Balaton
| Balaton | |
| Państwo | |
| Powierzchnia | 592 km² |
| Wymiary | 77 × 14 km |
| Głębokość • średnia • maksymalna |
3,2 m 12,2 m |
| Wysokość lustra | 104 m n.p.m. |
| Rzeki zasilające | Zala |
| Rzeki wypływające | Sió (kanał) |
| Miejscowości nadbrzeżne | Balatonfüred |
| Rodzaj jeziora | tektoniczne |
Balaton, Jezioro Błotne – największe jezioro Węgier i zarazem Europy Środkowej, położone w północno-zachodnich Węgrzech, na Nizinie Panońskiej, u południowych podnóży Lasu Bakońskiego, około 80 km od Budapesztu.
Spis treści |
Nazwa [edytuj]
W języku węgierskim jezioro jest znane jako Balaton, po łacinie jako Lacus Pelso, po niemiecku - Plattensee, po słowacku - Blatenské jazero, po serbsko-chorwacku jako Blatno Jezero, Блатно Језеро. Nazwa pochodzi od słowiańskiego rdzenia boltьno(-je ezero), które oznacza "błotne (jezioro)". Nazwa łacińska i niemiecka oznaczają "płytkie jezioro".
Skład wody [edytuj]
Woda w Balatonie jest bogata w aniony (węglany, siarczany) oraz w kationy (magnez, wapń, sód).
Geografia [edytuj]
Balaton jest płytkim (największa głębokość 12,2 m) jeziorem pochodzenia tektonicznego. Jego długość wynosi 77 km, szerokość od 4 do 14 km. Położone jest na wysokości ok. 104 metrów n.p.m. W tym samym rowie tektonicznym, co Balaton, na jego przedłużeniu, leżą jeszcze dwa jeziora o podobnym charakterze: Velence (węg. Velencei-tó) na północny wschód i Mały Balaton na południowy zachód od Balatonu. Najwięcej wody wpływa do niego przez rzekę Zala, odpływ jest regulowany przez śluzę na kanale Sió, uchodzącym do Dunaju w okolicy Szekszard.
Turystyka i klimat [edytuj]
Balaton jest centrum turystyki i rekreacji. Sezon turystyczny trwa od czerwca do końca sierpnia. Średnia temperatura wody w lecie wynosi około 23° C, co czyni kąpiel bardzo przyjemną. Inne atrakcje turystyczne to m.in.: żeglowanie, wędkarstwo oraz zwiedzanie okolicznych terenów - winnic na północnym brzegu oraz tętniących życiem kurortów na południu. Miejscem godnym zwiedzenia jest również półwysep Tihany na którym znajduje się muzeum i biologiczna stacja badawcza. Ponieważ Węgry nie posiadają dostępu do morza, jezioro często nazywane jest "węgierskim morzem".
Nad Balatonem leżą między innymi:
- Keszthely,
- Balatongyörök,
- Badacsony,
- Balatonrendes,
- Révfülöp,
- Balatonakali,
- Tihany,
- Balatonfüred,
- Balatonalmádi,
- Balatonkenese,
- Balatonvilágos,
- Siófok,
- Zamárdi,
- Balatonföldvár,
- Balatonlelle,
- Balatonboglár,
- Fonyód,
- Balatonfenyves.
Bibliografia [edytuj]
- Encyklopedia Audiowizualna Britannica – Geografia I – ISBN 978-83-60563-07-6
Linki zewnętrzne [edytuj]