Bankowy Fundusz Gwarancyjny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Bankowy Fundusz Gwarancyjny (BFG) – instytucja gwarantująca depozyty polskich banków. Realizuje także działalność pomocową w stosunku do instytucji bankowych zagrożonych upadłością. Powstała na mocy ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym[1] z dnia 14 grudnia 1994 r.

Zadania Funduszu[edytuj | edytuj kod]

  • Gwarantowanie środków pieniężnych zgromadzonych w bankach objętych obowiązkowym systemem gwarantowania do wysokości określonej ustawą.
  • Udzielanie pomocy finansowej bankom, które znalazły się w obliczu utraty wypłacalności oraz wspieranie procesów łączenia się banków zagrożonych z silnymi jednostkami bankowymi.
  • Gromadzenie i analizowanie informacji o bankach objętych systemem gwarantowania.

Hierarchia ważności wymienionych zadań ulegała zmianie w zależności od sytuacji w jakiej znajdował się system bankowy. W latach 1995-1996 najistotniejsze było sprawne wypełnianie zobowiązań w stosunku do klientów banków znajdujących się w stanie upadłości. W kolejnych latach na pierwszy plan - przy zachowaniu gotowości Funduszu do realizacji gwarancji - wysunęła się działalność pomocowa nakierowana na likwidowanie przyczyn, które mogłyby doprowadzić do upadłości banku.

Finansowanie Funduszu[edytuj | edytuj kod]

Podstawowymi źródłami finansowania BFG są:

  • obowiązkowe opłaty roczne wnoszone przez banki objęte systemem gwarantowania,
  • kwoty przekazane z Funduszu Ochrony Środków Gwarantowanych pochodzące od podmiotów objętych systemem gwarantowania, tworzonego w razie konieczności wypłat środków gwarantowanych,
  • dochody z pożyczek udzielonych przez Fundusz,
  • środki uzyskane w ramach pomocy zagranicznej,
  • środki z dotacji udzielonych z budżetu państwa,
  • środki z kredytu udzielonego przez Narodowy Bank Polski.

Działalność Funduszu[edytuj | edytuj kod]

Działalność gwarancyjna[edytuj | edytuj kod]

Celem działalności gwarancyjnej jest zapewnienie deponentom wypłaty, do wysokości określonej ustawą, środków gwarantowanych w razie ich niedostępności.

Od 30 grudnia 2010[edytuj | edytuj kod]

Limit gwarancji środków zgromadzonych w banku przez jednego deponenta od dnia 30 grudnia 2010 wynosi równowartość 100 tys. euro oraz zagwarantowano wypłatę środków w ciągu 20 dni roboczych. Środki te podlegają 100% gwarancji. W przypadku środków na rachunkach wspólnych (np. współmałżonków) limit gwarancji 100 tys. euro dotyczy każdego ze współposiadaczy rachunku. Podstawa prawna: ustawa z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2010 r. Nr 257, poz. 1724).

Poza zwiększeniem limitu środków gwarantowanych oraz skróceniem czasu ich niedostępności nowe przepisy wprowadzają także inne istotne zmiany:

  • zlikwidowano tzw. zasadę kompensowania. Oznacza to, że wypłacana będzie cała kwota zgromadzonych przez klienta środków do wysokości limitu gwarancyjnego, bez pomniejszania o wartość zaciągniętych kredytów w danym banku;
  • gwarancjami zostały objęte wszystkie podmioty gospodarcze (z wyłączeniem instytucji finansowych wprost wskazanych w ustawie o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym);
  • rozpoczęcie procedury wypłaty środków gwarantowanych nastąpi już w dniu zawieszenia działalności banku przez Komisję Nadzoru Finansowego i złożenia wniosku o ogłoszenie jego upadłości.

Oznacza to, że nie jest konieczna decyzja sądu o ogłoszeniu upadłości banku, aby Bankowy Fundusz Gwarancyjny rozpoczął wypłatę środków gwarantowanych. Pozostałe przepisy ustawy do tego dnia obowiązującej zostały utrzymane. Objęte gwarancjami są zarówno depozyty złotowe jak i walutowe bez względu na walutę, a wypłata środków gwarantowanych następuje w złotych. W przypadku rachunków wspólnych każdy ze współposiadaczy ma prawo do oddzielnej kwoty gwarantowanej. Środki gwarantowane można odbierać przez okres 5 lat od dnia zawieszenia działalności banku. Zmiany zasad gwarantowania depozytów w bankach wprowadzone zostały we wszystkich krajach Unii Europejskiej zgodnie z Dyrektywą 2009/14/WE z 11 marca 2009 r. nowelizującą Dyrektywę 94/19/WE w sprawie systemów gwarancji depozytów. Limit gwarancyjny w wysokości 100 tys. euro stał się jednolitym limitem obowiązującym w całej Unii Europejskiej.

Od 28 listopada 2008[edytuj | edytuj kod]

Od 28 listopada 2008 do 29 grudnia 2010 Bankowy Fundusz Gwarancyjny gwarantował w 100% środki do 50 tys. euro. Podstawa prawna: ustawa z 23 października 2008 r. o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2008 r. Nr 209, poz. 1315).

Do 27 listopada 2008[edytuj | edytuj kod]

Gwarancje obowiązujące do 27 listopada 2008: Obowiązkowy system gwarantowania obejmuje środki gwarantowane do wysokości (wraz z odsetkami naliczonymi zgodnie z umową):

  • równowartości w złotych 1 000 euro - w 100%,
  • przekraczającej równowartość w złotych 1 000 EUR, a nie przekraczającej równowartości w złotych 22 500 EUR - w 90%,
  • powyżej sumy 22 500 EUR - w 0% ( tzn. fundusz nie gwarantuje zwrotu środków ).

Podsumowanie[edytuj | edytuj kod]

Gwarancja od daty Wysokość środków
(równowartość w złotych)
Gwarancja
30 grudnia 2010 do 100 tys. euro 100%
28 listopada 2008 do 50 tys. euro 100%
do 27 listopada 2008 1 000 euro
od 1 000 euro do 22 500 euro
powyżej 22 500 euro
100%
90%
0%

Działalność pomocowa[edytuj | edytuj kod]

Zadania w ramach działalności pomocowej wynikają z obowiązku działania na rzecz bezpieczeństwa i stabilności banków oraz wzrostu zaufania do systemu bankowego. Należą do nich:

  • udzielanie zwrotnej pomocy w postaci pożyczek, gwarancji lub poręczeń oraz nabywanie wierzytelności banków zagrożonych niewypłacalnością,
  • kontrola nad realizacją programu naprawczego banku oraz prawidłowością wykorzystania pomocy,
  • określenie wysokości obowiązkowych rocznych wpłat wnoszonych przez banki na rzecz Funduszu.

Prezes[edytuj | edytuj kod]

  1. Ewa Kawecka-Włodarczak (do kwietnia 2007 r.)
  2. Małgorzata Zaleska (od 20 kwietnia 2007 r. do 31 lipca 2009 r.)
  3. Jerzy Pruski (od 8 września 2009 r.)

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. ISAP: Ustawa o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym. [dostęp 17 kwietnia 2010].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]