivas w Turcji) miejscowe duchowieństwo, jak i wierni świeccy zwrócili uwagę na osobę św. Błażeja, wybierając go na swojego pasterza. W tym czasie na Wschodzie panował Licyniusz (306-323), pragnący zniszczyć chrześcijaństwo. Z tego powodu wzniecił on krwawe prześladowanie. Św. Błażej schronił się wówczas do jednej z pieczar górskich i stamtąd nadal kierował swoją diecezją. Doniesiono jednak władzom o miejscu przebywania biskupa Błażeja. Aresztowano go i umieszczono w więzieniu, gdzie umacniał w wierze swoich współwięźniów. W więzieniu także uzdrowił w sposób cudowny syna pewnej kobiety, któremu ość przebiła gardło i groziło to uduszeniem. Gdy daremne stały się namowy i groźby kierowane do uwięzionego św. Błażeja wobec jego niezłomności w wierze, poddano go okrutnym torturom i w końcu ścięto bohaterskiego biskupa mieczem.

Kult[edytuj | edytuj kod]

Popularność świętego przejawiała się w ludowych zwyczajach.

Patronat

Lud widział w św. Błażeju opiekuna zwierząt domowych, czcił go jako patrona od chorób gardła i krwotoków. Jako swego patrona obrali św. Błażeja gręplarze i kamieniarze. Św. Błażej jest także patronem miasta Dubrownik w Chorwacji.

Dzień obchodów

Wspomnienie liturgiczne w Kościele katolickim obchodzone jest 3 lutego.

W tym dniu święci się skrzyżowane świece, zwane błażejkami, którymi następnie błogosławi się wiernych, aby zachować ich od bólu gardła.

Cerkiew prawosławna wspomina męczennika Błażeja 11/24 lutego[1], tj. 24 lutego według kalendarza gregoriańskiego.

Zwyczaje

W dniu św. Błażeja święci się skrzyżowane świece, zwane "Błażejkami", którymi następnie błogosławi się wiernych, aby zachować ich od bólu gardła. Czasem też poświęcano chleb, wino, wodę i owoce. W liturgii godzin[2] możemy zapoznać się z fragmentem kazania św. Augustyna wygłoszonego z racji święceń biskupich, w którym kaznodzieja mówi o potrzebie cierpienia pasterza za swoje owce. Tekst ten dostosowano do osoby św. Błażeja, który jako dobry pasterz cierpiał i oddał swoje życie w ofierze za owce (swoich diecezjan). Współcześnie w Kościele katolickim błogosławi się świece ku czci św. Błażeja i udziela się nimi błogosławieństwa obecnym w świątyni wiernym, tradycyjnie dotykając gardła skrzyżowanymi świecami (można to czynić, np. w domu i nie tylko w sam dzień poświęcony św. Błażejowi). Błogosławiąc świece kapłan mówi: (...) Dając świadectwo wiary św. Błażej, chwalebny biskup, zdobył palmę męczeństwa. Ty, Panie, udzieliłeś mu łaski leczenia choroby gardła, prosimy Cię, pobłogosław te świece, aby wszyscy wierzący przez wstawiennictwo św. Błażeja, zostali uwolnieni od chorób gardła i wszelkiego innego zła, i aby zawsze mogli Ci dziękować (...).

Ikonografia

W ikonografii św. Błażej przedstawiany jest jako biskup, który błogosławi.

Atrybutami jego są; jeleń, pastorał, ptaki z pożywieniem w dziobie, dwie skrzyżowane świece, zgrzebło - narzędzie tortur.

Przysłowia[edytuj | edytuj kod]

Święty Błażej jest wymieniany w przysłowiach "Deszcz na świętego Błażeja - słaba wiosny nadzieja" albo "Gdy śnieg na świętego Błażeja, pogodna będzie Wielka Niedziela"[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

Przypisy

  1. podwójne datowanie
  2. Liturgia godzin, t. III, s. 1103-1104
  3. przewodnik-katolicki.pl: Święty Błażej - gardła zagrzej!. [dostęp 24.12.2013].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]