Babirussa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Babirussa
Babyrousa babyrussa
(Linnaeus, 1758)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd parzystokopytne
Podrząd świniokształtne
Rodzina świniowate
Rodzaj Babyrousa
Perry, 1811
Gatunek babirussa
Synonimy
  • Babyrousa alfurus (Lesson, 1827)
  • Babyrousa babirousaalfurus (Jardine, 1836)
  • Babyrousa babirusaalfurus (Guillemard, 1889)
  • Babyrousa babirussaalfurus (Quoy & Gaimard, 1830)
  • Babyrousa frostialfurus (Thomas, 1920)
  • Babyrousa indicusalfurus (Kerr, 1792)
  • Babyrousa orientalisalfurus (Brisson, 1762)
  • Babyrousa quadricornuaalfurus Perry, 1811
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Babirussa (Babyrousa babyrussa) – ssak parzystokopytny z rodziny świniowatych, przedstawiciel rodzaju Babyrousa.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Niegdyś wyróżniano trzy podgatunki, ale postulowano nadanie im rangi osobnych gatunków:

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Głowa i ciało osiągają razem długość 85-110 cm. Ogon mierzy zaś 20-32 cm. Wysokość zwierzęcia w ramionach wynosi 65-85 cm. Waży ono od 43 do 100 kg. Samce przerastają płeć przeciwną[2].

Obfitującą w fałdy, pomarszczoną skórę pokrywa grube czarne lub złocistokremowe futro, odróżniające ten gatunek od innych[2].

Głowa przechodzi w spiczasty ryj. Posiada on najbardziej charakterystyczną i dziwaczną cechę zwierzęcia: ciosy[2].

Zaokrąglone ciało podtrzymują w porównaniu z nim długie, cienkie kończyny[2].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Zwierzę występuje jedynie na kilku indonezyjskich wyspach:

Sądzi się, że na Sulabesi już wyginął[1].

Prawdopodobnie na wyspach Sula i Buru gatunek introdukowano[2].

Siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Zwierzę zamieszkuje wilgotny las równikowy zwłaszcza nad brzegami rzek i stawów, obfitującymi w roślinność wodną. Żyje też pośród trzcin. Unika natomiast gęstych krzaków[2][1].

Pożywienie i behawior[edytuj | edytuj kod]

Babirussa jest wszystkożerna. Nie przeżuwa. Spożywa liście, owoce, korzenie, bezkręgowce i niewielkie kręgowce. Budowa układu pokarmowego wskazuje na owocożerność. Z kolei szczęki i zęby zdolne są z łatwością miażdżyć nawet grube łupiny. Na Sulawesi ssak ten używa też wulkanicznych lizanek solnych, pije też słoną wodę. W przeciwieństwie do większości świniowatych nie ryje, nie posiadając odpowiedniej do tego kości. Poszukuje jednak pożywienia w piasku i błocie[1].

Dorosłe samce prowadzą samotny tryb życia, natomiast samice żyją wraz z młodymi, tworząc grupki liczące do pięciu osobników[1].

Status[edytuj | edytuj kod]

Liczebność populacji nie jest znana, jednak uważa się, że stale maleje. Większość lasów, w których pierwotnie żyło zwierzę, została wykarczowana lub zdegradowana. Wyspa Mangole została w ten sposób poważnie zniszczona. Nie dotyczy to większej części wyspy Taliabu, jednak i ona podlega wylesianiu. Mimo to niektórzy tubylcy w dalszym ciągu polują na babirussę[1].

Od 1931 roku prawo indonezyjskie obejmuje gatunek całkowitą ochroną. Od 1982 obejmuje go także załącznik I CITES. Obecnie nie uważa się jednak międzynarodowego handlu za istotnie wpływający na losy zwierzęcia[1].

Ssak zamieszkuje następujące obszary chronione:

  • Gunung Kelpat Muda (1380 km2) na Buru
  • Waeapo (50 km2) na Buru
  • Pulau Taliabu (700 km2) na Taliabu[1]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 1,6 1,7 1,8 1,9 Babyrousa babyrussa. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 Ati Tislerics: Animal Diversityn Web: Babyrousa babyrussa babirusa (ang.). Universsity of Michigan Museum of Zoology, 2000. [dostęp 2009-09-25].
  3. mapa zasięgu wg IUCN (ang.). IUCN, 2008-09-30. [dostęp 2009-09-25].